Bài kiểm tra nhanh có thể dự đoán nguy cơ đột quỵ tại nhà

Đột quỵ là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và để lại di chứng nặng nề nếu cấp cứu chậm trễ. Nhận diện sớm những dấu hiệu bất thường có thể giúp cứu sống người bệnh và giảm nguy cơ tàn phế. Một số bài kiểm tra đơn giản tại nhà được các chuyên gia khuyến nghị có thể giúp phát hiện sớm nguy cơ.

Bốn cách kiểm tra nguy cơ đột quỵ tại nhà

Đứng một chân: Nghiên cứu của Đại học Kyoto (Nhật Bản) chỉ ra rằng những người không thể đứng vững một chân quá 20 giây dễ có tổn thương mạch máu não vi thể. Khi thực hiện, người kiểm tra đứng thẳng, co một chân vuông góc với thân, giữ thăng bằng mà không vịn vào vật gì. Nếu xuất hiện chóng mặt, tê chân hoặc mất thăng bằng, cần sớm đi khám.

Kiểm tra sức mạnh cơ tay: Người thực hiện giơ hai tay ngang vai, lòng bàn tay hướng lên, nhắm mắt và giữ nguyên trong 2–3 phút. Nếu một hoặc cả hai tay rơi xuống hoặc xoay vào trong, đây có thể là dấu hiệu yếu cơ do tổn thương thần kinh.

Đi trên một đường thẳng: Người kiểm tra bước nối gót – mũi chân trên một đường kẻ. Nếu bước đi loạng choạng, chóng mặt kèm đau đầu, cần chú ý nguy cơ rối loạn tuần hoàn não.

Bài kiểm tra chạm ngón tay: Ngồi đối diện người hỗ trợ, người thực hiện lần lượt chạm ngón trỏ vào ngón tay của đối phương rồi chạm vào mũi mình. Nếu động tác bị chệch hoặc không theo kịp, có thể là dấu hiệu phối hợp tay – mắt kém do bất thường thần kinh.

Nhận biết sớm bằng nguyên tắc BE FAST

Các tổ chức y tế quốc tế khuyến cáo người dân ghi nhớ nguyên tắc BE FAST để phát hiện sớm đột quỵ. Chữ “B” (Balance) biểu thị mất thăng bằng, chóng mặt; “E” (Eyes) là mờ mắt hoặc mất thị lực; “F” (Face) là mặt xệ một bên, méo miệng; “A” (Arm) chỉ tình trạng tay chân yếu hoặc tê liệt một bên; “S” (Speech) mô tả nói khó, nói ngọng; và “T” (Time) nhấn mạnh việc gọi cấp cứu ngay lập tức, bởi từng phút đều quý giá.

Tầm soát là “chìa khóa” phòng ngừa

Các bài kiểm tra tại nhà chỉ mang tính chất tham khảo. Để đánh giá chính xác, người dân cần tầm soát định kỳ 1 đến 2 lần mỗi năm, nhất là người trên 55 tuổi, người mắc bệnh tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, thừa cân, hút thuốc, uống rượu bia hoặc ít vận động. Tầm soát chuyên sâu giúp phát hiện sớm yếu tố nguy cơ, từ đó điều chỉnh lối sống, điều trị kịp thời và giảm đáng kể khả năng xảy ra đột quỵ.

Đột quỵ thường đến bất ngờ, nhưng hoàn toàn có thể giảm thiểu rủi ro nếu chủ động kiểm tra, tầm soát và xử lý sớm. Việc dành vài phút mỗi ngày để tự kiểm tra sức khỏe và duy trì lịch khám định kỳ có thể là bước đơn giản nhưng mang tính quyết định để bảo vệ mạng sống.

Thảo Hà (Tổng hợp)