Thị trường tín dụng và mục tiêu Net Zero: Vì một Việt Nam khỏe mạnh và không phát thải

Ngày 24/12, tại Hà Nội, Viện Chiến lược Thương hiệu và Cạnh tranh đã phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức Diễn đàn "Thị trường tín dụng và những vấn đề kinh tế vĩ mô" nhằm thảo luận về bức tranh toàn cảnh của thị trường vốn hiện nay. Một trong những thông điệp ấn tượng nhất được đưa ra là: Để phát triển nhanh thì phải bền vững, mà muốn bền vững thì dứt khoát phải hướng dòng vốn vào các lĩnh vực xanh.

Dưới góc độ sức khỏe cộng đồng, tín dụng xanh chính là dòng vốn ưu tiên cho các dự án giảm thiểu ô nhiễm, xử lý nước thải, năng lượng sạch và sản xuất nông nghiệp hữu cơ. Khi dòng vốn này được khơi thông, môi trường sống của người dân sẽ được cải thiện, từ đó giảm thiểu các gánh nặng về bệnh tật do ô nhiễm gây ra. Mặc dù vai trò của tín dụng xanh là rất lớn, nhưng thực tế triển khai vẫn còn nhiều khó khăn.

Tại diễn đàn, ông Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam (VNBA), chia sẻ: "Tốc độ tăng trưởng tín dụng xanh hiện nay là chưa đủ". Thách thức lớn nhất không nằm ở quyết tâm của các ngân hàng hay doanh nghiệp, mà nằm ở cơ chế chính sách và điều kiện thực tế.

Nhiều doanh nghiệp cho rằng, đầu tư vào các dự án xanh (như năng lượng tái tạo hay công nghệ xử lý chất thải hiện đại) thường đòi hỏi nguồn vốn trung và dài hạn với mức đầu tư ban đầu rất lớn. Trong khi đó, lãi suất cho vay hiện nay vẫn là một áp lực đối với khả năng chịu đựng của doanh nghiệp. Nếu không có sự hỗ trợ về lãi suất hoặc các ưu đãi đặc thù, doanh nghiệp rất khó đảm bảo hiệu quả tài chính để duy trì dự án.

Bên cạnh đó, sự thiếu ổn định của các chính sách hỗ trợ cũng khiến cả ngân hàng và doanh nghiệp rơi vào thế bị động. Ví dụ, những thay đổi đột ngột trong cơ chế giá điện hay hỗ trợ năng lượng sạch có thể khiến doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc trả nợ, từ đó ảnh hưởng đến sự an toàn của toàn hệ thống tài chính.

Diễn đàn cũng chỉ rõ, tín dụng giữ vai trò cung ứng vốn chủ yếu cho nền kinh tế và là công cụ điều tiết quan trọng để ổn định kinh tế vĩ mô. Tuy nhiên, việc mở rộng tín dụng cần đi đôi với hiệu quả phân bổ vốn. Vốn phải được đưa vào đúng những lĩnh vực sản xuất thiết yếu, hỗ trợ khu vực kinh tế tư nhân – nơi tạo ra nhiều việc làm và đảm bảo thu nhập cho đại bộ phận người lao động.

Khi doanh nghiệp có đủ tiềm lực tài chính để nâng cao năng lực quản trị và chuyển đổi sang công nghệ sạch, họ sẽ tạo ra những sản phẩm an toàn cho người tiêu dùng và không gây hại cho môi trường xung quanh. Đây chính là sợi dây liên kết chặt chẽ giữa kinh tế và sức khỏe cộng đồng. Sự ổn định của thị trường tín dụng chính là tiền đề để đảm bảo an sinh xã hội, giúp người dân yên tâm sản xuất và sinh sống.

Các chuyên gia tại sự kiện kỳ vọng, trong giai đoạn tới, thị trường tín dụng Việt Nam sẽ có những bước tăng trưởng đột phá trong mảng xanh. Điều này không chỉ giúp Việt Nam thực hiện cam kết Net Zero (phát thải ròng bằng 0) vào năm 2050 mà còn trực tiếp bảo vệ "sức khỏe" của nền kinh tế và chất lượng cuộc sống của mỗi công dân.

Kết thúc diễn đàn, các diễn giả, chuyên gia thống nhất đi đến kết luận: Bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế xanh không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu bắt buộc. Và để làm được điều đó, ngành ngân hàng cần sự đồng hành, hỗ trợ quyết liệt từ các chính sách vĩ mô để dòng vốn xanh thực sự chảy vào đời sống, mang lại những giá trị thiết thực cho sức khỏe cộng đồng.