Thủ phạm khiến da dễ bị tổn thương hơn trong mùa đông

Thảo Nguyên

05/12/2025 16:01

Mùa đông khiến da khô ráp hơn, nhưng chính những thói quen hằng ngày mới là yếu tố làm tổn thương hàng rào bảo vệ da nghiêm trọng nhất. Việc nhận diện những thói quen gây hại sẽ giúp mỗi người chăm sóc da đúng cách hơn trong mùa lạnh.

Nguyên nhân từ những thói quen hàng ngày

ThS. BS. Trình Ngô Bỉnh (Giảng viên Đại học Y Dược TP.HCM) cho biết nước nóng có thể làm mất lớp lipid tự nhiên ở lớp sừng, hay còn gọi là lớp màng bảo vệ giúp duy trì độ ẩm và hạn chế tác nhân kích ứng từ môi trường. Khi lớp lipid này bị tổn thương, da mất nước nhanh hơn do hiện tượng tăng thoát hơi nước qua biểu bì. Không chỉ vậy, nước nóng còn làm thay đổi pH da và dẫn đến đỏ rát, ban đỏ, cho thấy hàng rào bảo vệ đang bị suy yếu. Việc chà xát mạnh trong lúc tắm nước nóng càng khiến lớp dầu tự nhiên bị rửa trôi nhiều hơn, khiến da nứt nẻ, khô căng và mất khả năng tự bảo vệ.

Không chỉ tắm nước quá nóng, nhiều thói quen chăm sóc da trong mùa lạnh cũng góp phần làm hỏng hàng rào bảo vệ da và khiến da khô hơn. Việc rửa mặt hoặc tẩy da quá nhiều bằng các loại sữa rửa mặt mạnh có thể làm trôi lớp dầu tự nhiên, từ đó khiến da dễ kích ứng. Tương tự, lạm dụng các sản phẩm tẩy tế bào chết, dù là hóa học hay vật lý cũng có thể tạo ra các vi tổn thương trên bề mặt, làm tăng tình trạng mất nước qua biểu bì.

Một nguyên nhân phổ biến khác là dưỡng ẩm không đầy đủ. Nhiều người chỉ chăm dùng sản phẩm kiềm dầu, hoặc nghĩ rằng da dầu thì không cần dưỡng ẩm, điều này khiến hàng rào bảo vệ da suy yếu nghiêm trọng hơn.

Việc chà xát da bằng các sản phẩm tấy tế bào chết khiến da dễ bị tổn thương (Ảnh minh họa)

Ngoài ra, môi trường mùa đông cũng tác động mạnh lên làn da. Hệ thống sưởi trong nhà thường khiến độ ẩm không khí giảm đáng kể, dẫn đến da khô căng và dễ bong tróc. Bên cạnh đó, nhiều người có xu hướng bỏ qua kem chống nắng vào mùa lạnh, nhưng tia UV vẫn hiện diện và có thể gây tổn thương, đặc biệt vào những ngày nắng hoặc khi ánh sáng phản chiếu từ các bề mặt như sương, khói bụi hay thậm chí là tuyết ở những nơi có khí hậu lạnh. Khi cộng hưởng tất cả những yếu tố này, da rất dễ rơi vào trạng thái khô, thiếu ẩm và hàng rào bảo vệ bị suy yếu rõ rệt.

Cách duy trì làn da khỏe mạnh suốt mùa đông

Để hạn chế tổn thương và giúp da phục hồi trong mùa lạnh, ThS. BS. Trình Ngô Bỉnh khuyến cáo nên bắt đầu từ việc điều chỉnh những thói quen sinh hoạt. Đầu tiên là thay đổi thói quen tắm hàng ngày. Việc chuyển sang tắm nước ấm, không kéo dài quá 10 phút là ưu tiên hàng đầu nhằm giảm tình trạng bốc hơi nước trên bề mặt da.

Nên sử dụng nước nóng với nhiệt độ phù hợp (Ảnh minh họa)

Đặc biệt, trong mùa đông, người dân nên lựa chọn các sản phẩm làm sạch dịu nhẹ, tẩy da chết ở mức độ phù hợp. Bác sĩ Bỉnh cũng khuyến cáo, thời điểm “vàng” để thoa kem dưỡng ẩm ngay là sau khi tắm hoặc rửa mặt. Bước này khóa ẩm, giúp phục hồi lớp lipid tự nhiên và củng cố lại hàng rào bảo vệ da. Việc lựa chọn kem dưỡng ẩm phù hợp với loại da, ưu tiên các sản phẩm giàu chất giữ ẩm như hyaluronic acid, glycerin hoặc các chất giúp phục hồi hàng rào da như ceramide, sẽ mang lại hiệu quả rõ rệt hơn trong mùa lạnh.

Ngoài ra, môi trường sống mùa đông cần được điều chỉnh bằng cách sử dụng máy tạo ẩm để hạn chế tình trạng không khí trong nhà quá khô. Một sai lầm phổ biến khác là bỏ quên kem chống nắng vì tia UV vẫn gây hại dù thời tiết âm u, nên việc bảo vệ da mỗi sáng là không thể thiếu. Chỉ khi đồng thời thay đổi những thói quen này, đặc biệt là hạn chế tắm nước nóng và tăng cường dưỡng ẩm đúng cách, hàng rào bảo vệ da mới có thể phục hồi và duy trì được sự ổn định trong suốt mùa đông.