Ổn định giá cả năm 2026: Nền tảng bảo vệ đời sống và sức khỏe cộng đồng

Ngày 12/1, Học viện Tài chính phối hợp với Cục Quản lý Giá (Bộ Tài chính) tổ chức Diễn đàn thường niên về diễn biến thị trường, giá cả ở Việt Nam lần thứ nhất năm 2026. Diễn đàn quy tụ nhiều chuyên gia kinh tế, nhà nghiên cứu và đại diện các bộ, ngành trong bối cảnh Việt Nam bước vào năm bản lề với mục tiêu tăng trưởng GDP đạt 10% – mức cao, đòi hỏi nỗ lực lớn trong điều hành kinh tế vĩ mô, đặc biệt là kiểm soát giá cả và lạm phát.

Phát biểu khai mạc diễn đàn, PGS.TS Nguyễn Đào Tùng – Giám đốc Học viện Tài chính cho biết, năm 2025 tiếp tục là năm kinh tế Việt Nam duy trì được sự ổn định trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động. Theo ông, GDP năm 2025 ước tăng trên 8%, lạm phát bình quân được kiểm soát ở mức 3,31%, xuất khẩu tăng 16,27%, tiêu dùng tăng 7,95% và tích lũy tài sản tăng 8,68%. Những con số này cho thấy nền kinh tế đang phục hồi bền bỉ, tạo dư địa quan trọng để bước sang năm 2026 với kỳ vọng tăng trưởng cao hơn.

Đánh giá về diễn biến giá cả, đại diện Cục Quản lý Giá cho biết, mặt bằng giá năm 2025 nhìn chung ổn định, dù chịu tác động cục bộ từ yếu tố thời tiết, mùa vụ và biến động nguồn cung. Cụ thể, giá thực phẩm tại một số tỉnh miền Trung và miền Bắc tăng do ảnh hưởng của mưa lũ; giá vật liệu xây dựng tăng trong bối cảnh nguồn cung khan hiếm; giá điện được điều chỉnh vào thời điểm cao điểm nắng nóng. Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, giá xăng dầu trên thị trường quốc tế và giá thịt lợn trong nước giảm đã góp phần quan trọng kìm hãm áp lực lạm phát, giúp chỉ số giá tiêu dùng (CPI) duy trì trong vùng mục tiêu.

Tại diễn đàn, TS. Nguyễn Đức Độ – Phó Viện trưởng phụ trách Viện Kinh tế – Tài chính dự báo lạm phát năm 2026 nhiều khả năng duy trì quanh mức 3,5% ± 0,5%, tiếp tục nằm trong tầm kiểm soát của Chính phủ. Theo ông, các yếu tố tác động tới lạm phát hiện ở mức vừa phải. Tín dụng tăng 17,65% trong năm 2025 có thể tạo ra độ trễ nhất định, song tác động không quá lớn do phần lớn dòng vốn chảy vào tài sản. Bên cạnh đó, tỷ giá tăng 3,92% trong năm qua vẫn nằm trong phạm vi điều tiết hợp lý của cơ quan quản lý.

Bối cảnh quốc tế cũng được đánh giá mang lại nhiều tín hiệu tích cực cho công tác điều hành giá trong nước. Theo các chuyên gia, giá dầu thô, thép, lương thực và nhiều mặt hàng cơ bản trên thị trường thế giới được dự báo ổn định hoặc giảm nhẹ trong năm 2026. Điều này giúp giảm chi phí đầu vào cho doanh nghiệp, hạn chế nguy cơ lạm phát do chi phí đẩy, đồng thời góp phần ổn định đời sống và sức mua của người dân.

Liên quan đến mục tiêu tăng trưởng GDP 10% trong năm 2026, nhóm nghiên cứu của Viện Kinh tế – Tài chính nhận định đây là mục tiêu “rất thách thức” nhưng vẫn có cơ sở để đạt được. Thách thức lớn nhất đến từ yêu cầu tổng cầu phải tăng mạnh, trong khi áp lực đối với tỷ giá, tín dụng và tiến độ giải ngân đầu tư công vẫn hiện hữu. Tuy nhiên, nền tảng kinh tế vĩ mô của Việt Nam đã được củng cố trong những năm gần đây, cùng với sự xuất hiện của các động lực mới như dòng vốn FDI thế hệ mới và đầu tư công quy mô lớn.

PGS.TS Ngô Trí Long, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu thị trường giá cả cho rằng năm 2026 không phải là năm của những cú sốc giá lớn, mà là năm đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ, nhịp nhàng giữa chính sách tiền tệ, tài khóa và công tác quản lý giá. Theo ông, việc giữ ổn định tỷ giá, điều hành lãi suất phù hợp và đảm bảo nguồn cung hàng hóa thông suốt sẽ giúp kiểm soát lạm phát hiệu quả, đồng thời hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng.

Các chuyên gia cũng nhấn mạnh vai trò của chính sách tài khóa trong năm 2026, đặc biệt là đẩy nhanh giải ngân đầu tư công và hỗ trợ khu vực sản xuất – xuất khẩu. Song song với đó, việc hoàn thiện hệ thống dữ liệu giá, tăng cường công tác dự báo và cảnh báo sớm được xem là giải pháp quan trọng giúp cơ quan quản lý chủ động hơn trước các biến động của thị trường.

Tổng thể, bức tranh kinh tế và giá cả năm 2026 được đánh giá tương đối tích cực. Với nền tảng ổn định của năm 2025, áp lực lạm phát ở mức vừa phải và nhiều yếu tố quốc tế thuận lợi, mục tiêu giữ lạm phát trong vùng kiểm soát được cho là khả thi. Đây cũng là điều kiện quan trọng nhằm tạo dư địa cho tăng trưởng kinh tế bền vững, qua đó góp phần ổn định đời sống, sức khỏe và an sinh xã hội của người dân trong năm 2026.