Người có bệnh nền, cao tuổi: Tiêm vắc xin có lợi gì?

Chủ quan với bệnh truyền nhiễm tiềm ẩn những rủi ro cao

BS. Nguyễn Huy Luân - Trưởng Đơn nguyên Tiêm chủng, Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh, nhấn mạnh: “Người lớn tuổi thường thể trạng yếu vì các tế bào trong cơ thể dần lão hóa theo thời gian, kéo theo số lượng tế bào miễn dịch cũng giảm đi đáng kể. Chính vì vậy, người cao tuổi có khả năng dễ bị nhiễm khuẩn từ bên ngoài xâm nhập”.

Đặc biệt khi người lớn tuổi thường có nhiều bệnh nền đây là những nguyên nhân dẫn đến hệ miễn dịch ngày càng suy giảm. Đồng thời, tuổi tác cao kết hợp với các bệnh lý nền có sẵn làm tăng nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm trở nên nghiêm trọng hơn.

PGS. TS. BS. Nguyễn Văn Trí - Chủ tịch Liên Chi hội Lão khoa TP. Hồ Chí Minh, chia sẻ:  “Sự suy giảm hệ miễn dịch và các bệnh nền sẵn tạo ra một "vòng xoắn bệnh lý" ở người cao tuổi. Khi kệ miễn dịch yếu không may virus xâm nhập sẽ không thể chống đỡ khiến bệnh nặng trở nặng rất khó để điều trị. Ví dụ, trường hợp một người cao tuổi mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính nếu không may bị nhiễm vi khuẩn, tình trạng bệnh sẽ chuyển biến xấu. Nhiều người nghĩ rằng đó là bệnh nhẹ nhưng bệnh âm thầm đã chuyển nặng mà không hề biết làm tăng nguy cơ tử vong”.

Một người dân sinh sống tại phường Hòa Hưng TP. Hồ Chí Minh, tâm sự: “Bác cứ nghĩ 71 tuổi rồi thường xuyên ở nhà ít đi ra ngoài, với lại bác ít tiếp xúc với ai thì sẽ không mắc bệnh lây lan. Hơn nữa, từ xưa đến giờ bác vẫn khỏe mạnh có phải là người yếu ớt đâu. Bác tin tưởng vào sức đề kháng của mình, bác nghe tin tức thì thấy nhiều người trẻ cũng mắc bệnh truyền nhiễm nhưng rồi cũng tự khỏi nên cũng không cần thiết phải đi tiêm phòng”.

Người cao tuổi có thể kiểm soát tốt các bệnh mạn tính như tiểu đường khi mắc thêm một bệnh truyền nhiễm dẫn đến tình trạng mất cân bằng. Ngoài ra, việc người bệnh có sẵn bệnh nền mắc thêm bệnh mới sẽ đưa vào tình huống xấu, ngay cả khi vượt qua được nhưng sức khỏe không được như trước kia.

Được biết, gần 2/3 người từ 60 tuổi trở lên đang sống chung với ít nhất một bệnh mạn tính là các vấn đề sức khỏe có sẵn khiến người bệnh ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe rất khó để hồi phục khi mắc thêm một bệnh khác.

Tuy nhiên, việc tiêm chủng cho người cao tuổi ở Việt Nam vẫn còn hạn chế, đối với người cao tuổi nghĩ rằng vắc xin chỉ dành cho người trẻ. Song song hệ thống truyền thông về phòng chống bệnh truyền nhiễm cũng chưa phổ biến khiến người cao tuổi không mặn mà với việc tiêm phòng. Hơn nữa, các gia đình cũng chưa nhận thức được tầm quan trọng của việc tiêm phòng.

Chính vì những lý do trên, người cao tuổi dễ mắc phải những bệnh lẽ ra có thể phòng ngừa được. Họ thường chủ quan nghĩ rằng những bệnh như cúm là bệnh nhẹ dễ chữa khỏi, từ đó làm sức khỏe ngày càng suy giảm.

Theo khảo sát của Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh, một thực trạng đáng lo ngại đã được ghi nhận đa số người bệnh đến khám bệnh, người bệnh chưa nhận thức rõ ràng về tiêm chủng có thể giúp kháng lại các bệnh truyền nhiễm. Sau đại dịch Covid -19 nhận thức của người dân có sự thay đổi tích cực, thời gian sau đó mọi người quay trở lại cuộc sống bình thường không còn chú trọng đến việc tiêm chủng phòng bệnh.

Vắc xin "lá chắn" bảo vệ cho người cao tuổi

Tiêm chủng đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc bảo vệ cơ thể tránh virus xâm nhập giảm nguy cơ nhập viện, thậm chí giảm gánh nặng của bệnh nền gây ra. Bên cạnh đó, việc tiêm chủng hạn chế sự lây lan trong cộng đồng.

Trường hợp điển hình là một bệnh nhân bị nhồi máu cơ tim với căn bệnh này được kiểm soát hiệu quả cùng với việc uống thuốc đều đặn hàng tháng, sau vài ngày bệnh nhân đột ngột lên cơn nhồi máu. Trước đó, một tuần trước bệnh nhân đã bị nhiễm siêu vi do nhập viện cấp cứu không kịp thời dẫn đến tử vong.

Qua trường hợp cụ thể trên việc tiêm vắc xin phòng bệnh rất quan trọng cho mọi người trong bối cảnh hiện nay. Vắc xin giúp hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả, kiểm soát bệnh nền một cách dễ dàng giảm nguy cơ biến chứng nghiêm trọng khi mắc phải các bệnh truyền nhiễm.

Theo đó, Việt Nam là một trong những quốc gia có tỷ lệ nhiễm viêm gan B cao nên chủ động kiểm tra và đánh giá lại khả năng bảo vệ của cơ thể trước virus là điều cần thiết, đặc biệt là người cao tuổi.

Trước tình trạng bệnh truyền nhiễm trung hoành trong cơ thể người cao tuổi, để tránh virus khuẩn tấn công. Hiện nay, gồm có 5 loại vắc xin được tiêm phổ biến như vắc xin cúm mùa, vắc xin phế cầu, vắc xin zona, vắc xin bạch hầu - ho gà - uốn ván, vắc xin viêm gan B dành cho người cao tuổi. Việt nam là một trong những quốc gia nhiễm viêm gan B cao, thường xuyên đánh giá lại việc bảo vệ viêm gan B. Ngoài ra, trong 5 loại vắc xin này Việt Nam đang thí điểm nhiều vắc xin mới.

 Tuy nhiên, một số nhóm người có nguy cơ cao hơn sẽ được ưu tiên tiêm chủng, trong đó gồm có nhóm người béo phì. Họ thường phải đối mặt với nhiều rủi ro sức khỏe tiềm ẩn, lấy ví dụ một trường hợp 45 tuổi tình trạng thừa cân có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng hô hấp dẫn đến khó thở, làm suy yếu các tế bào trong cơ thể.

Đồng nghĩa với việc hệ miễn dịch của họ hoạt động kém tạo ra khả năng chống đỡ bệnh tật suy giảm. Chính vì vậy, nhóm người thừa cân được xem là có nguy cơ cao cần được ưu tiên tiêm phòng để xây dựng hàng rào bảo vệ vững chắc cho cơ thể.

Trương Quang