Thanh Hoá: Từ những bản làng xa xôi đến mục tiêu 100% chi trả không dùng tiền mặt

Những “lực cản” từ thực tế

Là tỉnh có diện tích rộng, dân số đông, địa hình trải dài từ đồng bằng, ven biển đến miền núi, biên giới, Thanh Hóa phải đối mặt với không ít khó khăn khi triển khai chi trả an sinh xã hội không dùng tiền mặt. Trước khi bước vào đợt cao điểm, tỷ lệ người có công nhận trợ cấp qua tài khoản mới đạt 31,2%; nhóm hưởng hưu trí xã hội đạt 24,5%; nhóm bảo trợ xã hội đạt 38,2%. Đặc biệt, trong lĩnh vực chi trả lương hưu và bảo hiểm xã hội, Thanh Hóa từng nằm trong nhóm những địa phương có tỷ lệ thực hiện thấp nhất cả nước, chỉ đạt 46,1%. Những con số ấy phản ánh khoảng cách khá lớn giữa yêu cầu chuyển đổi số với thực tế đời sống. Phần lớn đối tượng thụ hưởng là người cao tuổi, người yếu thế, nhiều người chưa từng sử dụng tài khoản ngân hàng, không có điện thoại thông minh hoặc gặp khó khăn khi tiếp cận các ứng dụng số. Không ít trường hợp sống một mình, không có người thân hỗ trợ nên việc thực hiện các thao tác điện tử trở nên vô cùng lúng túng, ở nhiều vùng nông thôn, miền núi, hạ tầng dịch vụ tài chính vẫn còn những khoảng trống nhất định. Điểm giao dịch ngân hàng thưa thớt, sóng viễn thông chưa thực sự ổn định, trong khi thói quen sử dụng tiền mặt đã tồn tại nhiều năm khiến người dân còn tâm lý e ngại khi chuyển sang hình thức mới. Nỗi lo về bảo mật thông tin, sợ phát sinh chi phí hoặc bị lừa đảo trên không gian mạng cũng khiến nhiều người chần chừ. Chính những rào cản về nhận thức và thói quen này đã tạo nên một “điểm nghẽn mềm”, khó nhìn thấy nhưng lại rất khó tháo gỡ.

Không có “vùng trũng” trong thực hiện

Trước những khó khăn đó, Thanh Hóa xác định không có giải pháp nào hiệu quả hơn việc bám sát cơ sở. Từ tỉnh đến xã, các tổ công tác được thành lập, triển khai phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng người”. Cán bộ an sinh xã hội, công an cơ sở, ngân hàng, bảo hiểm xã hội cùng đoàn viên thanh niên, hội phụ nữ và tổ công nghệ số cộng đồng được huy động đồng loạt để trực tiếp hỗ trợ người dân. Tại xã Trung Lý - một trong những địa bàn miền núi đặc biệt khó khăn của tỉnh - công việc ấy càng vất vả hơn. Đường sá cách trở, nhiều bản nằm xa trung tâm hàng chục cây số, việc đi lại phụ thuộc nhiều vào thời tiết. Có những ngày cán bộ phải vượt quãng đường dài chỉ để hướng dẫn được vài trường hợp mở tài khoản, nhiều hộ dân phải được giải thích nhiều lần mới hiểu và đồng thuận. Với người cao tuổi, cán bộ gần như phải “cầm tay chỉ việc”, hướng dẫn từng thao tác nhỏ nhất. Từ việc mở tài khoản, xác thực thông tin đến cách nhận và sử dụng tiền trợ cấp, mọi khâu đều được hỗ trợ tận tình. Song song với đó, các ngân hàng cũng tăng cường điểm giao dịch lưu động, đơn giản hóa thủ tục, phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân. Sự kiên trì ấy đã từng bước tháo gỡ những nút thắt tưởng chừng rất khó vượt qua.

Quyết tâm từ chỉ đạo đến hành động

Nếu lực lượng cơ sở là những người trực tiếp mang chủ trương đến với người dân thì sự chỉ đạo quyết liệt từ cấp ủy, chính quyền chính là yếu tố bảo đảm toàn bộ hệ thống vận hành đồng bộ. Ngay từ đầu, mục tiêu hoàn thành chi trả an sinh xã hội không dùng tiền mặt được xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, không có ngoại lệ, không có “vùng trũng”. Tinh thần “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ tiến độ” được quán triệt đến từng đơn vị, địa phương. Các cuộc giao ban của Tổ công tác Đề án 06 được duy trì thường xuyên. Tiến độ thực hiện được theo dõi sát sao theo từng ngày, từng tuần; địa phương nào chậm được nhắc nhở, khó khăn ở đâu được tập trung tháo gỡ ngay ở đó, cùng với việc đẩy mạnh mở tài khoản cho người dân, công tác tuyên truyền cũng được triển khai liên tục trên nhiều kênh thông tin nhằm giúp người dân hiểu rõ lợi ích của phương thức chi trả mới. Các sở, ngành liên quan đồng thời xây dựng lộ trình giảm dần và tiến tới chấm dứt việc chi trả bằng tiền mặt. Nhiều giải pháp quản lý tài chính, kiểm soát chi trả cũng được triển khai nhằm bảo đảm quá trình chuyển đổi diễn ra đồng bộ và hiệu quả. Trong toàn bộ quá trình này, lực lượng Công an giữ vai trò nòng cốt trong việc làm sạch dữ liệu dân cư, xác thực thông tin, hỗ trợ tích hợp tài khoản an sinh xã hội trên ứng dụng VNeID, đồng thời tăng cường tuyên truyền, cảnh báo các thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng. Ở đâu phát sinh khó khăn, ở đó có sự phối hợp giữa chính quyền, công an, ngân hàng và các đơn vị liên quan để cùng tháo gỡ. Chính sự vào cuộc đồng bộ, trách nhiệm và quyết liệt ấy đã tạo nên sức mạnh tổng hợp giúp Thanh Hóa hoàn thành mục tiêu đúng thời hạn.

Bước chuyển lớn từ những con số

Con số 100% không chỉ đơn thuần là kết quả của một chiến dịch hành chính. Quan trọng hơn, đó là minh chứng cho sự thay đổi trong tư duy quản lý và phục vụ người dân. Từ chỗ e dè với công nghệ, nhiều người dân đã bắt đầu làm quen với tài khoản ngân hàng, thanh toán điện tử và các tiện ích số trong đời sống hằng ngày, những địa bàn từng được xem là khó triển khai nhất nay cũng đã hòa chung vào tiến trình chuyển đổi số của tỉnh. Điều đó cho thấy khi quyết tâm chính trị được cụ thể hóa bằng những hành động thiết thực, khi cả hệ thống cùng chung mục tiêu và cùng hướng về người dân thì những “điểm nghẽn” tưởng chừng khó vượt qua vẫn có thể được tháo gỡ.

Thành quả hôm nay không phải là điểm kết thúc mà là nền tảng cho những bước đi tiếp theo trên hành trình xây dựng chính quyền số, xã hội số và công dân số và phía sau kết quả ấy là một thông điệp rõ ràng, không có khó khăn nào đủ lớn để cản bước khi cả hệ thống chính trị cùng chung ý chí hành động vì người dân.

Thanh Hóa: Chống đối kiểm tra nồng độ cồn, thanh niên lái ô tô kéo lê CSGT trên đường