Tận dụng nguồn lực thúc đẩy tăng trưởng xanh

Phát biểu khai mạc diễn đàn, bà Phạm Thị Thanh Huyền - Tổng Biên tập Báo Đại biểu Nhân dân nhấn mạnh, trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao hơn về chất lượng tăng trưởng, năng lực cạnh tranh và tính tự chủ của nền kinh tế, việc nhận diện đúng các “điểm nghẽn” về thể chế, chính sách và tổ chức thực thi là điều kiện tiên quyết để hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược.

Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đã xác định hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển là một đột phá chiến lược nhằm khơi thông nguồn lực. Nghị quyết số 66-NQ/TW của Bộ Chính trị cũng nhấn mạnh yêu cầu đổi mới mạnh mẽ công tác xây dựng và thi hành pháp luật, bảo đảm tính đồng bộ, khả thi, ổn định và có thể dự báo của chính sách. Đây là những nền tảng quan trọng để tổ chức Diễn đàn.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và yêu cầu phát triển bền vững ngày càng cấp thiết, việc tận dụng hiệu quả các nguồn lực để thúc đẩy tăng trưởng xanh đang trở thành yêu cầu tất yếu đối với nền kinh tế Việt Nam. Đây không chỉ là câu chuyện về môi trường, mà còn liên quan trực tiếp đến chất lượng sống, sức khỏe cộng đồng và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Theo các chuyên gia, mô hình tăng trưởng truyền thống dựa nhiều vào khai thác tài nguyên, năng lượng hóa thạch và lao động giá rẻ đang dần bộc lộ những hạn chế. Trong khi đó, thị trường quốc tế ngày càng đặt ra tiêu chuẩn cao hơn về phát thải carbon, sản xuất xanh và phát triển bền vững.

Điều này buộc doanh nghiệp và nền kinh tế phải chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng mới, trong đó hiệu quả sử dụng tài nguyên, đổi mới công nghệ và giảm phát thải trở thành yếu tố then chốt. Tăng trưởng xanh không đơn thuần là mục tiêu môi trường mà là quá trình tái cấu trúc toàn diện cách thức tạo ra giá trị kinh tế.

Để thúc đẩy tăng trưởng xanh, việc huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực được xác định là yếu tố quyết định. Các chuyên gia cho rằng cần phát triển đồng bộ nhiều kênh như đầu tư vào năng lượng sạch, nâng cấp công nghiệp, mở rộng tài chính xanh và tăng khả năng chống chịu của nền kinh tế.

Trong đó, khoa học công nghệ và chuyển đổi số đóng vai trò nền tảng, giúp nâng cao năng suất lao động, giảm tiêu hao năng lượng và hạn chế tác động tiêu cực tới môi trường. Đồng thời, việc phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cũng là yếu tố quan trọng để thích ứng với quá trình chuyển đổi này.

Bên cạnh đó, chính sách của Nhà nước giữ vai trò định hướng, tạo hành lang pháp lý và cơ chế hỗ trợ để doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn xanh, đổi mới công nghệ và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị bền vững.

Năng lượng được xem là lĩnh vực then chốt trong quá trình chuyển đổi. Việt Nam đang từng bước giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, đồng thời phát triển các nguồn năng lượng tái tạo như điện gió, điện mặt trời và nhiên liệu sinh học.

Tuy nhiên, quá trình này cần được thực hiện theo lộ trình phù hợp với thực tiễn phát triển kinh tế. Các chuyên gia nhấn mạnh không thể thay thế hoàn toàn năng lượng truyền thống trong thời gian ngắn, mà cần kết hợp đa dạng nguồn năng lượng nhằm đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.

Việc phát triển năng lượng sạch không chỉ góp phần giảm phát thải khí nhà kính mà còn mang lại lợi ích trực tiếp đối với sức khỏe cộng đồng, như cải thiện chất lượng không khí, giảm nguy cơ bệnh hô hấp và nâng cao điều kiện sống của người dân.

Tăng trưởng xanh không chỉ là mục tiêu kinh tế mà còn gắn với yếu tố xã hội, hướng tới phát triển bao trùm và bền vững. Điều này đòi hỏi sự tham gia đồng bộ của Nhà nước, doanh nghiệp và người dân trong việc thay đổi nhận thức, hành vi tiêu dùng và phương thức sản xuất.

Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, việc xây dựng hệ sinh thái tăng trưởng xanh sẽ giúp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế và mở rộng thị trường xuất khẩu. Đồng thời, đây cũng là cơ hội để cải thiện chất lượng môi trường sống, hướng tới một xã hội phát triển hài hòa giữa kinh tế và sức khỏe cộng đồng.

Có thể thấy, tận dụng hiệu quả các nguồn lực không chỉ là giải pháp kinh tế mà còn là nền tảng để xây dựng tương lai phát triển bền vững. Khi tăng trưởng gắn với yếu tố xanh và trách nhiệm xã hội, lợi ích không chỉ dừng lại ở hiện tại mà còn lan tỏa lâu dài tới các thế hệ tiếp theo.