Cách giảm nồng độ axit uric trong máu

Thảo Nguyên

16/10/2025 11:25

Axit uric là sản phẩm cuối cùng của quá trình chuyển hóa purin – hợp chất tự nhiên có trong nhiều loại thực phẩm và trong tế bào của cơ thể. Khi nồng độ axit uric trong máu tăng cao, các tinh thể urat có thể lắng đọng ở khớp, gây viêm, sưng và đau – đây chính là cơ chế hình thành bệnh gout.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tỷ lệ người bị tăng axit uric máu đang có xu hướng gia tăng, không chỉ ở nam giới trung niên mà cả ở người trẻ. Nguyên nhân chủ yếu là do chế độ ăn nhiều đạm động vật, rượu bia và thói quen ít vận động.

gemini-generated-image-hfmyvahfmyvahfmy — Hạn chế nồng độ axit uric trong máu bằng cách sinh hoạt lành mạnh (Ảnh minh họa)

Hạn chế thực phẩm giàu purin

Purin có nhiều trong thịt đỏ (bò, cừu, lợn), nội tạng động vật, hải sản có vỏ như tôm, cua, sò, ốc và trong bia, rượu. Khi cơ thể chuyển hóa purin, chúng tạo thành axit uric. Người có xu hướng tăng axit uric nên hạn chế các thực phẩm này, đặc biệt là trong bữa tối, thời điểm quá trình chuyển hóa chậm hơn.

Thay vào đó, nên ưu tiên thịt trắng như thịt gà, cá nạc, trứng, đồng thời bổ sung rau xanh, trái cây tươi và ngũ cốc nguyên hạt. Các loại rau như bí xanh, dưa leo, cải bó xôi hay cần tây giúp tăng đào thải axit uric nhờ hàm lượng nước và chất xơ cao.

Bổ sung thực phẩm giàu vitamin C

Nhiều nghiên cứu, trong đó có báo cáo đăng trên Archives of Internal Medicine, chỉ ra rằng vitamin C giúp giảm nồng độ axit uric bằng cách thúc đẩy thận thải trừ qua nước tiểu. Ngoài ra, vitamin C còn là chất chống oxy hóa, giúp giảm viêm trong các khớp bị ảnh hưởng bởi gout.

Các nguồn vitamin C tự nhiên dễ tìm gồm cam, chanh, quýt, bưởi, dâu tây, kiwi, bông cải xanh, ớt chuông đỏ. Người trưởng thành nên bổ sung khoảng 70–100 mg vitamin C mỗi ngày qua thực phẩm tươi thay vì lạm dụng viên uống.

Lối sống không lành mạnh làm tăng nguy cơ bệnh gout (Ảnh minh họa)

Hạn chế bia rượu và đồ uống có cồn

Cồn, đặc biệt là bia, chứa lượng purin cao và làm giảm khả năng bài tiết axit uric của thận. Rượu còn kích thích cơ thể sản sinh lactate, chất cạnh tranh với axit uric trong quá trình đào thải, khiến chỉ số này tăng nhanh hơn.

Theo khuyến cáo của Hiệp hội Thấp khớp học Hoa Kỳ (ACR), người mắc gout hoặc có tiền sử tăng axit uric nên kiêng hoàn toàn bia và chỉ uống rượu vang ở mức rất hạn chế, tối đa 1 ly nhỏ mỗi tuần.

Giảm tiêu thụ đường tinh luyện và chất tạo ngọt nhân tạo

Đường fructose, có trong nước ngọt, bánh kẹo, nước trái cây đóng chai – được chứng minh làm tăng sản xuất axit uric. Khi cơ thể chuyển hóa fructose, lượng ATP giảm, kích thích gan tạo ra nhiều purin hơn.

Ngoài ra, các chất làm ngọt nhân tạo như aspartame, high-fructose corn syrup… cũng làm rối loạn chuyển hóa purin và ảnh hưởng đến chức năng gan thận. Người có nguy cơ gout nên tránh đồ uống có gas, nước trái cây đóng hộp, bánh ngọt, nước sốt công nghiệp và đồ ăn nhanh.

Uống đủ nước và duy trì cân nặng hợp lý

Nước giúp hòa loãng và đào thải axit uric qua đường tiểu. Các chuyên gia khuyến nghị nên uống ít nhất 2–2,5 lít nước mỗi ngày (tương đương 8 – 10 ly), chia đều trong ngày. Uống thêm nước khoáng kiềm nhẹ hoặc nước chanh loãng có thể hỗ trợ cân bằng axit trong cơ thể.

Hạn chế những thực phẩm có nguy cơ gây béo phì (Ảnh minh họa)

Song song, việc duy trì cân nặng hợp lý cũng rất quan trọng. Béo phì làm tăng đề kháng insulin, từ đó giảm khả năng thải trừ axit uric. Giảm 5–10% trọng lượng cơ thể thông qua chế độ ăn và vận động hợp lý có thể giúp hạ đáng kể nguy cơ mắc gout.