Việt Nam có thêm vắc xin thế hệ mới phòng cùng lúc 4 bệnh

Vắc xin MMRV được nghiên cứu và phát triển bởi hãng dược phẩm MSD (Mỹ), một trong những đơn vị đi đầu trong lĩnh vực vắc xin và sinh học. Sản phẩm ứng dụng công nghệ kết hợp nhiều kháng nguyên giúp bảo vệ người tiêm khỏi 4 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm chỉ với một mũi tiêm. Loại vắc xin này đã được cấp phép sử dụng tại gần 60 quốc gia với hơn 66 triệu liều được tiêm an toàn, hiệu quả.

Các thử nghiệm lâm sàng khẳng định MMRV đạt hiệu quả bảo vệ tới 99% sau hai liều, tương đương với hiệu quả của từng loại vắc xin đơn lẻ. Tuy nhiên, việc kết hợp thành một mũi tiêm giúp giảm số lần tiêm, tiết kiệm thời gian, tăng khả năng tiếp cận và thuận tiện cho người dân, đặc biệt là trẻ em.

Tại Mỹ, sau khi đưa vào sử dụng trong chương trình tiêm chủng mở rộng, MMRV đã giúp giảm hơn 91 triệu ca thủy đậu, 238.000 ca nhập viện, ngăn ngừa gần 2.000 ca tử vong và tiết kiệm 1,1 triệu ngày điều trị nội trú.

Bác sĩ Bạch Thị Chính – Giám đốc Y khoa VNVC – cho biết, MMRV là vắc xin phối hợp thế hệ mới được phát triển trên nền tảng công nghệ cao. Nhờ bổ sung tá dược và chất đệm ổn định, vắc xin giúp duy trì khả năng sinh miễn dịch mạnh mẽ và bền vững. Đặc biệt, vắc xin sử dụng virus sống giảm độc lực, không còn khả năng gây bệnh nhưng vẫn có thể kích thích cơ thể tạo ra kháng thể đặc hiệu và tế bào miễn dịch ghi nhớ, kéo dài hiệu quả bảo vệ lâu dài, thậm chí suốt đời.

Vắc xin MMRV được chỉ định tiêm cho trẻ từ 12 tháng tuổi. Trong trường hợp có dịch, có thể tiêm sớm hơn từ 9 tháng. Người lớn và phụ nữ trong độ tuổi sinh sản cũng có thể tiêm, nhưng cần hoàn thành mũi tiêm ít nhất một tháng trước khi mang thai. Bác sĩ sẽ xem xét lịch sử tiêm chủng, bệnh lý nền và tình trạng sức khỏe hiện tại để chỉ định phù hợp.

Một điểm đáng lưu ý là vắc xin này còn tạo ra kháng thể truyền qua nhau thai từ mẹ sang con, giúp bảo vệ trẻ sơ sinh ngay từ khi chào đời.

Sởi, quai bị, rubella và thủy đậu là các bệnh truyền nhiễm phổ biến, lây nhanh qua đường hô hấp, có khả năng gây dịch lớn và để lại biến chứng nghiêm trọng.

Sởi có khả năng lây lan rất cao, với tỷ lệ một người bệnh có thể truyền cho 18 người khác. Khoảng một phần ba bệnh nhân sởi gặp biến chứng như viêm phổi, viêm não, tiêu chảy cấp, viêm tai giữa, viêm giác mạc. Phụ nữ mang thai mắc sởi có nguy cơ sảy thai, sinh non, thai chết lưu hoặc sinh con nhẹ cân. Giai đoạn 2024–2025 đã ghi nhận hàng trăm nghìn ca mắc sởi và hàng chục ca tử vong.

Bệnh quai bị cũng để lại hậu quả nặng nề. Khoảng 15% bệnh nhân bị biến chứng viêm màng não, 13% nam giới bị viêm tinh hoàn hoặc mào tinh hoàn, còn phụ nữ sau dậy thì có thể bị viêm buồng trứng, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.

Rubella, nếu mắc trong thai kỳ – đặc biệt là 3 tháng đầu – có thể gây hội chứng rubella bẩm sinh ở trẻ như dị tật tim, đục thủy tinh thể, điếc bẩm sinh, chậm phát triển trí tuệ, tật đầu nhỏ… Đây là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến sảy thai, sinh non và thai chết lưu.

Thủy đậu tuy phổ biến nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro nghiêm trọng. Ngoài tổn thương da, bệnh có thể gây viêm phổi, viêm não, viêm gan, viêm thận và nhiễm trùng huyết. Thai phụ mắc thủy đậu có nguy cơ cao bị dị tật thai, thai lưu hoặc truyền bệnh cho trẻ sơ sinh. Đặc biệt, virus thủy đậu sau khi khỏi vẫn tồn tại dưới dạng "ngủ đông" trong hệ thần kinh và có thể tái hoạt, gây bệnh zona khi hệ miễn dịch suy giảm.

Hệ thống VNVC hiện là mạng lưới tiêm chủng lớn nhất Việt Nam, với gần 240 trung tâm hiện đại, an toàn, mỗi năm cung cấp hàng triệu liều vắc xin chất lượng cao cho người dân cả nước.

Đáng chú ý, vào tháng 5/2025, VNVC đã khởi công xây dựng Nhà máy Vắc xin và Sinh phẩm tại Tây Ninh với tổng vốn đầu tư hơn 2.000 tỷ đồng. Nhà máy được xây dựng theo tiêu chuẩn GMP của WHO, EU và FDA (Mỹ), với công suất thiết kế lên đến 100 triệu liều mỗi năm.

VNVC cũng đã ký kết hợp tác chiến lược với nhiều đối tác toàn cầu để chuyển giao công nghệ sản xuất vắc xin và sinh phẩm công nghệ cao. Khi đi vào hoạt động cuối năm 2027, nhà máy này sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an ninh y tế quốc gia và đưa Việt Nam trở thành trung tâm sản xuất – cung ứng vắc xin thế hệ mới tại khu vực.