Tật nhổ tóc và cảnh báo rối loạn tâm lý ở lứa tuổi học đường

Mạnh Linh

11/10/2025 11:22

Một nữ sinh 15 tuổi tại Thanh Hóa mắc chứng rối loạn hiếm gặp, thường xuyên nhổ tóc của chính mình rồi vo tròn, nhét vào mũi. Bác sĩ chuyên khoa xác định đây là biểu hiện đặc biệt của tật nhổ tóc, một rối loạn tâm lý có thể gây tổn thương cả thể chất lẫn tinh thần nếu không được phát hiện và can thiệp sớm.

Nam sinh 15 tuổi tại Thanh Hóa mắc chứng rối loạn hiếm gặp — Nữ sinh 15 tuổi tại Thanh Hóa mắc chứng rối loạn hiếm gặp

Ca bệnh hiếm gặp được phát hiện kịp thời

Ngày 9/10, bà của bệnh nhân đưa cháu đến Phòng khám An Hưng (lô 116 Nguyễn Trãi, phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa) vì nhận thấy tóc cháu rụng gần hết trên đỉnh đầu. Bệnh nhân là nữ học sinh 15 tuổi, mắc chứng tự kỷ, sống cùng ông bà do cha mẹ đã ly hôn.

Qua thăm khám, ThS.BS Lê Quang Hưng – bác sĩ phụ trách chuyên môn Phòng khám An Hưng, phát hiện cháu bé không chỉ có hành vi nhổ tóc mà còn vo tóc thành từng búi nhỏ rồi nhét sâu vào mũi. Khi soi kiểm tra, bác sĩ phát hiện hai búi tóc vo tròn, đường kính khoảng 1 cm, nằm sâu trong hốc mũi và đã được lấy ra an toàn.

“Đây là trường hợp hiếm gặp trong y văn, khi bệnh nhân vừa mắc chứng nhổ tóc, vừa có hành vi nhét tóc vào mũi. Có thể xem đây là một biểu hiện đặc biệt, giúp bổ sung thêm dữ liệu về bệnh học,” bác sĩ Hưng chia sẻ.

Nam sinh thường xuyên nhổ tóc của chính mình rồi vo tròn, nhét vào mũi — Nữ sinh thường xuyên nhổ tóc của chính mình rồi vo tròn, nhét vào mũi

Do hoàn cảnh đặc biệt, nữ bệnh nhân được bác sĩ Hưng miễn toàn bộ chi phí khám và điều trị. Ông đồng thời khuyến nghị gia đình cần dành thời gian quan tâm, trò chuyện và hỗ trợ cháu trong quá trình điều trị, tránh để trẻ rơi vào trạng thái cô lập, lo âu kéo dài.

Rối loạn tâm lý cần được quan tâm sớm

Theo bác sĩ Lê Quang Hưng, Trichotillomania hay còn gọi là tật nhổ tóc, là một rối loạn sức khỏe tâm thần đặc trưng bởi sự thôi thúc không thể kiểm soát được việc nhổ tóc của chính mình. Người bệnh thường cảm thấy căng thẳng, lo âu trước khi nhổ tóc và có cảm giác nhẹ nhõm tạm thời sau đó. Hành vi này lặp đi lặp lại trong thời gian dài khiến tóc rụng từng mảng rõ rệt, gây mất thẩm mỹ, mặc cảm và tự ti.

Bệnh thường xuất hiện ở độ tuổi từ 10 đến 13, đặc biệt dễ gặp ở những trẻ có rối loạn phát triển như tự kỷ hoặc tăng động giảm chú ý. Nguyên nhân chính xác vẫn chưa được xác định, song có thể liên quan đến yếu tố di truyền, sự mất cân bằng trong cơ chế điều hòa cảm xúc ở não, hoặc do ảnh hưởng từ môi trường và tâm lý.

“Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh có thể dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng. Một trong số đó là hội chứng Rapunzel – hình thành búi tóc lớn trong dạ dày nếu người bệnh có thói quen ăn hoặc nuốt tóc, có thể gây tắc ruột và nguy hiểm tính mạng. Ngoài ra, việc nhổ tóc kéo dài cũng có thể khiến nang tóc bị tổn thương vĩnh viễn, tóc không thể mọc trở lại,” bác sĩ Hưng cảnh báo.

ThS.BS Lê Quang Hưng – bác sĩ phụ trách chuyên môn Phòng khám An Hưng

Ông cho biết, điều trị tật nhổ tóc cần sự kết hợp giữa tâm lý học và y học. Trong đó, liệu pháp nhận thức – hành vi (CBT) được xem là phương pháp hiệu quả nhất, giúp người bệnh nhận biết những yếu tố kích hoạt hành vi và dần thay thế bằng hành động khác ít gây hại hơn. Một số trường hợp có thể được hỗ trợ bằng thuốc chống lo âu hoặc chống trầm cảm để kiểm soát cảm xúc.

Tuy nhiên, bác sĩ Hưng nhấn mạnh rằng yếu tố quyết định vẫn nằm ở sự đồng hành và thấu hiểu của gia đình. Người thân cần kiên nhẫn lắng nghe, động viên và tạo cảm giác an toàn cho trẻ, tránh quát mắng hoặc phán xét khi thấy các hành vi bất thường. Ngoài ra, việc tham gia các nhóm hỗ trợ tâm lý cũng giúp người bệnh cảm thấy được sẻ chia và có thêm động lực trong quá trình điều trị.

“Nếu bạn hoặc người thân có dấu hiệu thường xuyên nhổ tóc, bứt lông hay các hành vi lặp lại không kiểm soát, hãy tìm đến chuyên gia tâm lý hoặc bác sĩ chuyên khoa để được chẩn đoán sớm. Sự can thiệp kịp thời sẽ giúp ngăn ngừa tổn thương thể chất và bảo vệ sức khỏe tinh thần cho người bệnh,” bác sĩ Hưng khuyến cáo.