Kháng thuốc – thách thức lớn của y tế hiện đại buộc phải hành động ngay

Thông tin được đề cập tại lễ mít tinh và Hội thảo đánh giá thực hiện Chiến lược Quốc gia về Phòng, chống kháng thuốc giai đoạn 2023 – 2025 và hưởng ứng Tuần lễ thế giới nâng cao nhận thức về kháng thuốc vừa được tổ chức tại Hà Nội ngày 24/11/2025. Chương trình do Bộ Y tế phối hợp Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cùng các đối tác quốc tế tổ chức.

Theo Ban Tổ chức, chủ đề của Tuần lễ thế giới nâng cao nhận thức về kháng thuốc năm nay là "Hành động ngay: Bảo vệ hiện tại, bảo đảm tương lai của chúng ta", nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết hành động mạnh mẽ và thống nhất để ứng phó với kháng thuốc - tình trạng thực tế đang gây hại đối với sức khỏe, chuỗi thực phẩm, môi trường và nền kinh tế của chúng ta.

Các chuyên gia nhấn mạnh, đây không phải là thách thức của tương lai mà là vấn đề đang diễn ra từng ngày. Đáng lưu ý, nhiễm trùng do kháng thuốc đang gia tăng, gây hàng triệu ca tử vong mỗi năm trên thế giới, trong khi nhận thức, đầu tư và hành động về vấn đề này vẫn còn hạn chế.

Có nhiều yếu tố được nhận định đã đẩy nhanh mối đe dọa kháng thuốc trên toàn thế giới, bao gồm việc sử dụng quá mức và không hợp lý thuốc ở người, vật nuôi và nông nghiệp, cũng như khả năng tiếp cận kém với nước sạch và vệ sinh. Việt Nam cũng trong bối cảnh toàn cầu về gia tăng kháng thuốc.

Các chuyên gia khuyến cáo, từ việc một nhà quản lý bệnh viện thành lập nhóm quản lý sử dụng kháng sinh hay một người nông dân áp dụng thực hành quản lý chất thải bền vững…, mọi hành động đều có giá trị. Bất kể vai trò của bạn là gì – hình thành chính sách, cung cấp dịch vụ, bảo vệ hệ sinh thái hay nâng cao nhận thức thì "Hành động ngay – Bảo vệ hiện tại, bảo đảm tương lai của chúng ta" là trách nhiệm chung. Khi đó, chúng ta có thể giữ được hiệu quả của thuốc kháng vi sinh vật và xây dựng một thế giới khỏe mạnh và bền vững hơn cho các thế hệ mai sau.

Việt Nam đã có những bước tiến quan trọng trong việc ứng phó với tình trạng kháng thuốc. Theo đó, từ năm 2023, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Chiến lược Quốc gia về phòng, chống kháng thuốc giai đoạn 2023-2030. Chiến lược thể hiện nỗ lực, cam kết của Chính phủ phối hợp với WHO và các đối tác quốc tế khác nhằm chống lại sự gia tăng của tình trạng kháng thuốc, sự chủ động tham gia và phối hợp giữa các ngành và địa phương trong lĩnh vực sức khoẻ con người, thú y và môi trường.

Tại sự kiện, lãnh đạo Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cam kết tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành liên quan triển khai các giải pháp quản lý về sử dụng kháng sinh hợp lý, an toàn, có trách nhiệm trong chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản và xử lý môi trường theo hướng bền vững, nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng và an ninh lương thực quốc gia.

TS.Angela Pratt, Trưởng Đại diện WHO tại Việt Nam cũng nhấn mạnh, WHO sẽ tiếp tục đồng hành cùng Chính phủ Việt Nam để mở rộng giám sát vi sinh, tăng cường năng lực phòng xét nghiệm và thúc đẩy sử dụng kháng sinh hợp lý.

Đại diện Tổ chức Nông nghiệp và Lương thực thế giới tại Việt Nam FAO cũng cam kết tiếp tục thúc đẩy các quan hệ đối tác hiệu quả và định hướng hành động để hỗ trợ triển khai thành công Chiến lược Quốc gia về Kháng thuốc.

Các chuyên gia y tế khẳng định, chỉ khi cùng nhau hành động, chúng ta mới có thể bảo vệ sức khỏe con người, động vật và môi trường chung của chúng ta trước tác động của kháng thuốc và quản lý các nguy cơ gia tăng đề kháng.

Trong bối cảnh kháng thuốc ngày càng gia tăng, hành động sớm và hành động đúng là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe cộng đồng hôm nay và duy trì hiệu quả điều trị cho các thế hệ mai sau.