Diễn đàn Chuyển đổi số ngành Công Thương 2025: Thúc đẩy chuyển đổi kép cho tăng trưởng xanh

Sự kiện diễn ra trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, thúc đẩy tăng trưởng xanh và yêu cầu ngành Công Thương phải tiếp tục đổi mới mô hình phát triển, nâng cao năng lực cạnh tranh trong hội nhập.

Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân nhấn mạnh kinh tế số đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy năng suất, mở rộng thị trường và tăng khả năng chống chịu của nền kinh tế. Thương mại điện tử bán lẻ được dự báo vượt 25 tỷ USD, tiếp tục là trụ cột của kinh tế Internet.

Theo Thứ trưởng, năm 2025 là năm tăng tốc triển khai Nghị quyết 57 về chuyển đổi số, đặt ra yêu cầu ngành Công Thương chủ động nắm bắt cơ hội từ chuyển đổi kép – vừa số hóa, vừa xanh hóa chuỗi cung ứng và hoạt động sản xuất. Ông đề nghị Diễn đàn tập trung vào ba nhóm nội dung lớn: ứng dụng công nghệ mới trong sản xuất – thương mại; phát triển thị trường thương mại điện tử xanh, bền vững và an toàn; và xây dựng mô hình kinh tế số cho doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh.

Thứ trưởng kỳ vọng cộng đồng chuyên gia và doanh nghiệp đóng góp giải pháp để Bộ Công Thương hoàn thiện khung pháp lý, dữ liệu và cơ chế hỗ trợ thúc đẩy chuyển đổi số – kinh tế số theo hướng bền vững.

Trình bày định hướng năm 2026, Phó Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số Hoàng Ninh cho biết chuyển đổi số vẫn là nhiệm vụ chiến lược, gắn chặt với quá trình chuyển đổi xanh.

Ngành Công Thương đạt nhiều kết quả nổi bật: 224 dịch vụ công trực tuyến toàn trình, tỷ lệ số hóa hồ sơ 95,52%, hơn 691 nghìn hồ sơ xử lý qua Cơ chế một cửa ASEAN và phục vụ trên 52.500 doanh nghiệp. Bộ Công Thương đứng đầu cả nước về mức độ hài lòng dịch vụ công trực tuyến với điểm tuyệt đối 18/18.

Trong phát triển kinh tế số, thương mại điện tử tiếp tục tăng trưởng mạnh với quy mô B2C khoảng 25 tỷ USD năm 2024; 90% doanh nghiệp chế biến – chế tạo đã ứng dụng giải pháp số; 35% triển khai robot, cảm biến; 10–12% đạt mức nhà máy thông minh 3.0. Kinh tế số năm 2025 dự kiến đạt 39 tỷ USD; hơn 40 startup AI đã hút 123 triệu USD vốn tư nhân; 81% người dùng tương tác với AI hàng ngày.

Theo ông Hoàng Ninh, năm 2026 ngành Công Thương sẽ đẩy mạnh các đột phá: chuẩn hóa dữ liệu thương mại điện tử quốc gia, mở rộng mô hình nhà máy thông minh 3.0–4.0 và triển khai đại trà quản lý năng lượng thông minh.

Trong lĩnh vực năng lượng, Viện Chiến lược chuyển đổi số (DTSI) phân tích rằng chuyển đổi số không đơn thuần là áp dụng công nghệ mà là thay đổi mô hình phát triển dựa trên “vốn dữ liệu”. Các giải pháp như phân tích dữ liệu lớn, IoT, điều khiển tự động, lưới điện thông minh, đo đếm theo thời gian thực hay hệ thống quản lý năng lượng (EMS) được xem là điều kiện thiết yếu để giảm phát thải và hướng tới phát triển bền vững. Theo DTSI, chuyển đổi xanh chỉ có thể thành công khi chuyển đổi số đạt đến mức đủ sâu để tạo ra “chuyển hóa về chất”.

Báo cáo về an toàn thông tin, Tổ chức Chống Lừa Đảo cảnh báo sự gia tăng mạnh của tấn công mạng, đặc biệt trong bối cảnh AI phát triển nhanh. Lừa đảo trực tuyến, BEC, tấn công vào hệ thống công nghiệp hay deepfake thời gian thực là những rủi ro trực tiếp đối với doanh nghiệp. Tổ chức khuyến nghị mô hình phòng thủ đa tầng, tăng cường ứng dụng AI trong giám sát, chia sẻ dữ liệu công – tư và xây dựng văn hóa “an toàn trước – chuyển đổi sau”.

Tại Tọa đàm “Thúc đẩy chuyển đổi số ngành Công Thương”, các chuyên gia nhận định doanh nghiệp đang chịu áp lực lớn từ tiêu chuẩn xanh, yêu cầu minh bạch chuỗi cung ứng và rủi ro gian lận công nghệ cao. Những giải pháp công nghệ chỉ phát huy hiệu quả khi có sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý và doanh nghiệp, giữa hạ tầng số và hoạt động sản xuất – kinh doanh thực tế.

Diễn đàn Chuyển đổi số ngành Công Thương 2025 mở ra hướng tiếp cận mới, nơi công nghệ và tiêu chuẩn xanh trở thành động lực nâng cao chất lượng dịch vụ, giảm phát thải và cải thiện môi trường sống. Khi chuỗi sản xuất – phân phối vận hành minh bạch, an toàn và bền vững hơn, người dân được hưởng lợi từ các sản phẩm tin cậy, mức độ an toàn cao và môi trường lành mạnh. Đây cũng là nền tảng quan trọng để củng cố sức khỏe cộng đồng trong bối cảnh chuyển đổi số ngày càng lan tỏa mạnh mẽ.