Siết chặt điều kiện cấp thẻ nhà báo, mở rộng hoạt động báo chí trên không gian mạng

Mở rộng không gian hoạt động và hoàn thiện khung pháp lý báo chí

Trình bày Tờ trình dự án Luật Báo chí (sửa đổi) trước Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng nhấn mạnh, dự thảo được xây dựng theo tinh thần đổi mới tư duy lập pháp, chỉ quy định những vấn đề thuộc thẩm quyền của Quốc hội và mang tính nguyên tắc trong quản lý báo chí. So với Luật Báo chí năm 2016, dự thảo được rút gọn còn 4 chương, 51 điều, song nội dung được rà soát, cập nhật toàn diện để đáp ứng yêu cầu phát triển của báo chí trong thời đại số.

Dự thảo lần này tập trung vào việc hoàn thiện khung pháp lý cho hoạt động báo chí, bảo đảm đồng bộ với hệ thống pháp luật hiện hành, đồng thời mở rộng không gian hoạt động cho các loại hình báo chí trên nền tảng số. Đáng chú ý, dự thảo bổ sung 4 điều mới quy định rõ về việc thu hồi giấy phép hoạt động báo chí, quản lý báo chí trên không gian mạng, và điều kiện cấp giấy phép hoạt động cho tổ chức xã hội, tổ chức nghề nghiệp.

Những quy định này được kỳ vọng sẽ tăng tính chủ động cho cơ quan báo chí, giúp họ định hướng, dẫn dắt thông tin kịp thời và chính xác; đồng thời, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, tạo hành lang pháp lý minh bạch, bảo đảm môi trường truyền thông an toàn, lành mạnh và phù hợp với xu thế phát triển công nghệ truyền thông hiện đại.

Bổ sung điều kiện cấp thẻ nhà báo: Chú trọng đạo đức và nghiệp vụ

Một trong những điểm mới đáng chú ý của Dự thảo Luật Báo chí (sửa đổi) là bổ sung điều kiện xét cấp thẻ nhà báo lần đầu, theo đó người được đề nghị cấp thẻ phải hoàn thành lớp bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí và đạo đức nghề nghiệp. Quy định này được xem là bước tiến quan trọng trong việc chuyên nghiệp hóa đội ngũ những người làm báo, bảo đảm nhà báo không chỉ vững chuyên môn, giỏi kỹ năng nghề mà còn thấm nhuần đạo đức, bản lĩnh chính trị và trách nhiệm xã hội.

Việc bổ sung yêu cầu này nhằm xây dựng chuẩn mực nghề nghiệp thống nhất, góp phần ngăn ngừa sai phạm trong hoạt động báo chí, đặc biệt trong bối cảnh truyền thông số và mạng xã hội phát triển nhanh, đặt ra nhiều thách thức mới về tính chính xác, khách quan và đạo đức nghề nghiệp. Đây cũng là cơ sở để nâng cao uy tín, chất lượng đội ngũ báo chí, bảo đảm người được cấp thẻ nhà báo thực sự đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn nghề nghiệp và phẩm chất chính trị.

Song song đó, dự thảo tiếp tục thể chế hóa chủ trương của Đảng về xây dựng nền báo chí chuyên nghiệp, nhân văn và hiện đại, phù hợp yêu cầu tuyên truyền trong thời kỳ chuyển đổi số. Việc hoàn thiện quy định về cấp thẻ nhà báo không chỉ mang ý nghĩa quản lý nhà nước, mà còn thể hiện sự tôn vinh nghề báo, khẳng định vai trò của báo chí trong định hướng dư luận, bảo vệ nền tảng tư tưởng và phục vụ lợi ích của nhân dân, đất nước.

Thúc đẩy báo chí trên không gian mạng, làm rõ “kinh tế báo chí”

Trong Báo cáo thẩm tra Dự án Luật Báo chí (sửa đổi), Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh nhấn mạnh, cùng với việc hoàn thiện khung pháp lý truyền thống, dự thảo cần chú trọng thúc đẩy hoạt động báo chí trên không gian mạng, phù hợp xu thế chuyển đổi số mạnh mẽ hiện nay.

Theo đó, Luật cần bổ sung các quy định cụ thể nhằm bảo đảm an toàn thông tin, bảo vệ nội dung chính thống của cơ quan báo chí, đồng thời xác định rõ trách nhiệm pháp lý của các nền tảng mạng xã hội nước ngoài khi xảy ra hành vi xâm nhập, chỉnh sửa, hoặc đăng tải nội dung vi phạm trên các kênh của cơ quan báo chí. Việc này không chỉ bảo vệ uy tín của báo chí Việt Nam mà còn góp phần duy trì trật tự, kỷ cương thông tin trong môi trường truyền thông số toàn cầu.

Bên cạnh đó, Ủy ban đề nghị làm rõ và hoàn thiện khái niệm “kinh tế báo chí”, nhằm tạo cơ sở pháp lý cho các cơ quan báo chí phát triển nguồn thu hợp pháp, tăng cường tự chủ tài chính mà vẫn bảo đảm định hướng chính trị, tôn chỉ, mục đích hoạt động. “Kinh tế báo chí” không chỉ là vấn đề tài chính, mà còn là động lực thúc đẩy báo chí đổi mới sáng tạo, đa dạng hóa mô hình kinh doanh, phù hợp với sự phát triển của công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI). Đồng thời, Luật cần quy định rõ cơ chế bảo vệ quyền tác giả, quyền liên quan đối với tác phẩm báo chí, nhất là trong môi trường số, nơi ranh giới giữa sáng tạo và sao chép ngày càng mong manh. Đây là điều kiện quan trọng để bảo vệ giá trị lao động sáng tạo của người làm báo và bảo đảm sự phát triển bền vững của nền báo chí Việt Nam.

Đề xuất mới: Bố đơn thân nuôi hai con được ưu tiên mua nhà ở xã hội