Chưa vào cao điểm đã lập kỷ lục: Ngành điện căng mình trước mùa nóng 2026

Thông tin vừa được chia sẻ bởi Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên Vận hành hệ thống điện và Thị trường điện quốc gia (NSMO). Theo đó, những ngày cuối tháng 3, đầu tháng 4/2026, hệ thống điện quốc gia đã ghi nhận sản lượng tiêu thụ đạt 1.005 triệu kWh. Đây là mốc kỷ lục chưa từng có trong lịch sử vào thời điểm tháng 3.

Nếu như từ năm 2024 trở về trước, con số 1 tỷ kWh/ngày chưa từng xuất hiện, và năm 2025 phải đến giữa tháng 5 hệ thống mới chạm ngưỡng này, thì năm nay kỷ lục đã bị xô đổ sớm hơn tới một tháng rưỡi. Cùng với đó, công suất cực đại toàn hệ thống cũng đạt 48.789 MW vào lúc 15h55, tăng 5,4% so với cùng kỳ năm ngoái.

Sự gia tăng nhu cầu sử dụng điện thể hiện rõ rệt ở các vùng miền, đặc biệt là khu vực phía Bắc. Cụ thể, sản lượng điện tiêu thụ tại miền Bắc đạt 464 triệu kWh, ghi nhận mức tăng trưởng "nóng" lên tới 11,9% so với cùng kỳ năm 2025. Tiếp đó là miền Nam với 444 triệu kWh và miền Trung là 95 triệu kWh. Để đáp ứng nhu cầu khổng lồ này, hệ thống đã phải huy động tối ưu các nguồn phát.

Trong cơ cấu nguồn điện phát ngày 31/3, nhiệt điện than vẫn đóng vai trò chủ đạo khi chiếm 55% (đạt 552,1 triệu kWh), tiếp theo là thủy điện chiếm 21,7%, tuabin khí chiếm 9,3%. Các nguồn năng lượng tái tạo như điện mặt trời, điện mặt trời mái nhà, điện gió và điện sinh khối cũng được huy động tối đa để bổ sung nguồn cung.

Dù phụ tải tăng cao, NSMO khẳng định hệ thống điện quốc gia vẫn đang được vận hành an toàn, ổn định và liên tục.

Tuy nhiên, sự gia tăng đột biến này mới chỉ là khởi đầu cho một mùa khô được dự báo là vô cùng khắc nghiệt. Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, năm 2026 sẽ chứng kiến diễn biến khí hậu phức tạp khi hiện tượng La Nina duy trì đến tháng 3/2026, sau đó chuyển sang trung tính và có thể đón El Nino từ giữa năm.

Nắng nóng diện rộng dự kiến xuất hiện sớm và kéo dài từ cuối tháng 4/2026 đến tháng 8/2026, với những đợt nắng nóng liên tục lên đến cả tuần. Nền nhiệt nhiều nơi có thể vượt 39 độ C, làm suy giảm nghiêm trọng lượng nước về các hồ thủy điện. Không chỉ đối mặt với thời tiết cực đoan, hệ thống điện còn phải gánh chịu áp lực từ sự phục hồi kinh tế, sự bùng nổ của xu hướng sử dụng xe điện, cũng như những rủi ro về chuỗi cung ứng nhiên liệu than, khí LNG trên toàn cầu.

Trước những thách thức về thời tiết và phụ tải, NSMO đã và đang triển khai công tác vận hành hệ thống điện theo phương châm “Chủ động - Linh hoạt - Kịp thời”, tăng cường theo dõi sát diễn biến thời tiết và khả dụng nguồn điện để điều chỉnh phương thức vận hành tối ưu. Đồng thời, NSMO phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan, sẵn sàng các kịch bản ứng phó với các tình huống cực đoan, đảm bảo hệ thống điện quốc gia vận hành an toàn, liên tục và ổn định.

Vì sự vận hành an toàn của hệ thống điện và tối ưu chi phí cho người sử dụng điện, NSMO cũng đưa ra khuyến nghị cộng đồng hãy sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, đặc biệt trong giai đoạn cao điểm mùa khô 2026 dự kiến kéo dài từ cuối tháng 4 đến tháng 8/2026 trong bối cảnh chuyển đổi hình thái thời tiết từ La Nina sang El Nino.