Chậm thanh toán BHYT: Bộ Y tế yêu cầu BHXH tạm ứng cho bệnh viện

Bộ Y tế vừa có văn bản gửi Bảo hiểm xã hội Việt Nam về việc chi trả chi phí vượt dự toán chi khám chữa bệnh bảo hiểm y tế (BHYT) và chưa thu hồi các chi phí dịch vụ kỹ thuật thực hiện trên thiết bị y tế chưa hoàn thành xác lập sở hữu toàn dân trước ngày 04/3/2023.

Văn bản cho biết, Bộ Y tế cho biết đã nhận được Công văn số 4595/SYT-KHTC ngày 05/5/2025 và Công văn số 7082/SYT-KHTC ngày 24/6/2025 của Sở Y tế TP. HCM về việc chi trả chi phí vượt dự toán chi khám chữa bệnh bảo hiểm y tế (BHYT) và chưa thu hồi các chi phí dịch vụ kỹ thuật thực hiện trên thiết bị y tế chưa hoàn thành xác lập sở hữu toàn dân trước ngày 4/3/2023 (cùng gửi Bảo hiểm xã hội Việt Nam).

Theo công văn của Sở Y tế TP. HCM, năm 2023 các cơ sở khám chữa bệnh BHYT trên địa bàn có chi phí khám chữa bệnh BHYT vượt dự toán là 557,5 tỉ đồng, đã được Bảo hiểm xã hội (BHXH) Thành phố giám định, thẩm định, gửi BHXH Việt Nam. Đến năm 2024, chi phí khám chữa bệnh BHYT vẫn tăng cao, số vượt dự toán chi được Thủ tướng Chính phủ giao theo Quyết định số 930/QĐ-TTg ngày 05/9/2024 là khoảng 1.950 tỉ đồng.

BHXH TP. HCM hiện đang thu hồi chi phí khám chữa bệnh BHYT thực hiện trên các thiết bị y tế chưa hoàn thành xác lập sở hữu toàn dân trước ngày 04/3/2023.

BHXH TP. HCM cho biết, việc chưa thanh toán và thời gian chờ thanh toán quá dài đối với chi phí khám chữa bệnh BHYT vượt dự toán chi của các cơ sở khám chữa bệnh gây khó khăn cho các đơn vị trong việc đảm bảo nguồn kinh phí hoạt động và cân đối thu chi tài chính khi giá thu dịch vụ khám chữa bệnh chưa được tính đúng, tính đủ, nợ tiền thuốc các doanh nghiệp cung cấp, làm ảnh hưởng nhất định đến hoạt động khám chữa bệnh của cơ sở khám chữa bệnh và quyền lợi của người tham gia BHYT.

Trước các nội dung được Sở Y tế TP. HCM đề cập, Bộ Y tế phản hồi như sau:

Đối với chi phí khám chữa bệnh BHYT của các dịch vụ y tế thực hiện trên thiết bị y tế chưa hoàn thành xác lập sở hữu toàn dân, ngày 27/02/2025, Bộ Y tế đã có Công văn số 1042/BYT-BH gửi BHXH Việt Nam đề nghị chưa thu hồi chi phí khám chữa bệnh BHYT của các dịch vụ kỹ thuật thực hiện trên các thiết bị y tế chưa hoàn thành xác lập sở hữu toàn dân. Hiện Bộ đang tổng hợp, báo cáo Chính phủ về nội dung này. Bộ Y tế đề nghị BHXH Việt Nam chỉ đạo BHXH các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chưa thu hồi khoản chi phí này cho tới khi có quyết định của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

Tiếp đến, về chi phí khám chữa bệnh BHYT vượt dự toán năm 2023, Bộ Y tế cho biết, ngày 12/5/2025, Hội đồng quản lý BHXH đã ban hành Nghị quyết số 730/NQ-HĐQL về phiên họp thường kỳ quý I năm 2025. Tại khoản 1 mục I của Nghị quyết, Hội đồng quản lý BHXH nhất trí thông qua về nguyên tắc đối với Báo cáo quyết toán tài chính năm 2023 của BHXH Việt Nam. Vì vậy, Bộ Y tế tiếp tục đề nghị BHXH Việt Nam khẩn trương báo cáo Bộ Tài chính, trình Chính phủ xem xét phê duyệt chi phí khám chữa bệnh BHYT vượt dự toán năm 2023 để thanh toán cho các cơ sở khám chữa bệnh, trong đó có các cơ sở khám chữa bệnh trên địa bàn TP. HCM.

Đối với chi phí khám chữa bệnh BHYT năm 2024, ngày 25/7/2025, Bộ cũng đã có Công văn số 4922/BYT-BH về rà soát số vượt dự kiến chi, theo đó số vượt dự kiến chi năm 2024 thực hiện theo quy định tại Luật BHYT, Nghị định số 146/2018/NĐ-CP và Nghị định số 75/2023/NĐ-CP của Chính phủ; đề nghị BHXH Việt Nam chỉ đạo BHXH các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương khẩn trương thực hiện theo đúng quy định của Luật BHYT và các Nghị định của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật BHYT.

Về tạm ứng chi phí khám chữa bệnh BHYT, Bộ Y tế đề nghị BHXH Việt Nam chỉ đạo BHXH các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thực hiện tạm ứng chi phí khám chữa bệnh BHYT theo tỷ lệ, số lần tạm ứng theo đúng quy đinh tại Điều 32 Luật BHYT để bảo đảm kinh phí phục vụ hoạt động khám chữa bệnh BHYT cho nhân dân.

Nhằm đảm bảo hệ thống khám chữa bệnh BHYT vận hành thông suốt, Bộ Y tế nhấn mạnh sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ sở y tế và BHXH là yếu tố then chốt để quyền lợi của người bệnh luôn được bảo vệ.

Trước đó, ngày 4/8, Giám đốc Sở Y tế TP. HCM Tăng Chí Thượng cho biết, Sở đã đề nghị UBND thành phố kiến nghị Bộ Y tế, BHXH Việt Nam hướng dẫn sớm số tiền BHYT các bệnh viện bị "treo" trong năm 2023 là hơn 557 tỉ đồng và năm 2024 gần 1.930 tỉ đồng, tổng cộng hai năm gần 2.500 tỉ đồng.

Ông Tăng Chí Thượng cho biết, việc chậm thanh toán BHYT đang gây khó khăn cho các bệnh viện trong việc đảm bảo kinh phí hoạt động và cân đối thu chi tài chính khi giá dịch vụ khám chữa bệnh chưa được tính đúng tính đủ. Tình trạng này ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng khám chữa bệnh và quyền lợi của người bệnh. Ngoài ảnh hưởng đến kinh phí hoạt động, một số bệnh viện còn nợ tiền thuốc, không đủ khả năng thanh toán cho nhà cung cấp.

Nguyên An