Kỷ Niệm 101 Năm Ngày Báo Chí Cách Mạng Việt Nam

Áp lực giảm cân: Khi cái giá của “vẻ đẹp lý tưởng” là sức khỏe

Ham muốn sở hữu thân hình chuẩn, nhiều bạn trẻ chọn cách giảm cân cực đoan — nhịn ăn, tập gym quá sức, uống thuốc hỗ trợ không rõ nguồn gốc. Hệ quả là những ca nhập viện vì tiêu cơ vân, vô kinh, rối loạn nội tiết ngày càng gia tăng, gióng lên hồi chuông cảnh báo về một trào lưu nguy hiểm.

Hệ lụy khôn lường từ giảm cân và tập luyện cực đoan

Không ít người trẻ đang tự đẩy mình vào nguy hiểm vì chạy theo hình thể “chuẩn đẹp” bằng những phương pháp giảm cân thiếu khoa học. Trường hợp của anh Đ.D.L. (25 tuổi) là một ví dụ điển hình. Trước khi nhập viện hai ngày, anh tập gym cường độ cao, mỗi buổi kéo dài hơn hai giờ trong khi vẫn duy trì chế độ ăn kiêng khắt khe. Sau đó, anh xuất hiện đau cơ đùi hai bên, nước tiểu sẫm màu. Kết quả xét nghiệm cho thấy men cơ tăng vọt tới 111.825 U/L (ngưỡng bình thường 38–174 U/L), siêu âm phát hiện tổn thương cấp ở cơ tứ đầu đùi. Bệnh nhân được chẩn đoán tiêu cơ vân cấp – một biến chứng nguy hiểm có thể dẫn đến suy thận nếu không điều trị kịp thời.

01
Tập luyện cường độ cao quá đà sẽ gây hại cho cơ thể (Ảnh minh hoạ)

Tương tự, N.T.P.C. (16 tuổi, Nghệ An) sau hai tháng ăn kiêng và tập luyện để giảm 7 kg đã mất kinh liên tục suốt 10 tháng. Kết quả thăm khám tại Phòng khám Đa khoa Medlatec Nghệ An xác định nữ sinh mắc vô kinh thứ phát chức năng vùng dưới đồi, do cơ thể sụt cân nhanh và căng thẳng kéo dài. Xét nghiệm nội tiết cho thấy hormone LH và E2 giảm nhẹ, dù siêu âm không phát hiện bất thường thực thể.

Ăn kiêng quá mức có thể dẫn đến nhiều hệ lụy, trong đó có cả suy giảm nội tiết tố (Ảnh minh họa)
Ăn kiêng quá mức có thể dẫn đến nhiều hệ lụy, trong đó có cả suy giảm nội tiết tố (Ảnh minh họa)

Hai trường hợp trên là lời cảnh tỉnh cho trào lưu “đốt mỡ thần tốc” đang lan rộng trong giới trẻ – khi khát vọng đẹp nhanh vô tình trở thành nguyên nhân khiến cơ thể tổn thương nặng nề, thậm chí ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe sinh sản và chức năng sống.

Khi giảm cân thiếu khoa học trở thành hiểm họa sức khỏe

Giảm cân là nhu cầu chính đáng, nhưng khi thực hiện sai cách, nó có thể trở thành “con dao hai lưỡi” gây tổn hại nghiêm trọng cho sức khỏe. Theo bác sĩ Đào Việt Hưng, chuyên khoa Nội, Bệnh viện Đa khoa Medlatec, tiêu cơ vân cấp là một trong những biến chứng nguy hiểm nhất do tập luyện quá sức hoặc ăn kiêng cực đoan. Khi tế bào cơ vân bị phá hủy, các chất độc như myoglobin sẽ tràn vào máu, gây suy thận cấp, rối loạn điện giải, loạn nhịp tim, tụt huyết áp, sốc giảm thể tích và có thể dẫn đến tử vong nếu không được điều trị sớm.

Không chỉ nam giới, phụ nữ – đặc biệt là lứa tuổi vị thành niên – cũng đang đối diện nhiều nguy cơ. Bác sĩ Nguyễn Thị Trang, chuyên khoa Sản phụ khoa (Phòng khám Medlatec Nghệ An), cho biết vô kinh thứ phát vùng dưới đồi là hệ quả của stress kéo dài, sụt cân nhanh hoặc tập luyện quá mức. Tình trạng này làm rối loạn hoạt động trục dưới đồi – tuyến yên – buồng trứng, dẫn đến thiếu hụt estrogen, gây loãng xương sớm, rối loạn nội tiết, mệt mỏi, mất ngủ và thậm chí vô sinh thứ phát nếu không được can thiệp kịp thời.

Các chuyên gia khuyến cáo, giảm cân an toàn cần được thực hiện theo kế hoạch khoa học: ăn uống cân đối, tập luyện vừa sức, ngủ đủ giấc và duy trì tinh thần thoải mái. Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như mất kinh, đau cơ, tiểu sẫm màu hoặc mệt mỏi kéo dài, người bệnh nên đến cơ sở y tế chuyên khoa Nội – Sản – Nội tiết để thăm khám.

Giảm cân không phải là cuộc đua tốc độ mà là hành trình thấu hiểu và tôn trọng cơ thể – bởi vẻ đẹp thực sự chỉ bền vững khi gắn liền với sức khỏe.

5 nguyên tắc giảm cân an toàn – Lời khuyên từ chuyên gia
1. Đặt mục tiêu phù hợp: Giảm 0,5–1 kg/tuần là mức an toàn giúp cơ thể thích nghi. Ăn uống cân đối: Không nhịn ăn; duy trì tinh bột, rau xanh, đạm nạc và uống đủ 2 lít nước/ngày.
2. Tập luyện khoa học: 30–60 phút mỗi ngày, kết hợp cardio, yoga, sức bền; tránh tập quá sức. Ngủ đủ, giảm stress:
3. Thiếu ngủ và căng thẳng làm rối loạn nội tiết, cản trở quá trình giảm cân.
4. Theo dõi sức khỏe định kỳ: Kiểm tra chỉ số cơ thể và nội tiết trong suốt quá trình giảm cân. Giảm cân là hành trình của tri thức và kỷ luật – không phải thử thách thể lực.
5. Giữ sức khỏe chính là giữ gìn vẻ đẹp bền lâu.