Chuyện từ biên cương (Bài 4): Vun bồi tình hữu nghị Việt – Lào từ đường biên Tổ quốc

Ngoại giao biên phòng ở “cửa ngõ” xứ Thanh

Cửa khẩu Quốc tế Na Mèo là điểm giao thương quan trọng bậc nhất giữa Thanh Hóa và Hủa Phăn (Lào). Lượng người và phương tiện qua lại mỗi năm lên tới hàng chục nghìn lượt, tạo nên sự sôi động về kinh tế nhưng cũng đặt ra thách thức lớn về an ninh, tội phạm và quản lý biên giới. Để tuyến biên giới luôn hòa bình, ổn định, Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Na Mèo xác định công tác đối ngoại biên phòng là nhiệm vụ chiến lược.

Thượng tá Bàn Văn Tuấn, Chính trị viên Đồn Na Mèo, chia sẻ: “Ranh giới trên bản đồ thì rõ ràng, nhưng đời sống Nhân dân hai bên biên giới lại gắn bó như ruột thịt. Làm ngoại giao biên phòng phải biết tôn trọng phong tục của dân bản Lào, hiểu họ nghĩ gì, khó khăn gì, từ đó mới chia sẻ được. Khi lực lượng hai bên tin nhau, tội phạm sẽ khó còn đường len lỏi.”

Năm qua, đơn vị đã triển khai đồng bộ các biện pháp công tác biên phòng, hoàn thành tốt nhiệm vụ quản lý, bảo vệ chủ quyền và giữ vững an ninh trên toàn tuyến. Đồn phối hợp với lực lượng dân quân của hai xã Na Mèo và Sơn Thủy tổ chức 9 lần tuần tra, phát quang đường biên, cột mốc với 52 lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia. Đơn vị cũng thực hiện 15 buổi tuần tra, kiểm soát lưu động với 96 lượt cán bộ, chiến sĩ; tổ chức 16 lần tuần tra đơn phương với 98 lượt cán bộ, chiến sĩ; đồng thời tiến hành 5 lần tuần tra song phương với lực lượng bạn, huy động 120 lượt cán bộ, chiến sĩ.

Công tác cửa khẩu được thực hiện nghiêm túc, theo đúng quy trình. Đơn vị đã làm thủ tục xuất cảnh cho 29.901 lượt người và 6.166 lượt phương tiện. Hoạt động nhập cảnh đạt 29.964 lượt người và 6.232 lượt phương tiện. Trong năm, đồn cũng tiếp nhận và xử lý 4.619 lượt người xuất cảnh vùng biên giới và 4.624 lượt người nhập cảnh vùng biên giới.

Cùng với nhiệm vụ quản lý, kiểm soát biên giới, đồn còn tổ chức chu đáo công tác đón tiếp các đoàn công tác của hai tỉnh và các lực lượng chức năng khi qua lại khu vực cửa khẩu. Việc phối hợp với các đơn vị của nước bạn được duy trì thường xuyên. Trong năm, đơn vị đã 3 lần trao đổi thông tin với Đại đội bảo vệ biên giới, ký kết nghĩa với Đại đội Biên phòng 218 và tặng 01 máy tính trị giá 5 triệu đồng cho Đại đội 215 nước bạn. Nhân dịp Tết cổ truyền Bunpimay, đồn cũng thăm và tặng quà cho lực lượng bảo vệ biên giới của bạn, tổng trị giá 12 triệu đồng.

Thượng tá Bàn Văn Tuấn cho biết, chính sự phối hợp nhịp nhàng giữa hai lực lượng đã mang lại hiệu quả rõ rệt: "Nhờ vậy, nhiều vụ án ma túy xuyên quốc gia đã bị ngăn chặn ngay từ khu vực cửa ngõ xứ Thanh. Những mâu thuẫn nhỏ liên quan đến người dân cũng được hai bên cùng tháo gỡ kịp thời, giữ vững sự hòa thuận của cư dân hai bên biên giới."

Biên giới hòa bình được  xây bằng sự thấu hiểu

Ở huyện Viêng Xay (tỉnh Hủa Phăn), bản Lán là nơi sinh sống của một số gia đình người Lào gốc Việt. Họ có bà con, họ hàng ở bản Mùa Xuân, Ché Lầu,... phía Việt Nam. Tình cảm ấy khiến tuyến biên giới Na Mèo không chỉ là đường mốc, mà là sợi dây liên kết của cộng đồng.

