Kỷ Niệm 50 năm ngày thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Chủ Tịch Hồ Chí Minh

Hà Nội: Cứu sống sản phụ nguy kịch do rau bong non thể nặng

Một sản phụ mang thai 32 tuần rơi vào tình trạng nguy kịch do rau bong non thể nặng, thai chết lưu trong tử cung, kèm hàng loạt biến chứng như sốc mất máu, rối loạn đông máu, suy thận cấp và toan chuyển hóa đã được các bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Sơn Tây (Hà Nội) cứu sống ngoạn mục nhờ kích hoạt báo động đỏ nội viện và phối hợp điều trị đa chuyên khoa.

Sản phụ là chị Nguyễn Phương Th. (25 tuổi, trú tại xã Yên Bài, thành phố Hà Nội), nhập viện cấp cứu vào khoảng 8 giờ sáng ngày 2/7 trong tình trạng đau bụng dữ dội từng cơn. Khi tiếp nhận, bệnh nhân vẫn tỉnh táo, huyết áp 130/90 mmHg, thân nhiệt 37°C nhưng bụng co cứng liên tục, cổ tử cung chưa mở và chưa vỡ ối.

Kết quả siêu âm cấp cứu khiến các bác sĩ lập tức xác định đây là một ca bệnh sản khoa tối cấp: thai 32 tuần đã mất tim thai, bánh rau bám mặt sau xuất hiện khối máu tụ sau rau kích thước khoảng 9 cm. Người bệnh được chẩn đoán rau bong non thể nặng trên sản phụ mang thai lần đầu, thai chết lưu trong buồng tử cung.

Theo các bác sĩ, rau bong non là một trong những tai biến nguy hiểm nhất của sản khoa, có thể cướp đi tính mạng của cả mẹ và thai nhi chỉ trong thời gian rất ngắn nếu không được xử trí kịp thời.

Ngay sau khi chẩn đoán, Bệnh viện Đa khoa Sơn Tây đã kích hoạt báo động đỏ nội viện. Ê-kíp Khoa Phụ sản phối hợp với các chuyên khoa liên quan khẩn trương đưa bệnh nhân vào phòng mổ cấp cứu.

Ê-kíp phẫu thuật cho bệnh nhân (Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Sơn Tây)
Ê-kíp phẫu thuật cho bệnh nhân (Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Sơn Tây)

Trong quá trình phẫu thuật, các bác sĩ ghi nhận bánh rau bong diện rộng, tử cung xuất hiện nhiều ổ nhồi máu tím. Một thai nhi nặng khoảng 1,6 kg đã tử vong được lấy ra khỏi tử cung. Sau đó, ê-kíp nhanh chóng lấy rau, kiểm soát tử cung và cầm máu. Tuy nhiên, sau ca mổ, cuộc chiến giành lại sự sống cho người mẹ mới thực sự bắt đầu.

Mặc dù đã được hồi sức tích cực và truyền 4 đơn vị khối hồng cầu, 4 đơn vị huyết tương tươi đông lạnh cùng 4 đơn vị Cryoprecipitate để điều chỉnh rối loạn đông máu, tình trạng bệnh nhân vẫn diễn biến hết sức nặng.

Kết quả khí máu động mạch cho thấy người bệnh bị toan chuyển hóa nặng với pH chỉ còn 7,19, kèm tăng kali máu nguy hiểm. Sau khi xử trí bằng truyền calci clorid và thuốc lợi tiểu, bệnh nhân vẫn rơi vào tình trạng vô niệu và được chuyển ngay đến Khoa Hồi sức tích cực chống độc. Tại đây, các bác sĩ tiếp tục đối mặt với hàng loạt biến chứng đe dọa tính mạng. Người bệnh phải thở máy qua nội khí quản, an thần sâu, bụng chướng và hoàn toàn không có nước tiểu.

Các xét nghiệm cho thấy bệnh nhân xuất hiện suy thận cấp tiến triển nhanh khi chỉ số creatinin tăng hơn 4 lần so với ban đầu, rối loạn đông máu nặng với tiểu cầu giảm còn 56 G/L, fibrinogen giảm sâu, D-Dimer tăng cao, đồng thời có dấu hiệu tổn thương cơ tim và nguy cơ sốc nhiễm khuẩn.

Sau hội chẩn khẩn cấp giữa nhiều chuyên khoa gồm Phụ sản, Gây mê hồi sức, Hồi sức tích cực chống độc, Huyết học - Truyền máu, Chẩn đoán hình ảnh cùng các chuyên khoa liên quan, bệnh nhân được xác định mắc sốc mất máu sau rau bong non, nghi ngờ sốc nhiễm khuẩn, rối loạn đông máu, suy thận cấp, tăng kali máu và toan chuyển hóa sau phẫu thuật lấy thai.

Ngay lập tức, phác đồ hồi sức tích cực toàn diện được triển khai đồng thời. Người bệnh được thở máy xâm nhập, lọc máu liên tục bằng kỹ thuật CVVHDF nhằm kiểm soát suy thận, toan chuyển hóa và rối loạn điện giải; hồi sức dịch, truyền thêm khối hồng cầu, tiểu cầu và các chế phẩm máu theo diễn biến lâm sàng; đồng thời sử dụng kháng sinh phổ rộng Meropenem kết hợp Ciprofloxacin, theo dõi liên tục huyết động, chức năng thận và hệ thống đông máu.

Sau 3 ngày điều trị tích cực, những tín hiệu hồi phục đầu tiên đã xuất hiện. Đến ngày 5/7, bệnh nhân được rút ống nội khí quản, tự thở oxy, huyết động ổn định, chức năng thận bắt đầu cải thiện với lượng nước tiểu khoảng 700 ml trong 24 giờ, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình điều trị tiếp theo.

Theo BSCKII Kiều Thanh Vân, Trưởng khoa Phụ sản Bệnh viện Đa khoa Sơn Tây, rau bong non là một cấp cứu sản khoa đặc biệt nguy hiểm, có thể diễn biến rất nhanh và gây tử vong cho thai nhi cũng như đe dọa trực tiếp tính mạng người mẹ do mất máu ồ ạt, rối loạn đông máu và suy đa tạng.

Các bác sĩ khuyến cáo, phụ nữ mang thai khi xuất hiện các dấu hiệu như đau bụng dữ dội, tử cung co cứng liên tục, ra máu âm đạo, thai giảm hoặc mất cử động cần đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa sản để được thăm khám và xử trí kịp thời. Việc phát hiện sớm, kích hoạt cấp cứu nhanh và phối hợp điều trị đa chuyên khoa chính là yếu tố quyết định giúp nâng cao cơ hội cứu sống người bệnh trong những tình huống sản khoa nguy kịch.