Kỷ Niệm 101 Năm Ngày Báo Chí Cách Mạng Việt Nam

Vì sao ung thư vòm họng thường được phát hiện muộn?

Ung thư vòm họng là loại ung thư thường gặp nhất trong nhóm ung thư tai mũi họng tại Việt Nam. Tuy nhiên, theo bác sĩ chuyên khoa, bệnh ở giai đoạn đầu có biểu hiện rất mơ hồ, dễ bị che lấp bởi các bệnh lý viêm nhiễm thông thường, khiến nhiều trường hợp phát hiện khi đã trễ.

“Triệu chứng bị lu mờ bởi bệnh lý mạn tính”

Bác sĩ CKII Trương Hoàng Việt, Phó khoa Tai Mũi Họng, Bệnh viện Thống Nhất cho biết: “Trong các ung thư vùng tai mũi họng, thực tế lâm sàng ở Việt Nam, ung thư vòm mũi họng là loại thường gặp nhất”.

Các triệu chứng ban đầu của ung thư vòm họng khiến người bệnh nghĩ là các bệnh hô hấp thông thường (Ảnh: Sưu tầm)
Các triệu chứng ban đầu của ung thư vòm họng khiến người bệnh nghĩ là các bệnh hô hấp thông thường (Ảnh: Sưu tầm)

Khó khăn lớn nhất trong phát hiện sớm ung thư vòm mũi họng là hiện tượng “hội chứng trùng lắp”. Các triệu chứng ban đầu như đau họng, nghẹt mũi, ù tai, nhức đầu, chảy máu mũi nhẹ… rất dễ bị nhầm với viêm họng cấp, viêm mũi xoang hay các bệnh hô hấp thông thường. Không ít người bệnh tự mua thuốc điều trị, thấy triệu chứng giảm nên nghĩ đã khỏi bệnh, nhưng sau đó bệnh tái phát và kéo dài.

Bên cạnh đó, vị trí vòm mũi họng nằm sâu phía sau hốc mũi, bị che khuất bởi nhiều cấu trúc giải phẫu nên khối u giai đoạn sớm khó quan sát bằng mắt thường. Khi không được nội soi chuyên khoa, các tổn thương rất dễ bị bỏ sót.

Bác sĩ CKII Trương Hoàng Việt, Phó khoa Tai Mũi Họng, Bệnh viện Thống Nhất (Ảnh: NVCC)
Bác sĩ CKII Trương Hoàng Việt, Phó khoa Tai Mũi Họng, Bệnh viện Thống Nhất (Ảnh: NVCC)

Đau họng kéo dài cần nghĩ đến nguy cơ

Theo bác sĩ Trương Hoàng Việt, nhiều bệnh nhân nhầm lẫn triệu chứng ung thư với viêm họng thông thường hoặc viêm do nhiễm virus. “Bệnh nhân thường nghĩ chỉ là viêm họng bình thường nên tự mua thuốc uống. Uống thì có thể giảm đau, nhưng sau đó lại tái phát, rồi tiếp tục tự điều trị như vậy lặp đi lặp lại. Khi đến khám thì đa phần đã chậm trễ”, ông nói.

Các triệu chứng đau họng kéo dài cần đến cơ sơ y tế (Ảnh: NVCC)
Các triệu chứng đau họng kéo dài cần đến cơ sơ y tế (Ảnh: NVCC)

Bác sĩ nhấn mạnh yếu tố thời gian ủ bệnh là dấu hiệu quan trọng để phân biệt giữa viêm họng thông thường và ung thư. “Một người bị viêm họng bình thường sau điều trị sẽ ổn định và hết hẳn. Còn đau họng nghi do ung thư thì thường kéo dài, mức độ ngày càng tăng chứ không tự khỏi. Các triệu chứng nếu kéo dài khoảng 3-4 tuần trở lên thì phải đi khám”, bác sĩ khuyến cáo.

Đáng lo ngại, khi ung thư vòm đã gây ù tai, viêm tai giữa thanh dịch, nói giọng mũi hoặc khàn tiếng, đó có thể là dấu hiệu muộn. Đây là những triệu chứng “mượn” do khối u lan rộng, chèn ép hoặc xâm lấn các cấu trúc lân cận. Việc phát hiện muộn khiến điều trị trở nên phức tạp hơn nhiều. Trong khi đó, nếu được chẩn đoán ở giai đoạn sớm, tiên lượng sống và hiệu quả điều trị rất khả quan.

“Điều tiên quyết là khám sức khỏe định kỳ”

Đề cập đến phòng ngừa và phát hiện sớm, bác sĩ Trương Hoàng Việt cho biết ung thư tai mũi họng có liên quan đến thuốc lá, rượu bia và virus HPV. “Hiện nay có nhiều nghiên cứu cho thấy HPV liên quan đến ung thư vùng khoang miệng, thanh quản, hạ họng và đặc biệt là ung thư vòm”, ông nói.

Theo khuyến cáo của bác sĩ, người không có yếu tố nguy cơ nên nội soi tai mũi họng tầm soát mỗi năm một lần. Với nhóm nguy cơ cao như người hút thuốc lá, uống rượu bia nhiều, làm việc trong môi trường hóa chất, ngành gỗ, thuộc da hoặc có yếu tố nguy cơ mắc HPV, nên tầm soát 6 tháng một lần.

“Ung thư vùng tai mũi họng nếu phát hiện sớm thì điều trị rất khả quan và tiên lượng sống tốt. Nhưng nếu để muộn thì điều trị cực kỳ khó khăn”, bác sĩ nhấn mạnh. Ông cũng lưu ý người dân không nên xem nhẹ các triệu chứng như đau họng, nghẹt mũi, chảy máu mũi, khàn tiếng kéo dài tái đi tái lại mà cần đi khám để được chẩn đoán chính xác.