Chung tay cải thiện dinh dưỡng cho trẻ em vùng cao Thanh Hóa

Tại nhiều trường mầm non miền núi, khi trẻ nhập học đầu năm, tỷ lệ suy dinh dưỡng thể nhẹ cân và thấp còi thường dao động từ 10 đến 12%. Đây là những con số phản ánh rõ khó khăn trong đời sống của nhiều hộ gia đình vùng cao, nơi điều kiện kinh tế còn hạn chế, bữa ăn hàng ngày của trẻ chưa được đảm bảo đủ chất.

Dù đã có sự cải thiện nhờ triển khai bữa ăn bán trú tại trường, nhưng tỷ lệ trẻ dưới 5 tuổi bị suy dinh dưỡng thể thấp còi tại khu vực miền núi vẫn quanh mức hơn 23%. Con số này cho thấy khoảng cách đáng kể giữa trẻ vùng cao và trẻ ở khu vực đồng bằng, đòi hỏi sự quan tâm sâu sát hơn từ các cấp, ngành và cộng đồng.

Một trong những nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng suy dinh dưỡng là do điều kiện kinh tế khó khăn. Nhiều gia đình vùng sâu, vùng xa chưa có khả năng đảm bảo nguồn thực phẩm đa dạng và đầy đủ dưỡng chất cho trẻ. Bên cạnh đó, thói quen ăn uống mang tính tự cung tự cấp, ít thay đổi theo mùa vụ, cũng khiến khẩu phần ăn của trẻ thiếu cân đối.

Cơ sở vật chất tại một số điểm trường còn hạn chế, dẫn đến việc tổ chức bữa ăn bán trú chưa đồng bộ. Nhiều nơi thiếu bếp ăn kiên cố, thiếu trang thiết bị chế biến hoặc nhân lực phục vụ, gây khó khăn cho việc nâng cao chất lượng dinh dưỡng cho trẻ.

Ngoài ra, công tác chăm sóc sức khỏe, cân đo và theo dõi chỉ số phát triển trẻ em tại các thôn bản xa gặp nhiều trở ngại do địa bàn rộng và giao thông không thuận lợi. Không ít trẻ có dấu hiệu suy dinh dưỡng nhưng chưa được phát hiện sớm để can thiệp kịp thời.

Trước thực trạng này, nhiều trường mầm non miền núi đã chủ động cải thiện chất lượng bữa ăn bán trú, xây dựng thực đơn đa dạng theo tuần, đảm bảo cân đối các nhóm dưỡng chất. Một số trường còn tự trồng rau trong khuôn viên để bổ sung nguồn thực phẩm xanh, sạch và giảm bớt chi phí.

Nhân viên bán trú cũng được tập huấn thêm về vệ sinh an toàn thực phẩm, cách chế biến món ăn giữ được dưỡng chất và phù hợp khẩu vị trẻ nhỏ. Nhà trường phối hợp chặt chẽ với trạm y tế trong việc theo dõi cân nặng, chiều cao và sàng lọc trẻ có nguy cơ suy dinh dưỡng để có giải pháp can thiệp sớm.

Nhờ những biện pháp này, mỗi năm các trường giảm được từ 6 đến 7% tỷ lệ suy dinh dưỡng nhẹ cân so với đầu năm học – một tín hiệu tích cực trong bối cảnh còn nhiều khó khăn.

Để giảm sâu và duy trì bền vững tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng ở miền núi, cần có sự chung tay mạnh mẽ hơn của các cấp, ngành và cộng đồng. Trước hết, cần tiếp tục đầu tư cải thiện cơ sở vật chất bếp ăn bán trú, trang bị dụng cụ nấu nướng, lưu trữ thực phẩm an toàn tại những điểm trường còn thiếu thốn.

Công tác truyền thông, giáo dục dinh dưỡng cho phụ huynh cần được tăng cường, giúp các gia đình nhận thức rõ tầm quan trọng của bữa ăn đủ chất, đủ lượng đối với sự phát triển thể chất và trí tuệ của trẻ.

Ngành y tế và giáo dục cần phối hợp chặt chẽ hơn trong giám sát, theo dõi sức khỏe trẻ em; đồng thời xây dựng hệ thống hỗ trợ đặc thù cho trẻ ở vùng sâu, vùng xa – nơi việc tiếp cận dịch vụ y tế còn hạn chế.

Bên cạnh đó, việc huy động nguồn lực xã hội, các tổ chức thiện nguyện và doanh nghiệp cùng tham gia hỗ trợ cơ sở vật chất, trang thiết bị, thực phẩm… sẽ góp phần giúp trẻ em miền núi có điều kiện học tập và chăm sóc sức khỏe tốt hơn.

Mặc dù tỷ lệ suy dinh dưỡng ở trẻ em miền núi Thanh Hóa đã có xu hướng giảm, nhưng mức giảm chưa thực sự ổn định và còn chậm. Với những khó khăn đặc thù của vùng cao, cuộc chiến chống suy dinh dưỡng cho trẻ em vẫn đòi hỏi sự kiên trì, nỗ lực liên tục và phối hợp đồng bộ. Khi các giải pháp được triển khai quyết liệt và bền vững, trẻ em miền núi sẽ có cơ hội phát triển toàn diện hơn, thu hẹp khoảng cách với trẻ em ở các khu vực khác trong tỉnh.