Hải Phòng đẩy mạnh phát triển thị trường tín chỉ carbon: Hướng đi tất yếu trong chuyển đổi xanh

Khoảng trống nhận thức về tín chỉ carbon còn lớn

Dù Chính phủ đã ban hành hành lang pháp lý khá đầy đủ như Luật Bảo vệ môi trường 2020, Nghị định 06/2022/NĐ-CP và Đề án phát triển thị trường carbon Việt Nam đến năm 2035, song nhận thức về tín chỉ carbon tại Việt Nam nói chung, Hải Phòng nói riêng vẫn còn hạn chế.

Nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ, vẫn coi tín chỉ carbon là vấn đề “xa vời”, chưa thấy rõ cơ hội kinh tế từ việc giảm phát thải. Người dân cũng mới chỉ hiểu chung chung về bảo vệ môi trường, mà chưa nhận thức đầy đủ rằng mỗi hành vi sản xuất, tiêu dùng đều tạo ra “dấu chân carbon”. Trong khi đó, thông tin trên mạng xã hội còn thiếu kiểm chứng, dễ gây hiểu nhầm và làm giảm niềm tin.

Hải Phòng – địa phương nhiều tiềm năng phát triển thị trường carbon

Sau điều chỉnh địa giới hành chính năm 2025, Hải Phòng có hơn 173.400 ha đất nông nghiệp, 23.000 ha nuôi trồng thủy sản và 33.000 ha rừng. Đây là những vùng sinh thái giàu tiềm năng hấp thụ carbon, đặc biệt là rừng tự nhiên và rừng ngập mặn ven biển.

Theo ước tính, tổng phát thải từ nông nghiệp Hải Phòng vào khoảng 1 triệu tCO₂e/năm, song thành phố có thể giảm từ 300.000 tCO₂e mỗi năm nếu áp dụng đồng bộ các giải pháp kỹ thuật như tưới ngập khô xen kẽ (AWD), ủ phân hiếu khí, chăn nuôi tuần hoàn, xử lý phụ phẩm và sử dụng chế phẩm sinh học. Với mức giá giao dịch trung bình 5–10 USD/tín chỉ, nguồn tín chỉ carbon nông nghiệp có thể mang lại 36–72 tỷ đồng/năm.

Không chỉ giảm phát thải, Hải Phòng còn có khả năng tạo nguồn tín chỉ hấp thụ từ rừng và từ mô hình thủy sản – lúa – rừng ngập mặn, mở ra cơ hội tham gia thị trường carbon tự nguyện (VCM).

Liên hiệp các Hội KH&KT Hải Phòng: Vai trò trung tâm trong truyền thông và nâng cao nhận thức

Là tổ chức tập hợp hơn 40 hội thành viên với hơn 12.000 trí thức, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Hải Phòng hiện được xem là lực lượng nòng cốt trong truyền thông về thị trường carbon trên địa bàn.

Liên hiệp Hội có những lợi thế đặc biệt:

Kết nối chuyên gia khoa học trong lĩnh vực môi trường, nông nghiệp, năng lượng để cung cấp thông tin chính xác, dễ hiểu.

Cầu nối giữa chính quyền – doanh nghiệp – người dân, truyền tải chính sách carbon theo cách gần gũi, dễ tiếp cận.

Lan tỏa hành động cộng đồng thông qua các phong trào như “Công dân xanh – tiêu dùng ít carbon”, “Doanh nghiệp carbon thấp” hay “Trường học không dấu chân carbon”.

Tuy nhiên, công tác truyền thông về carbon hiện vẫn thiếu tính hệ thống, còn phân tán ở từng đơn vị, nội dung chưa sâu, chủ yếu là tuyên truyền chính sách mà thiếu sản phẩm chuyên đề, thiếu dữ liệu minh chứng địa phương.

Nhiều mô hình giảm phát thải đã hình thành trong nông nghiệp

Hải Phòng đang triển khai nhiều mô hình nông nghiệp carbon thấp tiêu biểu:

Cánh đồng công nghệ lúa carbon thấp với san phẳng CNC, máy cấy GPS, UAV phun thuốc, tưới ngập khô xen kẽ (AWD), giúp giảm 20–25% CH₄.

Mô hình chăn nuôi tuần hoàn: biogas, ủ phân hiếu khí, nuôi trùn quế, giảm trên 30.000 tấn CO₂/năm.

Mô hình nông nghiệp hữu cơ – lúa rươi tại Kiến Thụy và Tiên Lãng.

Nuôi trồng thủy sản tuần hoàn, giảm phát thải và tái sử dụng bùn thải làm phân hữu cơ.

Các mô hình này không chỉ giảm phát thải mà còn nâng cao giá trị nông sản, tạo nền tảng đăng ký tín chỉ carbon tự nguyện.

Hướng đến thị trường carbon nông nghiệp chuyên nghiệp giai đoạn 2025–2035

Để tận dụng tiềm năng lớn, Hải Phòng đưa ra nhiều định hướng quan trọng:

Xây dựng Kế hoạch hành động phát triển thị trường carbon nông nghiệp đến 2035.

Hình thành hệ thống MRV (đo đếm – báo cáo – thẩm định) chuẩn hoá theo Nghị định 06/2022/NĐ-CP.

Đào tạo đội ngũ kỹ thuật viên carbon địa phương.

Xây dựng “Carbon Portal Hải Phòng” làm cổng dữ liệu công khai.

Kết nối các tỉnh Đồng bằng sông Hồng để chia sẻ kinh nghiệm đo đếm và định giá tín chỉ.

Thu hút doanh nghiệp đầu tư, mua tín chỉ carbon và cung cấp vật tư sinh học.

Đặc biệt, thành phố đặt mục tiêu xây dựng thương hiệu “Gạo tín chỉ carbon Hải Phòng”, hướng tới nền nông nghiệp carbon thấp và giá trị cao.

Hướng tới thành phố cảng xanh – không dấu chân carbon

Thị trường tín chỉ carbon đang dần trở thành “tài nguyên mới”, mang lại cả giá trị kinh tế và môi trường. Hải Phòng, với vị thế và tiềm năng lớn, đang hội tụ nhiều điều kiện để trở thành địa phương tiên phong trong phát triển thị trường carbon ở khu vực phía Bắc.

Trong tiến trình này, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Hải Phòng khẳng định sẽ tiếp tục đóng vai trò “ngọn đuốc tri thức”, kết nối chuyên gia – cộng đồng – chính quyền, góp phần hình thành nền tảng nhận thức đúng và tạo động lực cho hành trình chuyển đổi xanh, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.

Hải Phòng: Phát triển mô hình cụm công nghiệp sinh thái và chuyển đổi xanh

Hải Phòng tăng cường chấn chỉnh hoạt động bán lẻ thuốc

Hải Phòng tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Hải Phòng phát huy phong trào thi đua yêu nước, hướng tới phát triển bền vững