Kỷ Niệm 101 Năm Ngày Báo Chí Cách Mạng Việt Nam

Thiếu ngủ kéo dài nguy hiểm thế nào với tim mạch và huyết áp?

Nhiều người xem việc thức khuya là thói quen khó tránh khỏi do công việc, học tập hoặc giải trí. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo thiếu ngủ kéo dài không chỉ gây mệt mỏi mà còn âm thầm làm tăng nguy cơ tăng huyết áp, bệnh tim mạch, suy giảm miễn dịch và nhiều bệnh mạn tính nguy hiểm.

Tim mạch và huyết áp chịu áp lực khi cơ thể thiếu ngủ

Theo TS.BS Võ Hồng Minh Công, Phó Giám đốc Bệnh viện Nhân dân Gia Định, giấc ngủ đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì hoạt động ổn định của hệ tim mạch. Trong điều kiện bình thường, huyết áp vào ban đêm sẽ giảm khoảng 10-20% so với ban ngày. Đây là cơ chế sinh lý tự nhiên giúp tim và mạch máu được nghỉ ngơi, phục hồi sau một ngày hoạt động.

Thức khuya kéo dài làm rối loạn đồng hồ sinh học, ảnh hưởng đến hoạt động của tim mạch, huyết áp và hệ miễn dịch (Ảnh: Sưu tầm)
Thức khuya kéo dài làm rối loạn đồng hồ sinh học, ảnh hưởng đến hoạt động của tim mạch, huyết áp và hệ miễn dịch (Ảnh: Sưu tầm)

Tuy nhiên, khi thức khuya hoặc thiếu ngủ kéo dài, cơ thể sẽ tăng tiết các hormone căng thẳng như cortisol và adrenaline. Những hormone này khiến nhịp tim tăng nhanh, mạch máu co lại và huyết áp duy trì ở mức cao.

“Việc mất đi khoảng thời gian nghỉ ngơi sinh lý vào ban đêm khiến hệ tim mạch phải hoạt động gần như liên tục. Nếu tình trạng này kéo dài, nguy cơ tăng huyết áp, xơ vữa động mạch, rối loạn nhịp tim, nhồi máu cơ tim và đột quỵ sẽ gia tăng đáng kể”, TS.BS Võ Hồng Minh Công cho biết.

Theo chuyên gia, có thể hình dung trái tim như một động cơ cần được giảm tải và bảo dưỡng mỗi ngày. Khi cơ thể thường xuyên thức khuya, trái tim phải làm việc quá sức trong thời gian dài, từ đó làm tăng nguy cơ tổn thương tim mạch về lâu dài.

Thiếu ngủ kéo dài làm tăng tiết các hormone căng thẳng, khiến nhịp tim và huyết áp tăng cao, từ đó làm gia tăng nguy cơ bệnh tim mạch và đột quỵ (Ảnh: Sưu tầm)
Thiếu ngủ kéo dài làm tăng tiết các hormone căng thẳng, khiến nhịp tim và huyết áp tăng cao, từ đó làm gia tăng nguy cơ bệnh tim mạch và đột quỵ (Ảnh: Sưu tầm)

Thiếu ngủ làm suy yếu hàng rào miễn dịch tự nhiên

Không chỉ tác động đến tim mạch, thiếu ngủ còn ảnh hưởng trực tiếp đến hệ miễn dịch. TS.BS Võ Hồng Minh Công cho biết giấc ngủ là thời điểm cơ thể sản xuất nhiều cytokine - các protein có vai trò điều hòa miễn dịch và chống viêm.

Bên cạnh đó, khi ngủ đủ giấc, cơ thể tăng cường hoạt động của các tế bào lympho T, lực lượng quan trọng giúp nhận diện và tiêu diệt các tác nhân gây bệnh như virus và vi khuẩn.

"Khi thời gian ngủ bị cắt giảm, quá trình sản xuất các chất điều hòa miễn dịch bị ảnh hưởng, số lượng và hiệu quả hoạt động của các tế bào miễn dịch cũng suy giảm. Điều này khiến cơ thể dễ mắc các bệnh nhiễm trùng hơn, đồng thời kéo dài thời gian hồi phục sau khi ốm", TS.BS Võ Hồng Minh Công phân tích.

Đây cũng là lý do những người thường xuyên thức khuya dễ gặp tình trạng cảm cúm, viêm đường hô hấp, đau họng hoặc cảm giác mệt mỏi kéo dài.

Ngủ không đủ giấc có thể làm suy giảm hoạt động của các tế bào miễn dịch (Ảnh: Sưu tầm)
Ngủ không đủ giấc có thể làm suy giảm hoạt động của các tế bào miễn dịch (Ảnh: Sưu tầm)

Nguy cơ bệnh mạn tính gia tăng theo thời gian

Theo TS.BS Võ Hồng Minh Công, hậu quả của thiếu ngủ kéo dài không chỉ dừng lại ở cảm giác buồn ngủ hay giảm khả năng tập trung vào ngày hôm sau. Về lâu dài, tình trạng này có thể làm rối loạn chuyển hóa, gia tăng tình trạng kháng insulin và tăng nguy cơ mắc đái tháo đường type 2.

Bên cạnh đó, việc thiếu ngủ thường xuyên còn làm gia tăng phản ứng viêm mạn tính trong cơ thể, một yếu tố nguy cơ liên quan đến nhiều bệnh lý tim mạch và các bệnh không lây nhiễm khác.

Các chuyên gia khuyến cáo người trưởng thành nên duy trì từ 7-9 giờ ngủ mỗi đêm. Việc xây dựng thói quen ngủ đúng giờ, hạn chế sử dụng thiết bị điện tử trước khi ngủ, tránh lạm dụng cà phê, rượu bia và các chất kích thích là những biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả để bảo vệ sức khỏe.

“Giấc ngủ là một trong những yếu tố quan trọng nhất đối với sức khỏe. Duy trì giấc ngủ đầy đủ không chỉ giúp cơ thể phục hồi năng lượng mà còn góp phần bảo vệ tim mạch, tăng cường miễn dịch và phòng ngừa nhiều bệnh lý nguy hiểm trong tương lai”, TS.BS Võ Hồng Minh Công khuyến cáo.