Thanh Hóa: Trào lưu săn muội hồng tiềm ẩn nguy cơ bị truy cứu hình sự

Cây muội hồng (tên khoa học Syzygium myrtifolium) vốn là loài cây thân gỗ nhỏ, thường mọc trên các vách đá vôi hiểm trở. Với dáng vẻ cổ kính, tán lá cân đối và sắc lá non đỏ hồng bắt mắt, loại cây này nhanh chóng trở thành “hàng hot” trong giới chơi cây cảnh. Giá trị bị đẩy lên cao, có cây được rao bán từ vài trăm nghìn đến hàng chục, thậm chí hàng trăm triệu đồng, khiến nhiều người không ngại nguy hiểm để khai thác.

Nguy cơ vi phạm pháp luật, có thể bị xử lý hình sự

Theo ghi nhận, để khai thác được muội hồng, người dân phải leo trèo trên các vách núi dựng đứng, dùng dây thừng hoặc dụng cụ chuyên dụng để tiếp cận vị trí cây mọc rồi đào bật gốc. Quá trình này tiềm ẩn nguy cơ tai nạn rất cao, chỉ một sơ suất nhỏ cũng có thể dẫn đến thương tích nghiêm trọng, thậm chí tử vong.

Đáng chú ý, không ít người coi đây là cơ hội kiếm tiền nhanh, bất chấp rủi ro và quy định pháp luật. Từ một loài cây mọc tự nhiên, muội hồng bị khai thác ồ ạt, gây tác động tiêu cực đến hệ sinh thái rừng, đặc biệt tại các khu vực núi đá vôi vốn nhạy cảm với biến đổi môi trường.

Cơ quan chức năng cảnh báo, việc tự ý vào rừng khai thác cây muội hồng khi chưa được cấp phép là hành vi khai thác lâm sản trái phép. Theo quy định của Luật Lâm nghiệp, rừng tự nhiên được quản lý và bảo vệ nghiêm ngặt, mọi hoạt động khai thác phải có sự cho phép của cơ quan có thẩm quyền.

Không chỉ dừng lại ở xử phạt hành chính, trong trường hợp gây thiệt hại nghiêm trọng cho rừng hoặc thực hiện hành vi có tổ chức, người vi phạm còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật Hình sự.

Thực tế, từ cuối năm 2025 đến nay, lực lượng kiểm lâm Thanh Hóa đã phát hiện và xử lý hơn 30 vụ vi phạm liên quan đến khai thác, vận chuyển, buôn bán trái phép cây muội hồng; thu giữ trên 280 cây và xử phạt hàng trăm triệu đồng.

Theo Công an tỉnh Thanh Hóa, người dân cần nâng cao ý thức chấp hành các quy định của pháp luật về quản lý, bảo vệ rừng, góp phần bảo vệ tài nguyên và môi trường sinh thái.

Theo Công an tỉnh Thanh Hóa, Luật Lâm nghiệp năm 2017 quy định việc khai thác lâm sản trong rừng tự nhiên phải được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép và thực hiện đúng quy định pháp luật. Do đó, việc tự ý vào rừng khai thác cây muội hồng khi chưa được cấp phép là hành vi khai thác lâm sản trái phép.

Ngoài việc bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lâm nghiệp, nếu hành vi khai thác muội hồng trái phép gây thiệt hại nghiêm trọng cho rừng hoặc được thực hiện có tổ chức còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 232 Bộ luật Hình sự năm 2015 về tội Vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng và lâm sản.

Trước đó, Tạp chí Sức khỏe Cộng đồng đã có loạt bài phản ánh, cảnh báo về tình trạng săn lùng, khai thác cây muội hồng tại nhiều địa phương, chỉ ra những nguy cơ mất an toàn đối với người dân khi trèo đèo, leo núi trong điều kiện thiếu trang bị bảo hộ, cũng như những tác động tiêu cực đến hệ sinh thái rừng. Các bài viết cũng nhấn mạnh, nếu không được kiểm soát kịp thời, trào lưu này không chỉ gây hệ lụy về môi trường mà còn tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe cộng đồng, từ tai nạn lao động đến suy giảm chất lượng môi trường sống.

Không đánh đổi môi trường và sức khỏe cộng đồng

Từ góc độ sức khỏe cộng đồng, việc khai thác rừng trái phép không chỉ là câu chuyện pháp lý mà còn liên quan trực tiếp đến môi trường sống của người dân. Rừng tự nhiên đóng vai trò quan trọng trong điều hòa khí hậu, bảo vệ nguồn nước và phòng chống thiên tai. Khi hệ sinh thái bị xâm hại, nguy cơ sạt lở, lũ quét và ô nhiễm môi trường sẽ gia tăng, ảnh hưởng lâu dài đến đời sống và sức khỏe cộng đồng.

Bên cạnh đó, những tai nạn lao động khi khai thác cây trên vách đá cao cũng là mối nguy hiện hữu, gây áp lực lên hệ thống y tế cơ sở và gia tăng gánh nặng cho gia đình, xã hội.

Trước thực trạng trên, các cơ quan chức năng khuyến cáo người dân cần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, không tham gia khai thác, vận chuyển hay mua bán cây muội hồng có nguồn gốc từ rừng tự nhiên. Đồng thời, cần cảnh giác với những thông tin “thổi giá” trên mạng xã hội, tránh bị cuốn vào những trào lưu tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Bảo vệ rừng không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng chức năng mà còn là trách nhiệm của mỗi người dân. Việc nói không với khai thác trái phép lâm sản chính là góp phần gìn giữ môi trường sống bền vững, bảo đảm sức khỏe cộng đồng trong hiện tại và tương lai.