Hà Nội: Nam thanh niên nhập viện vì tiêu cơ vân sau nhiều ngày tập gym quá sức

Theo thông tin từ Bệnh viện E, người bệnh được đưa đến cấp cứu trong tình trạng đau nhức dữ dội vùng cơ hai cánh tay, sưng nề, đỏ rát, kèm buồn nôn và khó cử động. Qua thăm khám lâm sàng cùng các xét nghiệm chuyên sâu, các bác sĩ xác định bệnh nhân mắc hội chứng tiêu cơ vân do vận động quá sức.

Ths.BS Nguyễn Thị Hoa, Khoa Thận tiết niệu và Lọc máu, Bệnh viện E cho biết, người bệnh là kỹ sư xây dựng, thường xuyên làm việc tại công trường với cường độ lao động cao. Sau giờ làm, anh vẫn dành từ 1-2 giờ mỗi ngày để tập gym nhằm tăng cường thể lực.

Các bài tập chủ yếu tập trung vào nhóm cơ tay, vai và ngực với mức tạ từ 5-10kg. Tuy nhiên, việc tập luyện hoàn toàn dựa trên kinh nghiệm cá nhân, không có huấn luyện viên hướng dẫn hay đánh giá thể trạng trước khi xây dựng giáo án. Anh cũng duy trì cường độ tập luyện cao trong nhiều ngày liên tiếp nhưng lại ít chú trọng đến thời gian nghỉ ngơi và phục hồi cơ bắp.

Ban đầu, người bệnh chỉ cảm thấy đau nhức cơ nhiều hơn bình thường sau mỗi buổi tập và cho rằng đây là phản ứng tự nhiên của cơ thể nên vẫn tiếp tục tập luyện. Chỉ sau một thời gian ngắn, hai cánh tay bắt đầu sưng to, đỏ rát và đau dữ dội. Những sinh hoạt đơn giản như mặc quần áo, nâng đồ vật hay cử động tay đều trở nên khó khăn. Lo lắng tình trạng sức khỏe ngày càng nghiêm trọng, gia đình đã đưa anh đến Bệnh viện E cấp cứu.

Tiêu cơ vân có thể gây suy thận cấp

Theo BS. Nguyễn Thị Hoa, tiêu cơ vân là tình trạng các tế bào cơ bị phá hủy, giải phóng các chất bên trong tế bào, đặc biệt là myoglobin, vào máu. Nếu lượng chất này quá lớn, thận phải làm việc quá tải và có thể dẫn đến suy thận cấp.

Nguyên nhân gây tiêu cơ vân khá đa dạng, từ chấn thương, nhiễm trùng, sử dụng thuốc đến vận động quá sức. Trong trường hợp này, việc tập luyện cường độ cao kéo dài, không có thời gian phục hồi đã khiến các nhóm cơ bị tổn thương nghiêm trọng.

"May mắn là người bệnh được phát hiện ở giai đoạn sớm. Khi nhập viện, bệnh nhân mới có biểu hiện đau cơ dữ dội, sưng nề hai cánh tay và chưa xuất hiện tổn thương thận hay các biến chứng nguy hiểm khác. Sau quá trình điều trị tích cực, tình trạng lâm sàng cải thiện rõ rệt, các chỉ số xét nghiệm dần trở về bình thường", BS Hoa cho biết.

Không chỉ người yếu mới mắc bệnh

Theo các bác sĩ, những năm gần đây, số ca tiêu cơ vân liên quan đến tập luyện thể thao đang có xu hướng gia tăng, đặc biệt ở người trẻ tuổi.

Sự phổ biến của các bộ môn như gym, chạy bộ, pickleball, đạp xe hay các môn thể thao sức bền cho thấy người dân ngày càng quan tâm hơn đến việc chăm sóc sức khỏe. Tuy nhiên, không ít người lại nóng vội, đặt mục tiêu giảm cân, tăng cơ hoặc cải thiện vóc dáng trong thời gian ngắn nên liên tục tăng cường độ và thời lượng tập luyện vượt quá khả năng thích nghi của cơ thể.

Ngoài vận động quá sức, nhiều yếu tố khác cũng làm tăng nguy cơ tiêu cơ vân như mất nước, làm việc trong môi trường nắng nóng, thiếu ngủ, chế độ dinh dưỡng không hợp lý hoặc sử dụng các loại thực phẩm bổ sung, chất hỗ trợ tập luyện không phù hợp.

Trong trường hợp của nam kỹ sư này, việc phải lao động nặng tại công trường suốt cả ngày, sau đó tiếp tục tập gym với cường độ cao trong nhiều ngày liên tiếp mà không có thời gian phục hồi đã khiến cơ thể rơi vào trạng thái quá tải, dẫn đến tổn thương cơ nghiêm trọng.

Các bác sĩ cảnh báo, tiêu cơ vân không phải lúc nào cũng biểu hiện rầm rộ. Nhiều trường hợp chỉ xuất hiện đau cơ hoặc sưng cơ sau vận động nên rất dễ bị nhầm với tình trạng mỏi cơ thông thường, khiến người bệnh chủ quan tiếp tục tập luyện.

Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm như suy thận cấp, rối loạn điện giải, đặc biệt là tăng kali máu dẫn đến rối loạn nhịp tim, thậm chí đe dọa tính mạng. Một số trường hợp nặng còn có thể bị hội chứng chèn ép khoang, gây tổn thương mạch máu, thần kinh và ảnh hưởng lâu dài đến chức năng vận động.

Tập luyện khoa học để bảo vệ sức khỏe

BS. Nguyễn Thị Hoa khuyến cáo, khi xuất hiện các dấu hiệu như đau cơ dữ dội kéo dài, sưng cơ bất thường, yếu cơ, khó vận động, mệt mỏi nhiều, buồn nôn hoặc nước tiểu chuyển màu sẫm như nước trà đặc, người dân cần ngừng tập luyện ngay và đến cơ sở y tế để được thăm khám.

Để phòng ngừa hội chứng tiêu cơ vân, mỗi người cần xây dựng chế độ tập luyện phù hợp với thể trạng, tăng dần cường độ theo từng giai đoạn thay vì đột ngột tập quá sức. Đặc biệt, người mới bắt đầu hoặc quay trở lại tập luyện sau thời gian dài gián đoạn càng cần có lộ trình thích hợp.

Bên cạnh đó, cần uống đủ nước trước, trong và sau khi tập; ngủ đủ giấc; bổ sung dinh dưỡng hợp lý; đồng thời dành thời gian nghỉ ngơi để cơ bắp phục hồi. Việc tập luyện dưới sự hướng dẫn của huấn luyện viên hoặc chuyên gia y học thể thao cũng là giải pháp quan trọng giúp hạn chế chấn thương và phòng ngừa những biến chứng nguy hiểm do vận động quá sức.

Lao động dưới nắng nóng kéo dài: Cảnh báo nguy cơ tiêu cơ vân, tổn thương thận cấp

Phú Thọ: Một nam thanh niên suýt liệt chân do chấn thương khi tập gym quá sức

Thừa Thiên Huế điều trị thành công cho một trường hợp bị tiêu cơ vân cấp tính do nhiễm trùng