Vì sao nghẹt mũi dai dẳng và cách làm thông thoáng mũi hiệu quả

Nghẹt mũi xảy ra khi luồng không khí đi qua mũi bị cản trở do niêm mạc mũi sưng viêm, tăng tiết dịch nhầy hoặc do bất thường trong cấu trúc mũi. Các chuyên gia cho biết nguyên nhân gây nghẹt mũi thường được chia thành ba nhóm chính. Nhóm phổ biến nhất là các bệnh lý viêm mũi xoang, bao gồm viêm mũi dị ứng hoặc viêm mũi do virus, vi khuẩn và nấm. Khi tiếp xúc với các yếu tố kích thích như khói bụi, hóa chất hoặc thời tiết thay đổi, niêm mạc mũi có thể bị kích ứng, sưng nề và tiết nhiều dịch nhầy, từ đó làm tắc nghẽn đường thở.

Bên cạnh đó, nghẹt mũi cũng có thể liên quan đến các bất thường về cấu trúc như lệch vách ngăn mũi, quá phát cuốn mũi, polyp mũi, phì đại VA hoặc các khối u trong hốc mũi. Những yếu tố này cản trở luồng không khí lưu thông qua mũi và khiến tình trạng nghẹt mũi kéo dài. Một nguyên nhân khác ít được chú ý là lạm dụng thuốc nhỏ mũi có tác dụng co mạch trong thời gian dài. Khi sử dụng các loại thuốc này quá mức, niêm mạc mũi có thể bị phụ thuộc thuốc và dẫn đến tình trạng nghẹt mũi kéo dài dù cấu trúc mũi vẫn thông thoáng.

Triệu chứng nghẹt mũi có thể xuất hiện ở một bên hoặc cả hai bên mũi. Nghẹt mũi một bên thường gặp khi thời tiết thay đổi hoặc khi tiếp xúc với môi trường ô nhiễm và có thể tự khỏi sau vài ngày. Tuy nhiên, nếu nghẹt mũi một bên kéo dài, đây có thể là dấu hiệu của các bệnh lý như viêm xoang mạn tính, lệch vách ngăn mũi hoặc các tổn thương trong hốc mũi. Trong khi đó, nghẹt mũi hai bên thường xảy ra khi cơ thể bị cảm lạnh, cảm cúm hoặc dị ứng. Lúc này, niêm mạc mũi tăng tiết dịch nhầy để đào thải các tác nhân gây kích ứng, khiến đường thở bị tắc nghẽn.

Một đặc điểm thường gặp là tình trạng nghẹt mũi có xu hướng nặng hơn vào ban đêm. Khi nằm ngủ, lượng máu dồn về vùng đầu nhiều hơn làm các mạch máu trong mũi giãn ra, khiến niêm mạc mũi sưng lên. Đồng thời, dịch nhầy dễ tích tụ trong khoang mũi và chảy xuống họng, khiến người bệnh cảm thấy khó thở hơn khi nằm. Để cải thiện tình trạng này, nhiều người có thể thử kê cao đầu khi ngủ hoặc nằm nghiêng sang bên mũi thông thoáng hơn để giúp việc hô hấp dễ dàng.

Để giảm nghẹt mũi, việc chăm sóc tại nhà đóng vai trò quan trọng. Người bệnh nên giữ ấm cơ thể, uống đủ nước để làm loãng dịch nhầy và vệ sinh mũi thường xuyên bằng dung dịch nước muối sinh lý hoặc các sản phẩm xịt rửa mũi. Ngoài ra, duy trì độ ẩm trong không khí và tránh tiếp xúc với môi trường khói bụi cũng giúp hạn chế kích ứng niêm mạc mũi.

Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thuốc thông mũi, thuốc kháng dị ứng hoặc thuốc điều trị viêm xoang để kiểm soát triệu chứng. Tuy nhiên, người bệnh không nên tự ý sử dụng thuốc nhỏ mũi trong thời gian dài vì có thể gây tác dụng phụ và làm tình trạng nghẹt mũi trở nên nghiêm trọng hơn. Nếu nghẹt mũi liên quan đến các bất thường cấu trúc như polyp mũi, lệch vách ngăn hoặc phì đại VA, người bệnh có thể cần can thiệp bằng các phương pháp điều trị ngoại khoa.

Thông thường, nghẹt mũi do cảm cúm chỉ kéo dài vài ngày và có thể tự cải thiện. Tuy nhiên, nếu tình trạng nghẹt mũi kéo dài hơn một tuần, kèm theo sốt, đau vùng xoang, dịch mũi đặc màu vàng hoặc xanh, người bệnh nên đi khám chuyên khoa tai mũi họng để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Việc duy trì lối sống lành mạnh, giữ môi trường sống sạch sẽ, uống đủ nước và tăng cường sức đề kháng sẽ giúp hạn chế nguy cơ nghẹt mũi kéo dài, đặc biệt trong thời điểm giao mùa khi thời tiết thay đổi thất thường.

Vì sao vùng kín ra dịch nâu đen không mùi?

Bạn có đang dị ứng với mùi hương không?

Cách khử mùi hành tỏi trong hơi thở