Siết chặt xử phạt vi phạm trong lĩnh vực y tế, đặc biệt với sản phẩm dinh dưỡng trẻ nhỏ

Hoàn thiện khung pháp lý xử phạt trong lĩnh vực y tế

Nghị định quy định đầy đủ về hành vi vi phạm hành chính, hình thức và mức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả, đồng thời xác định rõ thẩm quyền lập biên bản và xử phạt theo từng chức danh trong hệ thống quản lý nhà nước về y tế.

Theo đó, vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế là các hành vi có lỗi do cá nhân, tổ chức thực hiện, xâm phạm quy định quản lý nhà nước nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự. Các hành vi này buộc phải áp dụng chế tài xử phạt theo quy định pháp luật.

Phạm vi điều chỉnh của Nghị định bao trùm 6 nhóm lĩnh vực trọng yếu, gồm: y tế dự phòng và phòng, chống HIV/AIDS; khám bệnh, chữa bệnh; dược và mỹ phẩm; thiết bị y tế; bảo hiểm y tế; và công tác dân số. Đây là những trụ cột cốt lõi của hệ thống y tế, có tác động trực tiếp đến chất lượng chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân.

Quy định chặt chẽ đối với sản phẩm dinh dưỡng trẻ nhỏ

Trong tổng thể các nhóm vi phạm, Nghị định dành dung lượng đáng kể để điều chỉnh hoạt động thông tin, truyền thông, kinh doanh và sử dụng sản phẩm dinh dưỡng dùng cho trẻ nhỏ – lĩnh vực tiềm ẩn nhiều nguy cơ tác động tiêu cực đến sức khỏe thế hệ tương lai nếu không được kiểm soát chặt chẽ.

Cụ thể, mức phạt từ 1 đến 3 triệu đồng được áp dụng đối với các hành vi: hướng dẫn sử dụng sữa thay thế sữa mẹ cho trẻ dưới 6 tháng tuổi khi không có chỉ định của bác sĩ; hoặc cung cấp thông tin sai lệch, mang tính định hướng rằng sản phẩm sữa thay thế có giá trị tương đương hoặc vượt trội so với sữa mẹ.

Đây là những hành vi bị xem là xâm phạm nguyên tắc cơ bản trong nuôi dưỡng trẻ nhỏ, đi ngược lại khuyến nghị y khoa về việc nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu đời.

Ngăn chặn hoạt động quảng bá, tiếp cận trái quy định

Ở mức độ nghiêm trọng hơn, Nghị định quy định phạt từ 3 đến 5 triệu đồng đối với các hành vi vi phạm trong hoạt động truyền thông và tiếp thị sản phẩm dinh dưỡng trẻ nhỏ.

Các hành vi bị xử lý bao gồm: không cung cấp thông tin khoa học, chính xác về sản phẩm; tổ chức tiếp cận trực tiếp hoặc gián tiếp phụ nữ mang thai, bà mẹ nhằm mục đích quảng bá; không thực hiện tư vấn nuôi con bằng sữa mẹ tại các cơ sở y tế theo quy định; nhận lợi ích vật chất từ doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh; hoặc cung cấp thông tin cá nhân của bà mẹ cho các đơn vị kinh doanh để khai thác tiếp cận.

Việc siết chặt các hành vi này nhằm ngăn chặn xu hướng thương mại hóa, thao túng hành vi tiêu dùng trong nhóm đối tượng nhạy cảm là phụ nữ mang thai và bà mẹ nuôi con nhỏ.

Cấm bán, tài trợ và quảng cáo trá hình trong cơ sở y tế

Nghị định đặc biệt nhấn mạnh nguyên tắc “phi thương mại hóa” trong môi trường y tế. Theo đó, mức phạt từ 5 đến 10 triệu đồng được áp dụng đối với các hành vi: tổ chức bán hoặc cho phép bán sữa thay thế sữa mẹ trong cơ sở y tế (trừ nhà thuốc bệnh viện); sử dụng các hình thức tài trợ, học bổng, hội thảo, sự kiện… nhằm quảng bá sản phẩm; cho phép trưng bày logo, hình ảnh sản phẩm; hoặc để nhân viên doanh nghiệp tiếp cận người bệnh, phụ nữ mang thai.

Ở khung xử phạt cao nhất, từ 10 đến 20 triệu đồng, Nghị định xử lý nghiêm các hành vi tổ chức trưng bày sản phẩm tại cơ sở y tế; thực hiện các chương trình khuyến mại như tặng mẫu, giảm giá, quà tặng; hoặc lồng ghép nội dung truyền thông, giáo dục dinh dưỡng nhằm mục đích thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ.

Bảo vệ chuẩn mực nuôi con bằng sữa mẹ

Bên cạnh các quy định xử phạt, Nghị định cũng đặt ra yêu cầu tăng cường truyền thông, tư vấn và giáo dục về nuôi dưỡng trẻ nhỏ trong hệ thống khám, chữa bệnh. Đây là một trong 13 nhóm hành vi vi phạm được xác định trong lĩnh vực này, cho thấy định hướng quản lý không chỉ dừng ở xử phạt mà còn hướng tới điều chỉnh hành vi và nâng cao nhận thức xã hội.

Việc siết chặt chế tài đối với sản phẩm dinh dưỡng trẻ nhỏ, đặc biệt là sữa thay thế sữa mẹ, thể hiện quan điểm nhất quán của Nhà nước trong việc bảo vệ, thúc đẩy nuôi con bằng sữa mẹ – giải pháp tối ưu, bền vững cho sự phát triển toàn diện của trẻ em.

Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 15/5/2026.