Bước tiến của CT đếm photon trong đánh giá bệnh lý tim mạch và ung bướu

Mới đây, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông phối hợp với Siemens Healthineers đã tổ chức Hội thảo khoa học "Giá trị của Cắt lớp vi tính lượng tử trong Tim mạch và Ung bướu", quy tụ nhiều chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực chẩn đoán hình ảnh, tim mạch và ung bướu trong nước và quốc tế nhằm cập nhật những tiến bộ mới của công nghệ CT đếm photon và chia sẻ kinh nghiệm ứng dụng trong thực hành lâm sàng.

Theo các chuyên gia, CT đếm photon là thế hệ mới của công nghệ cắt lớp vi tính, sử dụng đầu dò có khả năng ghi nhận trực tiếp từng photon tia X và phân loại mức năng lượng của từng photon. Khác với CT thông thường, công nghệ này tạo ra hình ảnh có độ phân giải không gian cao, giảm đáng kể nhiễu điện tử và đồng thời cung cấp dữ liệu phổ trong mỗi lần chụp, hỗ trợ phát hiện các tổn thương nhỏ cũng như đánh giá chính xác những cấu trúc giải phẫu phức tạp.

Đây cũng là công nghệ cốt lõi của hệ thống CT đếm photon NAEOTOM Alpha hiện đang được triển khai tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông.

Nâng cao hiệu quả chẩn đoán bệnh lý tim mạch

Tại hội thảo, GS.TS. Teo Lynette - Cố vấn cấp cao tại Viện Ung thư Quốc gia Singapore, Bệnh viện Đại học Quốc gia Singapore và Bệnh viện Alexandra - đã cập nhật nhiều xu hướng mới trong chẩn đoán hình ảnh tim mạch, đồng thời phân tích giá trị của công nghệ CT đếm photon trong thực hành lâm sàng.

Theo chuyên gia, trong chụp CT mạch vành, những bệnh nhân có vôi hóa nặng, đặt nhiều stent hoặc rối loạn nhịp tim thường gây khó khăn cho việc đánh giá do hiện tượng ảnh giả từ vôi hóa và kim loại có thể che lấp lòng mạch, ảnh hưởng đến việc xác định mức độ hẹp của động mạch vành.

Với khả năng tạo hình ảnh có độ phân giải cao, giảm nhiễu và khai thác dữ liệu phổ ngay trong mỗi lần chụp, hệ thống CT đếm photon NAEOTOM Alpha giúp cải thiện khả năng đánh giá lòng mạch và lòng stent so với nhiều hệ thống CT thế hệ trước.

Thông qua nhiều ca bệnh thực tế có tình trạng vôi hóa động mạch vành nặng, đặt nhiều stent hoặc rối loạn nhịp tim, GS.TS. Teo Lynette cho thấy công nghệ này góp phần hỗ trợ phát hiện sớm cũng như đánh giá chính xác hơn các tổn thương tim mạch.

Bên cạnh đó, việc áp dụng hệ thống phân loại CAD-RADS 2.0 cũng góp phần chuẩn hóa báo cáo chẩn đoán hình ảnh, phân loại mức độ tổn thương và tăng cường hiệu quả trao đổi thông tin giữa bác sĩ chẩn đoán hình ảnh với bác sĩ điều trị.

Tuy nhiên, chuyên gia cũng nhấn mạnh, công nghệ hiện đại chỉ phát huy tối đa hiệu quả khi được sử dụng đúng chỉ định, thực hiện theo quy trình chụp, tái tạo và phân tích hình ảnh phù hợp. Kết quả chẩn đoán cần được đặt trong bối cảnh lâm sàng cụ thể và có sự phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên khoa.

Mở rộng ứng dụng trong chẩn đoán ung bướu và bệnh lý ổ bụng

Không chỉ trong tim mạch, CT đếm photon còn được đánh giá có nhiều tiềm năng trong chẩn đoán ung bướu và các bệnh lý ổ bụng.

