Nhà văn hóa bị “biến tướng” thành điểm tập kết hàng hóa: Nguy cơ ảnh hưởng môi trường sống và sức khỏe cộng đồng

Trong quá trình đô thị hóa nhanh tại Hà Nội, việc đảm bảo không gian sinh hoạt cộng đồng, môi trường sống lành mạnh cho người dân ngày càng trở thành yêu cầu cấp thiết. Tuy nhiên, tại phường Phú Lương, một nhà văn hóa cộng đồng lại đang bị sử dụng sai mục đích, gây nhiều hệ lụy đối với đời sống dân cư.

Theo ghi nhận của phóng viên, khuôn viên Nhà văn hóa Bắc Lãm 9, thuộc phường Phú Lương, đang hoạt động chẳng khác nào một bến bãi vận tải thu nhỏ. Bên trong khuôn viên, nhiều khu vực được phân chia cho các nhà xe với biển hiệu nhận vận chuyển hàng hóa hai chiều đi các tỉnh như Hải Phòng, Phú Thọ, Bắc Ninh, Hưng Yên. Hàng hóa tập kết ngổn ngang trong nhà và ngoài sân; xe tải, xe giao hàng liên tục ra vào, tạo nên khung cảnh nhộn nhịp kéo dài từ sáng tới tối.

Điều đáng nói, công trình này từng được xây dựng với kỳ vọng trở thành thiết chế văn hóa phục vụ cộng đồng dân cư, là nơi sinh hoạt tập thể, hội họp, tổ chức các hoạt động văn nghệ, thể thao, gắn kết đời sống tinh thần của người dân địa phương. Thế nhưng theo phản ánh của nhiều hộ dân sinh sống quanh khu vực, những hoạt động đúng nghĩa của một nhà văn hóa lại xuất hiện khá mờ nhạt.

Bà Nguyễn Thị H., người dân sống gần khu vực, cho biết: “Nhà văn hóa xây xong đã lâu nhưng chúng tôi hầu như không thấy sinh hoạt cộng đồng thường xuyên. Thay vào đó là xe cộ, hàng hóa tập kết cả ngày lẫn tối. Tiếng ồn, khói bụi ảnh hưởng lớn đến đời sống người dân.”

Theo các chuyên gia môi trường, việc xe tải hoạt động liên tục trong khu dân cư có thể làm gia tăng ô nhiễm không khí, tiếng ồn và nguy cơ mất an toàn giao thông. Đây đều là những yếu tố ảnh hưởng trực tiếp tới sức khỏe cộng đồng, đặc biệt với người cao tuổi, trẻ em và những người có bệnh lý hô hấp.

Ngoài ra, việc một thiết chế văn hóa bị sử dụng sai công năng cũng khiến không gian sinh hoạt chung của người dân bị thu hẹp, ảnh hưởng tới các hoạt động kết nối cộng đồng và nâng cao đời sống tinh thần tại cơ sở.

Theo Luật Quản lý, sử dụng tài sản công 2017, tài sản công phải được quản lý, sử dụng đúng mục đích, đúng tiêu chuẩn, định mức; nghiêm cấm việc sử dụng tài sản công vào mục đích kinh doanh trái phép hoặc trục lợi cá nhân. Trường hợp khai thác tài sản công theo hình thức liên doanh, liên kết, cho thuê phải được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt và thực hiện theo quy định chặt chẽ của pháp luật.

Nhà văn hóa cơ sở không đơn thuần là một công trình xây dựng. Đó là không gian gìn giữ sự gắn kết cộng đồng, là nơi nuôi dưỡng đời sống tinh thần của nhân dân. Khi một thiết chế văn hóa bị “lấn sân” bởi hoạt động kinh doanh, giá trị phục vụ cộng đồng cũng dần bị thu hẹp.

Trước thông tin của cơ quan báo chí, chính quyền địa phương đã nhanh chóng vào cuộc kiểm tra, chấn chỉnh. Trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Duy Mạnh, Phó Phòng Văn hóa - Xã hội phường Phú Lương cho biết, ngay sau khi tiếp nhận thông tin, UBND phường đã tổ chức kiểm tra thực tế tại nhà văn hóa.

Theo ông Mạnh, Phòng Văn hóa - Xã hội đã tham mưu lãnh đạo UBND phường triển khai các biện pháp xử lý, yêu cầu dẹp bỏ những tồn tại kéo dài từ giai đoạn chính quyền cũ; đồng thời đề nghị tổ dân phố tổ chức họp dân, thống nhất phương án trả lại đúng công năng nhà văn hóa, phục vụ nhu cầu sinh hoạt cộng đồng của người dân cả về thể chất lẫn tinh thần.

“Thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền để người dân thực hiện đúng các quy định của Nhà nước về quản lý, sử dụng nhà văn hóa; đảm bảo thiết chế văn hóa được vận hành đúng mục đích, phục vụ cộng đồng dân cư,” ông Mạnh nhấn mạnh.

Sự vào cuộc kịp thời của UBND phường Phú Lương cho thấy tinh thần cầu thị, quyết tâm lập lại trật tự trong quản lý và sử dụng tài sản công tại cơ sở. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng, bên cạnh việc xử lý các điểm tập kết hàng hóa trái công năng, chính quyền địa phương cần tăng cường giám sát việc sử dụng các thiết chế văn hóa tại cơ sở; đồng thời duy trì thường xuyên các hoạt động văn hóa, thể thao nhằm nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần cho người dân.

Một nhà văn hóa chỉ thực sự có ý nghĩa khi ánh đèn hội trường sáng lên bởi những buổi sinh hoạt cộng đồng, tiếng cười của người dân, hoạt động văn nghệ, thể thao… chứ không phải tiếng động cơ xe tải hay cảnh hàng hóa chất đầy trong khuôn viên công cộng. Giữ gìn không gian văn hóa cộng đồng cũng chính là giữ gìn chất lượng sống đô thị và giá trị nhân văn của mỗi khu dân cư trong quá trình phát triển đô thị hôm nay.

Hà Nội cụ thể lộ trình hạn chế xe máy xăng từ 1/7

Hà Nội: Siết chặt quản lý, xử lý nghiêm vi phạm môi trường tại xã Bình Minh