Nữ sinh 19 tuổi nguy kịch vì tổ hợp bệnh lý hiếm

Ngày 18/12, Bệnh viện Thống Nhất (TP. Hồ Chí Minh) cho biết vừa điều trị thành công một ca bệnh đặc biệt phức tạp ở nữ bệnh nhân T.H.T.T. (19 tuổi), mắc đồng thời nhiều bệnh lý hiếm gặp và nguy hiểm, gồm xơ cứng bì toàn thân, cường giáp không kiểm soát và hội chứng động mạch mạc treo tràng trên (Superior Mesenteric Artery Syndrome – SMAS).

Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng đau bụng dữ dội, bụng chướng, nôn ói liên tục và suy kiệt rõ rệt. Theo lời kể, khoảng ba ngày trước nhập viện, bệnh nhân chỉ đau âm ỉ, không nôn, nhưng triệu chứng tiến triển nhanh khiến sức khỏe giảm sút nghiêm trọng.

Khai thác bệnh sử cho thấy, bệnh nhân được chẩn đoán xơ cứng bì hệ thống cách đây khoảng 5 năm, chủ yếu điều trị bằng Đông y. Ngoài ra, bệnh nhân mắc cường giáp từ 8 năm trước nhưng đã tự ý ngưng điều trị hơn 2 năm. Việc không kiểm soát các bệnh nền trong thời gian dài khiến tình trạng sức khỏe trở nên phức tạp khi biến cố xảy ra.

Các thăm dò cận lâm sàng và chụp CT bụng xác định bệnh nhân mắc hội chứng động mạch mạc treo tràng trên – bệnh lý hiếm gặp gây chèn ép đoạn tá tràng giữa hai mạch máu lớn, khiến thức ăn không lưu thông được. Tắc nghẽn kéo dài dẫn đến nôn ói liên tục, ăn uống kém, suy dinh dưỡng nặng, teo cơ toàn thân và suy mòn.

Theo BS.CKII Nguyễn Thanh Phong, Khoa Ngoại Tiêu hóa, đây là ca bệnh có mức độ nguy hiểm rất cao do nhiều bệnh nền hiếm gặp cùng tồn tại. “Cường giáp làm tăng chuyển hóa, khiến bệnh nhân sụt cân nhanh; trong khi suy dinh dưỡng lại làm giảm lớp mỡ bảo vệ mạch máu, làm tình trạng chèn ép tá tràng trầm trọng hơn,” bác sĩ phân tích.

Ở thời điểm nhập viện, bệnh nhân có chỉ định phẫu thuật giải quyết tắc ruột, song việc mổ ngay tiềm ẩn nguy cơ lớn do cường giáp chưa được kiểm soát. Phẫu thuật và gây mê trong bối cảnh này có thể kích hoạt “cơn bão giáp” – biến chứng nội tiết cực kỳ nguy hiểm với tỷ lệ tử vong cao.

Vì vậy, bệnh nhân được chuyển sang Khoa Nội tiết để điều trị ổn định chức năng tuyến giáp trong khoảng 10 ngày. Theo ThS.BS Phạm Hòa Bình, Phó Trưởng Khoa Nội tiết, mục tiêu quan trọng nhất trước mổ là đưa bệnh nhân về trạng thái bình giáp nhằm giảm thiểu rủi ro trong và sau phẫu thuật.

Song song đó, bệnh nhân được hội chẩn đa chuyên khoa gồm Ngoại Tiêu hóa, Nội tiết, Dinh dưỡng, Da liễu – Miễn dịch – Dị ứng, Nội Hô hấp và Tai Mũi Họng. Các bác sĩ tập trung cải thiện tình trạng dinh dưỡng, điều chỉnh rối loạn điện giải và đánh giá toàn diện các nguy cơ tiềm ẩn.

Quá trình gây mê và phẫu thuật được đánh giá đặc biệt khó khăn do xơ cứng bì khiến da vùng mặt, cổ căng cứng, miệng nhỏ, hạn chế há miệng. Ê-kíp buộc phải mở khí quản để đảm bảo an toàn đường thở, sau đó tiến hành phẫu thuật giải phóng tình trạng tắc nghẽn.

Nhờ kiểm soát tốt bệnh nền và hỗ trợ dinh dưỡng tích cực, diễn tiến hậu phẫu của bệnh nhân thuận lợi. Đến ngày hậu phẫu thứ 5, bệnh nhân tỉnh táo, bụng mềm, vết mổ khô, ăn uống trở lại và không ghi nhận biến chứng nặng. Dự kiến bệnh nhân sẽ được xuất viện trong những ngày tới, đánh dấu thành công của một ca điều trị hiếm gặp, phức tạp trong thực hành y khoa.