Anh Vông Phiêng (người Lào gốc Việt), Trưởng bản Lán là một trong những nhân chứng sống về sự gắn kết đặc biệt ấy. Anh chia sẻ: “Bộ đội biên phòng Việt Nam ở Đồn Na Mèo đối xử với bà con người Lào gốc Việt chúng tôi rất tình nghĩa. Mỗi lần tôi sang thăm thân họ hàng, cán bộ cửa khẩu hướng dẫn tận tình, chưa bao giờ gây khó dễ. Có khi trời mưa gió, các anh còn che ô, giúp đẩy xe. Dân bản Lán chúng tôi quý bộ đội Việt Nam lắm, vì các anh vừa nghiêm túc trong nhiệm vụ, vừa tôn trọng dân bản bên này.”

Anh còn kể rằng, có thời điểm một số người dân Lào bị kẻ xấu dụ dỗ vượt biên trái phép, sang các tỉnh miền Trung Việt Nam để làm thuê: “Chính bộ đội Việt Nam đã phối hợp thông tin, nhờ vậy bà con bên này mới hiểu nguy hiểm, rủi ro mà không đi nữa. Chúng tôi biết ơn và luôn coi bộ đội Việt Nam như anh em.”

Không chỉ người Lào, chính đồng bào Việt Nam ở các bản giáp biên cũng cảm nhận rõ ý nghĩa của tinh thần hợp tác hai bên. Ông Thao Văn Sếnh, già làng bản Ché Lầu, nói: “Hai bên phối hợp tốt thì bản làng bình yên. Khi có vụ việc phát sinh, biên phòng Việt - Lào cùng giải quyết, không để hiểu lầm. Bà con hai bên đi lại, thăm thân, làm ăn cũng thuận lợi hơn.”

Bền chặt từ lòng dân đến từng cột mốc

Thượng tá Bàn Văn Tuấn khẳng định: “Chúng tôi luôn xác định ngoại giao biên phòng không phải là việc ‘trên giấy tờ’, mà là công việc phải được làm bằng tấm lòng. Khi dân hai bên tin lực lượng biên phòng, biên giới sẽ tự nhiên bình yên.”

Trong câu chuyện tại phòng trực ban, Thượng tá Tuấn trải lòng thêm rằng, đối ngoại biên phòng không chỉ nằm trong những cuộc hội đàm, trong các biên bản phối hợp, mà còn diễn ra từ những điều giản dị, như: bát cơm tiếp khách, cái nắm tay khi hỗ trợ nhau trong tuần tra, hay một buổi tư vấn sức khỏe cho người dân bản Lào.

Cũng chính từ lòng dân mà ngoại giao biên phòng trở nên bền vững. Người Lào tin vào bộ đội Việt Nam, người Việt tin vào lực lượng bạn, trẻ em hai bên lớn lên cùng nhau trong những lễ hội truyền thống, người già chén rượu cần bên nhau mỗi mùa Tết cổ truyền. Và trong những buổi giao ban, hội đàm, cán bộ hai bên đều nói chung một câu quen thuộc: “Giữ biên giới cũng là giữ tình nghĩa của nhân dân.”

Đi qua các bản vùng biên và khu vực cửa khẩu, mới thấy đường biên Việt - Lào tuy dài và hiểm trở, nhưng vẫn chan chứa những câu chuyện nghĩa tình. Biên giới giữa hai nước từng trải qua nhiều biến động của lịch sử, nhưng tình cảm gắn bó của người dân, biên phòng hai bên thì chưa lúc nào phai nhạt. Từ những chuyến tuần tra chung, những cuộc hội đàm thân tình, những lần cứu nạn giữa rừng sâu đến ánh mắt biết ơn của bà con hai phía, tất cả góp lại thành nền tảng bền vững của một đường biên hòa bình.

Ở đó, người lính quân hàm xanh không chỉ là người canh giữ cột mốc, mà còn là cầu nối văn hóa, là người bạn thủy chung của Nhân dân hai nước. Và chính sự hiện diện bền bỉ, lặng thầm ấy đã góp phần giữ vững biên cương, để tình hữu nghị Việt - Lào mãi xanh như rừng già Trường Sơn, mạnh mẽ như dòng Mã giang mùa nước lũ.

Chuyện từ biên cương (Bài 3): Hơi ấm người lính giữa đại ngàn mưa gió

Chuyện từ biên cương (Bài 2): Cuộc chiến thầm lặng với tội phạm xuyên biên giới

Chuyện từ biên cương (Bài 1): "Lá chắn thép" bảo vệ sự bình yên của miền biên viễn