Bắc Ninh triển khai kế hoạch quản lý rác thải sinh hoạt giai đoạn 2025 – 2027

Văn Trì

23/09/2025 08:09

Trong nhiều năm qua, cùng với tốc độ đô thị hóa và công nghiệp hóa nhanh chóng, Bắc Ninh đã trở thành một trong những địa phương phát sinh lượng chất thải rắn sinh hoạt lớn ở miền Bắc. Tình trạng rác chất đống tại các điểm tập kết không chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đến mỹ quan đô thị mà còn là nguy cơ tiềm ẩn đối với môi trường và sức khỏe cộng đồng.

Trước thực tế này, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Đào Quang Khải vừa ký ban hành Quyết định số 241/QĐ-UBND về việc triển khai Kế hoạch thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn giai đoạn 2025 – 2027. Đây là bước đi nhằm đảm bảo công tác xử lý rác thải diễn ra đồng bộ, không để xảy ra tình trạng quá tải.

Theo kế hoạch, công tác xử lý rác sẽ được tổ chức theo từng vùng, gắn với các nhà máy công nghệ cao và khu xử lý tập trung. Các nhà máy tại Song Liễu, Trung Kênh, Phù Lãng và Kiên Lao sẽ tiếp nhận rác thải từ hàng chục xã, phường khác nhau, với công suất xử lý dao động từ 100 đến 500 tấn/ngày. Bên cạnh đó, một số khu chôn lấp hợp vệ sinh tại Đa Mai, Việt Yên và Tam Tiến vẫn tiếp tục được vận hành, nhằm giảm áp lực cho các nhà máy xử lý tập trung. Đối với khối lượng rác chưa được ký hợp đồng xử lý, UBND tỉnh yêu cầu các địa phương nhanh chóng thực hiện chuyển giao cho đơn vị xử lý đúng theo phạm vi phân vùng. Đặc biệt, toàn bộ lượng rác tồn đọng nhiều năm qua phải được lập dự án thu gom và xử lý dứt điểm trước ngày 31/01/2026.

Điểm nhấn đáng chú ý trong kế hoạch này là việc áp dụng công nghệ đốt rác phát điện, thay cho phương thức chôn lấp vốn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Chôn lấp không hợp vệ sinh thường tạo ra khí mê-tan gây hiệu ứng nhà kính, nước rỉ rác làm ô nhiễm đất và nguồn nước, đồng thời phát tán mùi hôi, thu hút côn trùng và động vật gặm nhấm – những tác nhân truyền bệnh nguy hiểm. Trong khi đó, công nghệ đốt phát điện không chỉ giúp xử lý triệt để rác thải, giảm diện tích chôn lấp, mà còn tạo ra nguồn năng lượng tái tạo phục vụ sản xuất và đời sống. Đây là hướng đi phù hợp với xu thế kinh tế tuần hoàn mà nhiều quốc gia đang áp dụng.

Song song với việc nâng cấp công nghệ, Bắc Ninh cũng đặc biệt chú trọng đến khâu quản lý và thay đổi thói quen của người dân. UBND tỉnh giao trách nhiệm cho chính quyền cấp xã, phường trong việc tổ chức thu gom, lưu giữ rác và hướng dẫn, tuyên truyền để nhân dân thực hiện phân loại rác tại nguồn. Việc phân loại rác hữu cơ, rác tái chế và rác vô cơ ngay từ hộ gia đình không chỉ giúp giảm khối lượng rác cần xử lý mà còn tạo điều kiện cho tái chế, tiết kiệm chi phí, đồng thời nâng cao ý thức cộng đồng trong bảo vệ môi trường.

Trên thực tế, việc phân loại rác tại nguồn ở Bắc Ninh mới chỉ được thí điểm ở một số địa phương và chưa đạt hiệu quả như mong muốn. Nguồn lực tài chính dành cho công tác thu gom, vận chuyển và xử lý cũng cần được tính toán rõ ràng, minh bạch, tránh gây áp lực quá lớn cho người dân nhưng vẫn đảm bảo chi phí vận hành cho doanh nghiệp. Ngoài ra, khối lượng rác tồn đọng từ nhiều năm trước là “bài toán khó” cần sự huy động mạnh mẽ về nguồn lực mới có thể xử lý dứt điểm trong khung thời gian đã đặt ra.

Khi kế hoạch được triển khai đồng bộ, sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, doanh nghiệp và người dân sẽ là nền tảng để tỉnh hướng tới một hệ thống quản lý rác thải bền vững hơn. Điều này không chỉ góp phần bảo vệ cảnh quan, giảm thiểu ô nhiễm môi trường mà còn trực tiếp cải thiện sức khỏe cộng đồng, giảm nguy cơ bệnh tật và xây dựng hình ảnh một Bắc Ninh xanh, sạch, đáng sống.