Bảo vệ người dân, tăng an toàn cho nhà báo trong không gian mạng

Bảo vệ thông tin cá nhân – khuyến khích quyền tự do ngôn luận

Đại biểu Nguyễn Thị Minh Trang - Đoàn ĐBQH tỉnh Vĩnh Long cho rằng, trong bối cảnh truyền thông số phát triển mạnh mẽ, việc bảo vệ thông tin cá nhân của công dân là yêu cầu cấp thiết, góp phần khuyến khích người dân thực hiện quyền tự do ngôn luận, phản ánh, góp ý và tố cáo mà không lo bị đe dọa hay trả thù. Đại biểu đề nghị bổ sung quy định cụ thể về bảo mật danh tính của người cung cấp thông tin, bảo vệ họ khỏi các hành vi xâm phạm quyền riêng tư hoặc lợi dụng mạng xã hội để công kích, bôi nhọ. Đây không chỉ là biện pháp bảo vệ quyền con người mà còn giúp báo chí có được nguồn tin xác thực, đa chiều và đáng tin cậy, từ đó nâng cao hiệu quả giám sát xã hội và tính minh bạch trong hoạt động thông tin.

Cùng với đó, đại biểu đề nghị chuẩn hóa các khái niệm và thuật ngữ chuyên ngành báo chí được sử dụng nhiều trong dự thảo Luật, như “nhà báo”, “người làm báo”, “tổ hợp truyền thông đa phương tiện”, “kinh tế báo chí”, “nội dung số trả phí”… Việc định nghĩa rõ ràng sẽ giúp tránh cách hiểu khác nhau trong thực thi pháp luật, đồng thời đảm bảo tính thống nhất với các văn bản quy phạm pháp luật liên quan.

Theo đại biểu Minh Trang, một hệ thống khái niệm chuẩn mực và rõ ràng không chỉ giúp tăng tính minh bạch, khả thi của luật mà còn góp phần thúc đẩy sự chuyên nghiệp hóa nền báo chí Việt Nam, xây dựng môi trường thông tin an toàn, nhân văn và phù hợp với chuẩn mực quốc tế trong thời đại chuyển đổi số.

Tăng bảo vệ nhà báo và cải cách quy trình cấp thẻ

Cũng theo đại biểu Nguyễn Thị Minh Trang, trong bối cảnh chuyển đổi số và môi trường mạng tiềm ẩn nhiều rủi ro, cần tăng cường bảo vệ nhà báo và hoạt động báo chí hợp pháp. Đại biểu đề xuất bổ sung quy định nghiêm cấm hành vi đe dọa, tấn công hoặc khủng bố nhà báo trên không gian mạng, coi đây là hành vi xâm phạm nghiêm trọng quyền tự do báo chí và quyền con người. Các hình thức sử dụng công nghệ để xâm phạm đời tư, bôi nhọ, vu khống hoặc cản trở tác nghiệp hợp pháp cần được nhận diện rõ và có chế tài đủ mạnh để xử lý, bảo đảm môi trường tác nghiệp an toàn, lành mạnh và tôn trọng pháp luật.

Song song đó, đại biểu cũng đề nghị cải cách quy trình cấp, đổi và thu hồi thẻ nhà báo theo hướng hiện đại, minh bạch và thuận tiện hơn. Cụ thể, cần tận dụng cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và căn cước công dân gắn chip để đồng bộ hóa thông tin, giảm bớt giấy tờ và quy trình hành chính. Thẻ nhà báo nên được cấp một lần với mẫu thống nhất, tích hợp thông tin điện tử trên ứng dụng quản lý chuyên dụng, thay thế cho các thủ tục định kỳ rườm rà hiện nay.

Theo đại biểu, việc ứng dụng công nghệ trong quản lý thẻ nhà báo không chỉ giúp tiết kiệm chi phí, giảm thủ tục hành chính, mà còn góp phần nâng cao hiệu quả giám sát, quản lý đội ngũ người làm báo, hướng tới một nền báo chí hiện đại, chuyên nghiệp, hoạt động minh bạch và tuân thủ pháp luật.

Đặt lợi ích quốc gia lên trên hết và bảo đảm quyền tự do báo chí

Đại biểu Hoàng Thị Đôi - Đoàn ĐBQH tỉnh Sơn La cho rằng, trong bối cảnh truyền thông đa chiều và thông tin xuyên biên giới phát triển mạnh mẽ, cần khẳng định rõ nguyên tắc “Báo chí đặt lợi ích quốc gia lên trên hết” trong Dự thảo Luật Báo chí (sửa đổi). Nguyên tắc này mang ý nghĩa định hướng, nhằm bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và tăng cường năng lực đấu tranh phản bác thông tin sai lệch, xuyên tạc, đồng thời khẳng định vai trò của báo chí trong việc củng cố niềm tin xã hội, giữ vững ổn định chính trị và phát triển đất nước. Đại biểu cũng đề nghị tách riêng quy định về thông tin đối ngoại, giúp báo chí Việt Nam phát huy tốt hơn vai trò quảng bá hình ảnh đất nước, con người và văn hóa Việt Nam ra thế giới.

Cùng với đó, bà nhấn mạnh, dự thảo cần bảo đảm đầy đủ quyền tự do báo chí và quyền tự do ngôn luận của công dân, bao gồm quyền khiếu nại, quyền được cải chính thông tin sai lệch, được bảo vệ danh dự, nhân phẩm và thực hiện “làm báo công dân” trong khuôn khổ pháp luật. Đồng thời, cần bổ sung cơ chế bảo vệ an toàn cho nhà báo khi tác nghiệp đúng pháp luật, cũng như quy định cụ thể về định mức kinh tế – kỹ thuật để làm cơ sở cho việc ký kết hợp đồng, định giá và đánh giá chất lượng sản phẩm báo chí.

Những đề xuất này thể hiện tinh thần đổi mới, nhân văn và trách nhiệm xã hội cao của báo chí Việt Nam, hướng tới xây dựng một môi trường truyền thông lành mạnh, an toàn, hiện đại, đồng thời bảo đảm quyền tự do báo chí, quyền công dân và lợi ích quốc gia trong kỷ nguyên số.