Tại hội thảo, ThS.BSNT. Trần Văn Giang, Phó Giám đốc Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh và Điện quang can thiệp Quốc tế, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, đã chia sẻ nhiều ca lâm sàng thực tế được triển khai tại bệnh viện trên các bệnh lý gan, tụy, thận, đường tiêu hóa và hệ mạch máu ổ bụng.

Theo ThS.BSNT. Trần Văn Giang, ưu điểm nổi bật của CT đếm photon là khả năng thu nhận dữ liệu phổ ngay trong một lần chụp, cho phép tái tạo đồng thời nhiều dạng hình ảnh chuyên sâu như hình ảnh đơn sắc ảo (Virtual Monoenergetic Images - VMI), hình ảnh không tiêm thuốc cản quang ảo (Virtual Non-Contrast - VNC), bản đồ iod (Iodine Map) cùng nhiều thông số định lượng khác mà không cần thực hiện thêm các giao thức chụp riêng.

Những dữ liệu này hỗ trợ bác sĩ đánh giá đặc điểm mô, mức độ tưới máu và đặc trưng hóa tổn thương, từ đó nâng cao độ tin cậy trong chẩn đoán cũng như theo dõi hiệu quả điều trị.

Ngoài ra, công nghệ còn giúp tối ưu liều tia, có thể giảm lượng thuốc cản quang ở một số chỉ định phù hợp, đồng thời hạn chế ảnh giả do kim loại hoặc chuyển động trong khi vẫn duy trì chất lượng hình ảnh cao.

Theo các bác sĩ, nhờ những ưu điểm này, hệ thống CT đếm photon đã hỗ trợ phát hiện và đặc trưng hóa nhiều trường hợp bệnh lý phức tạp tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, đặc biệt là các tổn thương có kích thước nhỏ, nằm ở vị trí khó quan sát hoặc cần đánh giá bằng dữ liệu phổ. Hình ảnh có độ phân giải cao kết hợp với các thông số định lượng giúp bác sĩ có thêm cơ sở trong chẩn đoán, lựa chọn phương án điều trị và theo dõi người bệnh sau can thiệp hoặc điều trị.

Góp phần nâng cao chất lượng chẩn đoán hình ảnh

Theo thông tin tại hội thảo, NAEOTOM Alpha là hệ thống CT đếm photon thế hệ mới ứng dụng công nghệ đầu dò ghi nhận trực tiếp từng photon tia X và phân loại mức năng lượng của từng photon.

Hệ thống có khả năng tạo hình ảnh với độ phân giải không gian lên tới 0,11 mm, lát cắt siêu mỏng 0,2 mm, đồng thời cung cấp dữ liệu phổ trong mỗi lần chụp để phục vụ các kỹ thuật tái tạo và phân tích định lượng. Công nghệ này cho phép tái tạo hình ảnh VMI, VNC, bản đồ iod cùng nhiều thông số định lượng, hỗ trợ đánh giá tưới máu, đặc trưng hóa tổn thương và nâng cao độ chính xác trong chẩn đoán.

Bên cạnh đó, hệ thống còn góp phần tối ưu liều tia, giảm lượng thuốc cản quang trong những trường hợp phù hợp và hạn chế ảnh giả do kim loại hoặc chuyển động, qua đó nâng cao chất lượng hình ảnh ở nhiều nhóm bệnh lý phức tạp.

Việc đưa hệ thống CT đếm photon NAEOTOM Alpha vào hoạt động giúp Bệnh viện Đa khoa Phương Đông trở thành một trong số ít cơ sở y tế tại Việt Nam triển khai công nghệ này trong thực hành lâm sàng, góp phần nâng cao năng lực chẩn đoán sớm các bệnh lý tim mạch, đột quỵ, ung bướu cũng như nhiều bệnh lý phức tạp khác, hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng chăm sóc và điều trị người bệnh.