Đề xuất hơn 5.200 tỷ đồng làm hệ thống thoát lũ phía Tây Nha Trang

Trước diễn biến ngày càng cực đoan của thời tiết và những thiệt hại nặng nề do mưa lũ gây ra trong những năm gần đây, UBND tỉnh Khánh Hòa vừa có văn bản kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, hỗ trợ nguồn vốn từ ngân sách Trung ương để đầu tư Dự án Hệ thống thoát lũ phía Tây khu vực Nha Trang. Đây được xác định là công trình hạ tầng then chốt, mang ý nghĩa chiến lược trong ứng phó thiên tai, thích ứng với biến đổi khí hậu và bảo vệ an toàn đời sống dân cư.

Theo UBND tỉnh Khánh Hòa, khu vực phía Tây Nha Trang, bao gồm các phường Tây Nha Trang, Nam Nha Trang và vùng giáp ranh huyện Diên Khánh, là khu vực trũng thấp, chịu ảnh hưởng trực tiếp của hệ thống sông Cái. Nơi đây thường xuyên đối mặt với mưa lớn, lũ quét và triều cường. Quá trình đô thị hóa nhanh trong nhiều năm đã làm thu hẹp, bồi lấp các dòng thoát lũ tự nhiên, khiến khả năng tiêu thoát nước suy giảm rõ rệt, gia tăng nguy cơ ngập úng kéo dài.

Thực tế cho thấy, trong giai đoạn 2020–2025, khu vực này liên tiếp hứng chịu nhiều đợt mưa lũ lớn. Đặc biệt, đợt mưa lũ lịch sử từ ngày 16 đến 22/11/2025 đã gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng trên địa bàn toàn tỉnh Khánh Hòa: 22 người thiệt mạng, 20 người bị thương, 115 ngôi nhà bị sập hoàn toàn, hàng nghìn nhà dân khác hư hỏng nặng. Tổng thiệt hại ước tính hơn 5.716 tỷ đồng, chưa kể nhiều tài sản của người dân chưa thể thống kê đầy đủ. Những con số này cho thấy tác động trực tiếp của thiên tai không chỉ đến kinh tế – xã hội mà còn là mối đe dọa lớn đối với sức khỏe cộng đồng và an toàn dân sinh.

Trong bối cảnh Khánh Hòa đặt mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2030, yêu cầu bảo đảm an toàn không gian đô thị, hạn chế rủi ro môi trường và bảo vệ tính mạng, sức khỏe người dân càng trở nên cấp thiết. UBND tỉnh xác định, đầu tư hệ thống thoát lũ phía Tây Nha Trang không chỉ là giải pháp trước mắt nhằm giảm ngập lụt, mà còn là nền tảng lâu dài cho quản lý đô thị, phát triển kinh tế – xã hội bền vững và nâng cao chất lượng sống của cộng đồng.

Theo đề xuất, Dự án Hệ thống thoát lũ phía Tây khu vực Nha Trang có tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 5.285 tỷ đồng. Trong đó, chi phí giải phóng mặt bằng khoảng 1.290 tỷ đồng, chi phí xây dựng khoảng 3.090 tỷ đồng. Dự án tập trung đầu tư 7 tuyến sông, kênh trọng điểm với tổng chiều dài khoảng 23 km, bao gồm nạo vét, mở rộng các đoạn sông bị thắt hẹp, xây dựng kênh kết nối, kè chống sạt lở và chỉnh trang, nâng cấp các dòng chảy hiện hữu như sông Quán Trường, sông Tắc, kênh Vĩnh Thái – Vĩnh Hiệp, kênh Diên An – sông Tắc.

UBND tỉnh Khánh Hòa cho biết, từ ngày 1/7/2025, sau khi sắp xếp, tinh gọn bộ máy hành chính, địa phương thuộc nhóm tỉnh nhận bổ sung cân đối từ ngân sách Trung ương. Trong khi đó, ngân sách tỉnh phải ưu tiên cho nhiều nhiệm vụ cấp bách khác và các chương trình mục tiêu quốc gia, nên việc tự cân đối nguồn vốn cho dự án quy mô lớn gặp nhiều khó khăn. Vì vậy, tỉnh kiến nghị Trung ương xem xét hỗ trợ nguồn vốn dự phòng ngân sách Trung ương năm 2025 để sớm triển khai dự án.

Đáng chú ý, trước đây Khánh Hòa đã đầu tư gần 687 tỷ đồng cho hai dự án thoát lũ tại khu vực phía Tây Nha Trang. Tuy nhiên, một số công trình sau khi hoàn thành vẫn còn vướng mắc trong công tác nghiệm thu, bàn giao, làm giảm hiệu quả đầu tư, đặt ra yêu cầu phải triển khai dự án mới một cách đồng bộ, bài bản và bền vững hơn.

Theo kế hoạch, nếu được Trung ương chấp thuận hỗ trợ vốn, Dự án Hệ thống thoát lũ phía Tây khu vực Nha Trang dự kiến triển khai trong giai đoạn 2025–2027. UBND tỉnh Khánh Hòa khẳng định, việc đầu tư dự án không chỉ góp phần giảm thiểu rủi ro thiên tai, thích ứng với biến đổi khí hậu, mà còn trực tiếp bảo vệ sức khỏe cộng đồng, tạo dựng nền tảng hạ tầng an toàn, phục vụ mục tiêu phát triển bền vững và bảo đảm an sinh cho người dân đô thị Nha Trang trong dài hạn.