Kỷ Niệm 101 Năm Ngày Báo Chí Cách Mạng Việt Nam

Thuốc bổ não có thực sự giúp trẻ học tốt hơn?

Nhiều phụ huynh tin rằng các loại thuốc bổ não, thực phẩm chức năng tăng cường trí nhớ có thể giúp con tập trung và học tập hiệu quả hơn. Tuy nhiên, theo chuyên gia thần kinh, với trẻ khỏe mạnh, việc sử dụng các sản phẩm này không những không cần thiết mà còn tiềm ẩn những nguy cơ khó lường. Điều quan trọng nhất để phát triển trí não vẫn là giấc ngủ, dinh dưỡng và vận động hợp lý.

Không có “thuốc thần kỳ” giúp trẻ thông minh hơn

Lo lắng con học tập căng thẳng, thiếu tập trung hoặc ghi nhớ kém, nhiều phụ huynh tìm đến các loại thuốc bổ não với kỳ vọng cải thiện khả năng học tập của trẻ. Tuy nhiên, các chuyên gia y tế cho rằng đây là quan niệm chưa đúng.

Trẻ có sức khỏe hoàn toàn khỏe mạnh không cần dùng đến thuốc bổ não (Ảnh: Sưu tầm)
Trẻ có sức khỏe hoàn toàn khỏe mạnh không cần dùng đến thuốc bổ não (Ảnh: Sưu tầm)

TS.BS Võ Hồng Minh Công, Phó Giám đốc Bệnh viện Nhân dân Gia Định, cho biết đối với một học sinh hoàn toàn khỏe mạnh, không mắc bệnh lý thần kinh hay thiếu hụt dinh dưỡng, việc sử dụng thuốc bổ não là không cần thiết.

Theo bác sĩ, phần lớn sản phẩm được quảng cáo là “thuốc bổ não” hiện nay thực chất là thực phẩm chức năng. Hiệu quả cải thiện trí nhớ, tăng khả năng tập trung ở trẻ em khỏe mạnh chưa được chứng minh rõ ràng bằng các nghiên cứu khoa học chất lượng cao.

“Não bộ trẻ em và thanh thiếu niên vẫn đang trong giai đoạn phát triển, đặc biệt là vùng vỏ não trước trán, khu vực đảm nhiệm các chức năng tư duy, lập kế hoạch và kiểm soát hành vi. Việc đưa vào cơ thể những hoạt chất tác động lên hệ thần kinh khi chưa thật sự cần thiết có thể tiềm ẩn những nguy cơ lâu dài mà khoa học chưa đánh giá đầy đủ”, TS.BS Võ Hồng Minh Công nhấn mạnh.

Giấc ngủ, vận động và dinh dưỡng mới là “thuốc bổ não” tốt nhất

Các nghiên cứu thần kinh học cho thấy trí nhớ và khả năng tập trung chịu ảnh hưởng mạnh mẽ từ lối sống hằng ngày.

Theo TS.BS Võ Hồng Minh Công, giấc ngủ đủ và sâu là yếu tố quan trọng hàng đầu. Trong khi ngủ, não bộ thực hiện quá trình củng cố trí nhớ, chuyển thông tin từ bộ nhớ ngắn hạn sang dài hạn và loại bỏ các chất thải thần kinh tích tụ trong ngày. Trẻ em và thanh thiếu niên cần ngủ trung bình từ 8-10 giờ mỗi đêm để não bộ phát triển tối ưu.

Giấc ngủ đủ và sâu rất quan trọng đối với sự phát triển của trẻ (Ảnh: Sưu tầm)
Giấc ngủ đủ và sâu rất quan trọng đối với sự phát triển của trẻ (Ảnh: Sưu tầm)

Bên cạnh đó, hoạt động thể chất thường xuyên cũng mang lại lợi ích rõ rệt. Chỉ khoảng 30 phút đi bộ nhanh, chạy bộ hoặc bơi lội mỗi ngày đã giúp cơ thể tăng sản xuất BDNF (yếu tố dinh dưỡng thần kinh có nguồn gốc từ não), một loại protein đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành tế bào thần kinh mới và tăng cường kết nối giữa các vùng não.

Chế độ dinh dưỡng cân đối với đầy đủ protein, vitamin nhóm B, kẽm, magie cùng các axit béo omega-3 từ cá biển, các loại hạt cũng góp phần duy trì hoạt động nhận thức và khả năng ghi nhớ.

Phụ huynh cần hỗ trợ con bằng cách giảm áp lực

Theo chuyên gia, điều trẻ cần nhất không phải là những viên thuốc đắt tiền mà là môi trường học tập và sinh hoạt lành mạnh.

Phụ huynh nên giúp con duy trì giờ ngủ cố định, hạn chế sử dụng thiết bị điện tử vào buổi tối, chuẩn bị bữa ăn đầy đủ dưỡng chất và khuyến khích vận động hằng ngày. Đồng thời, cần tạo không gian để trẻ chia sẻ những khó khăn, áp lực trong học tập.

Trẻ được tự do phát triển và sáng tạo (Ảnh: Sưu tầm)
Trẻ được tự do phát triển và sáng tạo (Ảnh: Sưu tầm)

“Căng thẳng kéo dài làm gia tăng nồng độ cortisol, là loại hormone có thể ảnh hưởng tiêu cực đến trí nhớ và khả năng tập trung. Một đứa trẻ được lắng nghe, được hỗ trợ về tinh thần sẽ học tập hiệu quả hơn rất nhiều so với việc chỉ phụ thuộc vào thuốc bổ não”, TS.BS Võ Hồng Minh Công chia sẻ.

Các chuyên gia cũng khuyến cáo, nếu trẻ có biểu hiện suy giảm trí nhớ, khó tập trung kéo dài hoặc ảnh hưởng đến sinh hoạt, phụ huynh nên đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám và đánh giá nguyên nhân, thay vì tự ý mua thuốc hoặc thực phẩm chức năng sử dụng.