Hiệp định Việt Nam – EFTA mở rộng cơ hội tiếp cận thực phẩm giàu dinh dưỡng

Theo Hội đồng Hải sản Na Uy (Norwegian Seafood Council - NSC), khi hiệp định có hiệu lực, cá hồi Na Uy sẽ được miễn thuế nhập khẩu ngay khi vào thị trường Việt Nam, trong khi thuế đối với cá saba sẽ được xóa bỏ theo lộ trình ba năm.

Hiện nay, cá hồi nguyên con của Na Uy chịu thuế nhập khẩu 10%, còn cá hồi phi lê chịu mức thuế 15%. Trong khi đó, một số nguồn cung cạnh tranh đã được hưởng ưu đãi thuế quan theo các hiệp định thương mại khác. Việc cắt giảm thuế được kỳ vọng sẽ tạo điều kiện cạnh tranh thuận lợi hơn cho sản phẩm hải sản Na Uy tại Việt Nam.

Bà Åshild Nakken, Giám đốc Hội đồng Hải sản Na Uy khu vực Đông Nam Á, cho biết việc miễn thuế sẽ giúp cá hồi Na Uy có khả năng tiếp cận người tiêu dùng Việt Nam tốt hơn. Theo bà, trong bối cảnh nhu cầu đối với thực phẩm chất lượng cao và tốt cho sức khỏe ngày càng tăng, hiệp định mở ra cơ hội để các doanh nghiệp hai nước tăng cường hợp tác và phát triển lâu dài.

Việt Nam hiện giữ vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng hải sản toàn cầu, vừa là trung tâm chế biến phục vụ xuất khẩu, vừa là thị trường tiêu dùng có tốc độ tăng trưởng nhanh tại Đông Nam Á. Sự mở rộng của tầng lớp trung lưu, hệ thống bán lẻ hiện đại cùng xu hướng tiêu dùng thực phẩm cao cấp được xem là những yếu tố thúc đẩy nhu cầu đối với các sản phẩm hải sản nhập khẩu, trong đó có cá hồi Na Uy.

Theo số liệu từ NSC, năm 2025, Na Uy xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ sang Việt Nam đạt giá trị 6,2 tỷ NOK. Riêng hải sản chiếm 58% tổng giá trị xuất khẩu hàng hóa, tương đương 66.000 tấn với giá trị khoảng 3,2 tỷ NOK. Trong đó, cá hồi đạt 21.300 tấn, trị giá khoảng 1 tỷ NOK; riêng cá hồi tươi ghi nhận mức tăng trưởng sản lượng xuất khẩu khoảng 40%, đạt gần 7.900 tấn.

Không chỉ mang lại lợi ích cho các doanh nghiệp xuất khẩu, hiệp định còn được kỳ vọng tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các nhà nhập khẩu, phân phối, bán lẻ và hệ thống nhà hàng tại Việt Nam thông qua việc ổn định nguồn cung và hỗ trợ xây dựng kế hoạch kinh doanh dài hạn.

Ở góc độ kinh tế, việc mở rộng khả năng tiếp cận nguồn nguyên liệu từ Na Uy cũng có thể góp phần củng cố vai trò của Việt Nam trong chuỗi giá trị hải sản toàn cầu, nhất là khi nguồn nguyên liệu phục vụ chế biến và tái xuất được bổ sung, qua đó tạo thêm cơ hội việc làm và nâng cao năng lực cho ngành chế biến hải sản.

Đại diện NSC cho biết, cùng với những lợi thế về thuế quan, việc duy trì chất lượng sản phẩm, khả năng truy xuất nguồn gốc và niềm tin của người tiêu dùng sẽ tiếp tục là yếu tố quyết định sự phát triển bền vững của hải sản Na Uy tại thị trường Việt Nam.

Theo NSC, hải sản mang thương hiệu "Seafood from Norway" được phát triển trên nền tảng quản lý bền vững nguồn lợi thủy sản, cùng hệ thống kiểm soát nghiêm ngặt về chất lượng, an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc trong toàn bộ chuỗi sản xuất.

Hội đồng Hải sản Na Uy cho biết sẽ tiếp tục phối hợp với các đối tác tại Việt Nam trong quá trình triển khai hiệp định, đồng thời thúc đẩy các hoạt động quảng bá và phát triển thị trường sau khi FTA chính thức được ký kết và có hiệu lực.