Xây dựng Văn kiện Đại hội XIV: Trí thức đồng hành vì sức khỏe cộng đồng

Khoa học – công nghệ: Trụ cột nâng cao sức khỏe và chất lượng cuộc sống

Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Phan Xuân Dũng - Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam cho biết trước đó, đơn vị đã chủ động tổ chức ba hội thảo nhỏ với các chuyên gia, nhà khoa học để chuẩn bị góp ý cho ba dự thảo quan trọng bao gồm: Góp ý dự thảo Báo cáo chính trị ngày 24/10/2025, góp ý dự thảo Báo cáo tổng kết công cuộc đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa trong 40 năm qua ngày 27/10/2025 và góp ý dự thảo Báo cáo tổng kết 15 năm thi hành Điều lệ Đảng giai đoạn 2011-2025 ngày 4/11/2025.

Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam nhấn mạnh hội thảo hôm nay là sự kiện quan trọng, thể hiện tinh thần trách nhiệm của đảng viên, hội viên, trí thức góp phần hoàn thiện các dự thảo văn kiện. Đây cũng là dịp thể hiện niềm tin của cộng đồng trí thức vào Đại hội XIV, mở ra kỷ nguyên phát triển mới cho đất nước.

Nhiều đại biểu cho rằng, trong bối cảnh mới, khoa học – công nghệ cần được xác định rõ hơn là nền tảng của tăng trưởng bền vững. Đặc biệt, lĩnh vực y tế, chăm sóc sức khỏe cộng đồng, công nghệ sinh học, chuyển đổi số trong quản lý dịch bệnh và khám chữa bệnh từ xa cần được ưu tiên đầu tư mạnh mẽ.

Các ý kiến nhấn mạnh: Đại dịch COVID-19 đã chứng minh vai trò không thể thay thế của khoa học trong bảo vệ sức khỏe nhân dân. Do đó, chính sách phát triển khoa học – công nghệ phải gắn chặt với nhiệm vụ nâng cao chất lượng dịch vụ y tế, mở rộng tiếp cận chăm sóc sức khỏe, bảo đảm công bằng y tế và xây dựng hệ thống cảnh báo – quản trị rủi ro sức khỏe cộng đồng.

Nhiều chuyên gia cũng đề xuất đẩy mạnh mô hình y tế dự phòng, chăm sóc sức khỏe ban đầu, y tế gia đình và các chương trình nâng cao sức khỏe tại cộng đồng. Việc phát triển các nền tảng dữ liệu y tế và hồ sơ sức khỏe điện tử toàn dân sẽ tạo bước chuyển mạnh mẽ trong quản lý sức khỏe, giúp người dân được chăm sóc chủ động và hiệu quả hơn.

Hoàn thiện cơ chế để trí thức phát huy vai trò

Một vấn đề được quan tâm là cơ chế khuyến khích trí thức nghiên cứu, sáng tạo và chuyển giao công nghệ. Nhiều đại biểu cho rằng hiện nay, việc đặt hàng nghiên cứu khoa học vẫn còn mang tính hành chính, thiếu linh hoạt và chưa tạo được môi trường cạnh tranh minh bạch để thu hút các nhóm nghiên cứu mạnh.

Các đại biểu thống nhất cho rằng, để khoa học – công nghệ thực sự trở thành động lực phát triển, cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm phát huy vai trò của đội ngũ trí thức trong giai đoạn mới. Theo đó, cần xây dựng cơ chế đặc thù đối với đội ngũ trí thức và các tổ chức khoa học – công nghệ ngoài công lập, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho nghiên cứu và ứng dụng kết quả vào thực tiễn. Bên cạnh đó, khuyến khích doanh nghiệp đầu tư mạnh hơn vào hoạt động nghiên cứu và đổi mới sáng tạo, coi đây là một trong những tiêu chí đánh giá năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững. Các đại biểu cũng đề xuất tăng quyền tự chủ cho các viện nghiên cứu, trường đại học; đẩy mạnh hợp tác công – tư trong lĩnh vực y tế và khoa học sức khỏe nhằm huy động tốt hơn các nguồn lực xã hội.

Đồng thời, cần hoàn thiện chính sách đãi ngộ để thu hút và giữ chân nhân tài, đặc biệt là đội ngũ trí thức trẻ – lực lượng có vai trò quan trọng trong đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ. Theo các đại biểu, chỉ khi trí thức được trao quyền, được tin tưởng và được tạo điều kiện phát huy năng lực, khoa học – công nghệ mới thật sự trở thành động lực của phát triển quốc gia.

Trí thức đồng hành vì sức khỏe cộng đồng

Một điểm được thống nhất tại hội thảo là nhiệm vụ của trí thức không chỉ nằm trong phòng thí nghiệm hay báo cáo chính sách, mà cần lan tỏa vào đời sống cộng đồng. Điều đó thể hiện qua các chương trình nghiên cứu ứng dụng phục vụ dân sinh, nâng cao năng lực cơ sở y tế, cải thiện môi trường sống và xây dựng lối sống lành mạnh trong xã hội.

Sự tham gia trực tiếp của đội ngũ khoa học trong các chương trình y tế cộng đồng, phòng chống dịch bệnh, chuyển giao công nghệ khám chữa bệnh, đào tạo kỹ năng sức khỏe cho người dân sẽ giúp các chủ trương, đường lối của Đảng đi vào thực tiễn một cách hiệu quả.

Kết thúc hội thảo, các đại biểu thống nhất kiến nghị nhiều nội dung nhằm bổ sung cho Dự thảo Văn kiện Đại hội XIV, trong đó nhấn mạnh phát triển khoa học – công nghệ gắn với nâng cao chất lượng sống của nhân dân, phát triển xã hội lành mạnh, văn minh và nhân văn.

Đây không chỉ là những góp ý về câu chữ hay khung định hướng. Đó là sự tổng hợp của tri thức, trải nghiệm, và trách nhiệm công dân của đội ngũ trí thức đối với sự lớn mạnh của đất nước. Khi trí thức được phát huy đúng vai trò, chính sách đi vào đời sống và khoa học phục vụ con người, xã hội sẽ phát triển bền vững hơn, nhân dân được hưởng thụ đầy đủ hơn thành quả của phát triển.