Người mắc bệnh Parkinson và bí quyết ăn uống cải thiện sức khỏe

Nguyên tắc trong chế độ dinh dưỡng cho người bị Parkinson là đảm bảo cân bằng giữa các nhóm chất, cung cấp đầy đủ năng lượng, chất xơ, vitamin, khoáng chất và các chất chống ô-xy hóa. Mỗi ngày, người bệnh nên bổ sung từ 25 đến 30g chất xơ từ nguồn tự nhiên như ngũ cốc nguyên hạt, cần tây, rau xanh và trái cây tươi như thanh long, giúp hỗ trợ hệ tiêu hóa và cải thiện tình trạng táo bón, một triệu chứng phổ biến ở người bệnh Parkinson. Bên cạnh đó, kiểm soát lượng muối dưới 5g/ngày và hạn chế chất béo bão hòa cũng là yếu tố quan trọng giúp bảo vệ hệ tim mạch và làm chậm tiến trình thoái hóa thần kinh.

Những người bị parkinson cần lưu ý tránh đồ ăn có tương tác với thuốc levodopa (Ảnh minh họa)

Cần lưu ý là mối tương tác giữa protein và thuốc levodopa, loại thuốc điều trị chính của bệnh Parkinson. Vì protein có thể làm giảm hiệu quả hấp thu của thuốc thuốc levodopa, bệnh nhân nên sắp xếp thời gian ăn hợp lý, tránh dùng nhiều đạm vào thời điểm gần uống thuốc. Cách tốt nhất là giảm lượng protein vào bữa sáng và trưa, tăng cường vào bữa tối, đồng thời giữ khoảng cách ít nhất từ 1,5 đến 2 giờ sau khi dùng thuốc. Ưu tiên sử dụng protein chất lượng cao từ các nguồn như cá biển, đậu phụ, trứng hoặc sữa ít béo để vừa đảm bảo dưỡng chất, vừa hỗ trợ hiệu quả điều trị.

Nước là yếu tố thiết yếu, bệnh nhân nên uống từ 1.500 đến 2.000 ml nước ấm mỗi ngày để duy trì chức năng cơ thể và hỗ trợ nhu động ruột. Bổ sung thêm bột chiết xuất từ lúa mì vào buổi sáng là lựa chọn tốt cho hệ tiêu hóa. Ngoài ra, canxi và vitamin D cũng rất quan trọng để phòng ngừa loãng xương, vấn đề thường gặp ở bệnh nhân Parkinson do giảm vận động. 

Chế độ ăn cũng cần được điều chỉnh linh hoạt tùy vào triệu chứng cụ thể. Với bệnh nhân khó nuốt, thực phẩm nên được chế biến mềm, xay nhuyễn hoặc ở dạng bán lỏng, đồng thời áp dụng kỹ thuật ăn như cúi đầu khi nuốt, ăn chậm, chia nhỏ khẩu phần. Nếu bệnh nhân bị suy dinh dưỡng, nên tăng cường năng lượng bằng các bữa phụ chứa sữa lắc (sữa khuấy), bơ hạt, ngũ cốc. Ngược lại, với người thừa cân, cần giảm tinh bột nhanh và đường tinh luyện, tăng rau xanh và thực phẩm giàu chất xơ để kiểm soát cân nặng.

Các thực phẩm giàu chất chống ô-xy hóa như việt quất, trà xanh, rau bina, hạt óc chó, cá biển (giàu omega-3) nên được đưa vào thực đơn hằng ngày để giúp bảo vệ tế bào thần kinh và làm chậm tiến triển của bệnh. Tránh xa thực phẩm nhiều dầu mỡ, chiên rán, chế biến sẵn và ăn uống thất thường là điều quan trọng để ngăn chặn các yếu tố làm trầm trọng tình trạng bệnh.

Thực đơn cho bệnh nhân Parkinson

Thực đơn cho người bị parkinson nên chia ra làm nhiều bữa (Ảnh minh họa)

- Buổi sáng: Bắt đầu với một ly nước ấm pha 10g bột lúa mì nguyên cám, giúp kích thích tiêu hóa. Sau đó, dùng một chén cháo yến mạch nấu với sữa hạnh nhân không đường, ăn kèm nửa quả chuối hoặc thanh long, và một tách trà xanh ấm. Bữa ăn nhẹ này giúp cung cấp chất xơ, vitamin và năng lượng cần thiết mà không ảnh hưởng đến hiệu quả thuốc.

- Giữa buổi sáng: Uống nước ép việt quất không đường cùng vài hạt hạnh nhân – nguồn chất chống ô-xy hóa và chất béo tốt cho não bộ.

- Bữa trưa: Cơm gạo lứt ăn kèm canh rau dền nấu tôm, ức gà áp chảo hoặc đậu hũ chiên mềm. Kèm theo một đĩa salad rau củ trộn dầu ô liu và hạt chia. Bữa ăn này cung cấp đủ protein, vitamin và khoáng chất thiết yếu để hỗ trợ chức năng cơ và thần kinh.

- Buổi chiều: Một ly sữa đậu nành hoặc sữa ít béo cùng vài lát khoai lang hấp giúp ổn định đường huyết và bổ sung canxi.

- Bữa tối: Tăng cường protein với món cá hồi nướng hoặc cá thu hấp, ăn cùng đậu phụ sốt cà chua, cơm nâu hoặc miến đậu xanh, rau luộc như bông cải xanh và cà rốt. Tráng miệng bằng kiwi hoặc thanh long để tăng thêm chất xơ và chất kháng viêm.

- Trước khi ngủ: Một ly sữa ít béo và một lát bánh quy ngũ cốc giúp bệnh nhân dễ ngủ hơn và bổ sung canxi cho xương.

Người bệnh Parkinson nên duy trì lối sống lành mạnh, ăn uống đúng giờ, đủ chất và đặc biệt là phối hợp chặt chẽ giữa bác sĩ điều trị, chuyên gia dinh dưỡng và người chăm sóc. Mỗi bữa ăn nếu được thiết kế khoa học không chỉ hỗ trợ thể chất mà còn mang đến hy vọng và chất lượng sống tích cực hơn mỗi ngày

Thảo Nguyên (dịch)