Kỷ Niệm 50 năm ngày thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Chủ Tịch Hồ Chí Minh

“Trăng đôi” kỳ ảo sẽ thắp sáng bầu trời tháng 5

Tháng 5 năm nay mang đến một hiện tượng thiên văn thú vị khi người yêu bầu trời có cơ hội chiêm ngưỡng tới hai lần trăng tròn trong cùng một tháng – sự kiện không phải năm nào cũng xảy ra.

Theo các nhà khoa học, hiện tượng "trăng đôi" xuất phát từ sự “lệch nhịp” giữa chu kỳ quay của Mặt Trăng và lịch dương. Một vòng tròn hoàn chỉnh của Mặt Trăng – còn gọi là chu kỳ trăng – kéo dài khoảng 29,5 ngày, trong khi tháng dương lịch thường có 30 hoặc 31 ngày. Chính sự chênh lệch này khiến thỉnh thoảng xuất hiện hai lần trăng tròn trong cùng một tháng.

“Trăng Hoa” và “Trăng Xanh” cùng xuất hiện

Lần trăng tròn đầu tiên của tháng 5 thường được gọi là Trăng Hoa (Flower Moon) – cái tên bắt nguồn từ truyền thống của người bản địa Bắc Mỹ, gắn với thời điểm hoa nở rộ vào cuối xuân. Đây cũng là thời điểm trăng thường có sắc vàng hoặc cam ấm áp khi mới mọc lên, do ánh sáng bị tán xạ qua lớp khí quyển dày hơn.

Trăng Hoa mọc trên bầu trời Hà Lan vào tháng 4/2025 (Nguồn: Getty Images)
Trăng Hoa mọc trên bầu trời Hà Lan vào tháng 4/2025 (Nguồn: Getty Images)

Trong khi đó, lần trăng tròn thứ hai trong cùng tháng được gọi là Trăng Xanh. Dù tên gọi dễ gây hiểu lầm, hiện tượng này không khiến Mặt Trăng chuyển sang màu xanh, mà chỉ là cách gọi mang tính quy ước để chỉ lần trăng tròn “thứ hai” hiếm hoi trong một tháng.

Theo thống kê, “Trăng Xanh” (Blue Moon) chỉ xuất hiện khoảng 2–3 năm một lần, khiến tháng có hai lần trăng tròn trở thành một “đặc sản” thiên văn được nhiều người mong chờ.

Trăng xanh là hiện tượng hiếm gặp
Trăng xanh là hiện tượng hiếm gặp, 2-3 năm mới xuất hiện 1 lần (Ảnh minh hoạ internet)

Sự thay đổi màu sắc của Mặt Trăng không phải do bản thân nó phát sáng, mà do cách ánh sáng từ Mặt Trời phản xạ và đi qua khí quyển Trái Đất.

Khi trăng ở gần đường chân trời, ánh sáng phải đi qua lớp không khí dày hơn, khiến các bước sóng ngắn (màu xanh) bị tán xạ mạnh, chỉ còn lại các gam màu đỏ, cam – tạo nên hình ảnh “trăng vàng”, “trăng đỏ” quen thuộc. Hiện tượng này tương tự như màu sắc của hoàng hôn.

Ngoài ra, các yếu tố như bụi, khói hay ô nhiễm không khí cũng có thể làm thay đổi sắc độ của trăng, khiến mỗi lần quan sát đều mang lại trải nghiệm khác nhau.

Cơ hội cho người yêu thiên văn

Việc xuất hiện hai lần trăng tròn trong cùng một tháng không chỉ mang ý nghĩa khoa học mà còn là dịp lý tưởng để quan sát bầu trời. Người dân có thể dễ dàng chiêm ngưỡng hiện tượng này bằng mắt thường, không cần thiết bị chuyên dụng.

Tại Việt Nam, thời điểm quan sát tốt nhất là vào buổi tối khi trăng vừa mọc hoặc gần thời điểm trăng lên cao nhất trên bầu trời. Những khu vực ít ánh sáng nhân tạo, ít ô nhiễm sẽ cho hình ảnh rõ nét và ấn tượng hơn.

Trong nhịp sống hiện đại, những hiện tượng như “trăng đôi” không chỉ mang giá trị khoa học mà còn tạo ra khoảnh khắc kết nối con người với thiên nhiên. Việc dừng lại, ngước nhìn bầu trời và quan sát sự vận động của vũ trụ đôi khi lại là trải nghiệm hiếm hoi giữa cuộc sống bận rộn.

Tháng 5 với hai lần trăng tròn vì thế không chỉ là một sự kiện thiên văn, mà còn là lời nhắc về vẻ đẹp giản dị nhưng kỳ diệu của vũ trụ – thứ luôn hiện hữu ngay trên đầu mỗi chúng ta.